Кіріспе

Шотландия үкіметінің дирекциясы

Шотландияның Бас тіркеу кеңсесі (GROS) (Oifis Choitcheann a' Chlàraidh na h Alba) – 1854 жылдан 2011 жылға дейін Шотландияда тууларды, өлімдерді, некелерді, ажырасуларды және бала асырауды жүзеге асырған Шотландия үкіметінің министрлік емес дирекциясы болды. Ол сонымен қатар Шотландияда неке рәсімдерінің формальдығы мен азаматтық некелерді өткізуге қатысты заңнамаларға жауапты болды. Ол Шотландия халқының санағын он жыл сайын жүргізді. Сонымен қатар, Шотландияның Ұлттық денсаулық сақтау жүйесінің орталық тізілімін сақтап тұрды. 2011 жылдың 1 сәуірінде Шотландияның Ұлттық архивтерімен біріктіріліп, Шотландияның Ұлттық жазбалар қызметі құрылды. Бұрынғы департаменттің барлық функциялары жаңа мекеменің құрамында толыққанды жалғастырылуда.

Тарих

Бастапқыда Шотландия шіркеуінің пасторлары өз шіркеуінің мүшелері үшін шомылу және неке туралы приходтық тіркемелерді жүргізуге жауапты болды. Кейін Шотландияның құпия кеңесі, Шотландия шіркеуінің Бас ассамблеясының ұсынысымен, барлық приход пасторлары шомылу, қайтыс болу және неке туралы тіркемелерді жүргізуі керек деп шешті. Бұл жағдай 1854 жылға дейін сақталды, содан кейін Парламент жауапкершілікті мемлекетке беру туралы заң қабылдады. 1854 жылғы «Туғандарды, қайтыс болғандарды және некелерді тіркеу (Шотландия) туралы» заңы Туғандарды, қайтыс болғандарды және некелерді тіркеу жөніндегі Бас кеңсе құрылды. Бұл кеңсе Бас тіркеуші басқаратын, ал әрбір приходта тіркеушілер тағайындалатын. Сондай-ақ, Бас тіркеуші жылдық есеп дайындап, оны Ішкі істер министріне Парламентке ұсыну үшін жіберуі керек болды. Есепте өткен жыл ішінде тіркелген туу, қайтыс болу және некелердің жалпы саны көрсетілуі тиіс. Алғашқы жалпы есеп (1855 жылға қатысты) 1856 жылы ұсынылды. Шотландиядағы приходтық және қалалық бөлімдер тіркеудің негізі ретінде қабылданды, ал Шотландия шіркеуінің сессиялық хатшылары көбінесе осы заң бойынша алғашқы тіркеушілер болып тағайындалды. Егер приход немесе қала бір тіркеушіге тым үлкен болса, шериф оны аудандарға бөлуге құқылы болды. Тіркемелер екі данада жасалып, біреуі Эдинбургтегі Шотландия Бас тіркеушісіне жіберілуі керек еді. Шотландияда міндетті азаматтық тіркеу 1855 жылдың 1 қаңтарында басталды, ал некелер мен қайтыс-жарақтар толық қамтылған сияқты. Туғандарды тіркеуге көбірек уақыт кетті, бірақ 1861 жылы жарияланған алғашқы жылдық егжей-тегжейлі есебінде Шотландияның бірінші Бас тіркеушісі Уильям Питт Дундас: «Қазіргі уақытта туғандардың өте азы ғана тіркелмей қалуы мүмкін деп сенуге негіз бар» деді. 1855 және 1860 жылдары екі заң қабылданды: 1855 жылғы «Тіркеу (Шотландия) туралы» заңы (18 және 19 Виктория, 29-тарау) және 1860 жылғы «Тіркеу (Шотландия, түзетулер) туралы» заңы (23 және 24 Виктория, 85-тарау), бұл заңдар 1854 жылғы заңның кейбір бөлімдерін өзгертті. Алғашқы заң Шотландия округтерінің шерифтеріне үлкен жүктеме салды, олар онжылдық санақтарды өткізуде де рөл атқарған. Түзету заңдары олардың жауапкершілігін азайтып, тіркемелерді тексеру үшін тіркеу аудандық инспекторларын тағайындады. Олар сондай-ақ 1820 жылға дейінгі приходтық тіркемелерді Шотландия Бас тіркеу кеңсесіне (GROS) және 1820–1855 жылдардағы тіркемелерді жергілікті тіркеушілердің қорқынышына беру ережелерін қайта қарастырды. Бұл тіркемелерді тіркеушілер 30 жыл сақтап, содан кейін оларды GROS-қа жіберуі керек еді.

Жаңа тіркелу үйі

Жаңа тіркелім үйі, бұрынғы GROS ұйымының тіркеу бөлімін орналастыратын, Эдинбургтегі Принц-стриттің шығыс жағында орналасқан. Оның жобасын Шотландиядағы Корольдік жұмыстар кеңсесінің жұмыс хатшысы Роберт Мэтисон жасаған. Алғашқыда Бас тіркеу кеңсесі Бас тіркелім үйінде болған. Ғимарат қазіргі орнында, Ескі тіркелім үйінің жанында салынды. Жер 1856 жылы сатып алынып, ғимарат 1861 жылдың 30 наурызында ашылды, бірақ 1864 жылға дейін толық аяқталды, оның жалпы құны 40 000 фунт стерлингті құрады.

Басқа ғимараттар

GROS-тың тағы екі негізгі ғимараты болды: Эдинбургтің Корсторфин ауданындағы Лейдивелл үйі, онда халық, шаруашылық және өмірлік статистика деректері (соның ішінде Шотландияның халық санағы) сақталады; және Дамфристегі Крайтон иелігіндегі Кэрнсмор үйі, Шотландияның Ұлттық денсаулық сақтау жүйесінің (NHS) Орталық тіркелімінің орналасқан жері. Қазір бұл үш ғимараттың барлығы Шотландияның Ұлттық тіркеу қызметінің меншігіне кіреді.