Кіріспе

Құдайлардың бейнесін таситын көліктер

Ғибадатханалық арбалар немесе күймелер мейрам күндері индуист құдайларының бейнелерін ғибадатхана көшелерінде алып жүру үшін қолданылады. Мұндай арбаларды әдетте құдайға сенушілер қолмен тартады. 2004 жылғы мәлімет бойынша, Тамил Надуда 515 ағаш арба болған, олардың 79-ы жөндеуді қажет еткен. Аннамалаяр ғибадатханасы (Тируваннамалай), Чидамбарам Натараджар ғибадатханасы – тұрақты шерулер үшін үлкен ағаш күймелері бар ғибадатханалардың қатарында. Натараджар ғибадатханасы жылына екі рет арба фестивалін тойлайды: жазда (маусым мен шілде аралығында өтетін Ани Тируманжанам) және қыста (желтоқсан мен қаңтар аралығында өтетін Маргхази Тируваадхирай). Удупидегі Кришна құдайының бес ғибадатханалық арбасы бар, атап айтқанда Брахма рата (ең үлкені), Мадья рата (орташа), Киньо (кішкентай) және күміс пен алтын раталар. Ең үлкен ғибадатханалық арбалардың өлшемі англо-үнділік "Джаггернаут" (Жаганнаттан) терминінің пайда болуына себеп болды, ол орасан зор, дерлік тоқтатылмайтын күш немесе құбылысты білдіреді.

Тарих

Ғибадатхана көліктері Ратха-Ятра деп аталатын мерекелерде қолданылады, ол халықтың қатысуымен арбада жасалатын шеру. Бұл көбінесе құдайлардың, құдайлар сияқты киінген адамдардың немесе діни қасиетті тұлғалар мен саяси лидерлердің саяхатын білдіреді. Бұл термин Үндістанның ортағасырлық мәтіндерінде, мысалы, Пураналарда кездеседі, онда Сурья (Күн құдайы), Деви (Ана құдайы) және Вишнудың Ратха-Ятрасы туралы айтылады. Мұндай арба саяхаттарында адамдар немесе құдайлар ғибадатханадан шығып, халықпен бірге Кшетра (аймақ, көшелер) арқылы басқа ғибадатханаға, өзенге немесе теңізге барады, бұл жолмен әсем мерекелер ұйымдастырылады. Кейде мерекеге ғибадатхананың қасиетті жеріне қайта оралу да кіреді. 400 жыл шамасында Үндістанға сапар шеккен саяхатшы Фа Хьен Үндістанда ғибадатхана көліктерінің мерекесі қалай тойланғанын баяндаған.

Ең үлкен ғибадатхана күймесі

Тамил Надудағы Тируварур Тиягараджар ғибадатханасының Азиядағы ең үлкен және ең сәнді ғибадатханалық көлігі қаладағы ежелгі фестивальдің маңызды бөлігі болып табылады. Тигаражасвами ғибадатханасының жыл сайынғы араба фестивалі сәуір-мамыр айларында, тамил тіліндегі Читрай айына сәйкес келеді. Бұл Азия мен Үндістандағы ең үлкен араба, салмағы 300 тонна, биіктігі 90 фут. Фестиваль кезінде араба ғибадатхананы қоршаған төрт басты көшеде айналады. Шараға Тамил Надудың барлық аймақтарынан миллиондаған адам келеді. Аази Тер – Тамил Надудағы ең үлкен ғибадатханалық араба. Бастапқыда 220 тонна салмақтағы, 30 фут биіктіктегі ғибадатханалық араба бамбук тіреулермен және әсем киімдермен 96 футқа дейін көтеріледі, оның жалпы салмағы 350 тоннаға жетеді. Әсем безендірілген арабаға мінген, басты құдай – Шива, жандардың тартып тұруымен төрт көшені аралап өтеді. Арабаны жылжыту үшін қажетті күшті қамтамасыз ету үшін екі бульдозер жұмыс істеді.