Кіріспе
Бразилияның Ұлттық математика институты. Instituto Nacional de Matemática Pura e Aplicada (Таза және қолданбалы математика ұлттық институты) математика саласындағы Бразилияның ең ірі ғылыми-зерттеу және білім беру мекемесі болып саналады. Ол Рио-де-Жанейро қаласында орналасқан және бұрын Instituto de Matemática Pura e Aplicada (IMPA) деп аталатын, оның аббревиатурасы әлі де қолданыста. Ол ғылым, технология, инновациялар және коммуникациялар министрлігі (MCTIC) және Бразилияның білім министрлігі (MEC) басшылығымен әлеуметтік ұйым (SO) мәртебесінде жұмыс істейтін ғылыми-зерттеу және білім беру мекемесі. Қазіргі уақытта Рио-де-Жанейроның Ботаникалық бақша (Оңтүстік аймақ) ауданында орналасқан. IMPA 1952 жылдың 15 қазанында құрылған. Бұл Ұлттық зерттеулер кеңесінің (CNPq) алғашқы ғылыми-зерттеу бөлімі болды, ол бір жыл бұрын құрылған федералдық қаржыландыру агенттігі. Оның логотипі – стильделген Мёбиус жолағы, IMPA штаб-пәтерінде орналасқан Мёбиус жолағының үлкен мүсінін бейнелейді. Лелио Гама, Леопольдо Нахбин және Маурисио Пейшото құрған IMPA-ның басты миссиясы – ғылыми зерттеулерді ынталандыру, жаңа зерттеушілерді даярлау, сондай-ақ Бразилияда математикалық білімді тарату және жетілдіру. Математикалық білім ғылыми және технологиялық даму үшін өте маңызды, ал олар экономикалық, әлеуметтік және адамзаттың прогресі үшін қажетті компоненттер болып табылады. Гаманың IMPA-ны басқаруы институттың құрылуы мен дамуында шешуші роль атқарды. Ал Нахбин мен Пейшото кейіннен математиктер үшін ең үлкен награда саналатын Халықаралық математиктер конгресінде лекция оқуға шақырылған алғашқы бразилиялықтар болды. IMPA-ның академиялық беделі 1957 жылдан бастап өсті, осы жылы 50-ге жуық қатысушымен бірінші Бразилия математикалық коллоквиумы ұйымдастырылды. Коллоквиум содан бері екі жылда бір рет үздірілмей өткізіліп келеді. 1957 жылы IMPA Рио-де-Жанейроның Оңтүстік аймағындағы Ботафогодағы Сан-Клементе көшесіне көшірілді. 1967 жылы IMPA тағы да Рио-де-Жанейроның орталығындағы Луиз де Камоэс көшесіндегі тарихи ғимаратқа көшті, онда қазіргі уақытта Хелио Оитисика мәдени орталығы орналасқан. 1981 жылы Линдольфо де Карвальхо Диастың басшылығымен IMPA Jardim Botânico ауданындағы қазіргі штаб-пәтерін ашты. 1971 жылы IMPA Федералды білім беру кеңесінен магистрлік және докторлық дипломдарды беруге уәкілеттік алған Бразилиядағы алғашқы математикалық институт болды. Бұл жаңа мүмкіндік магистрлік және докторлық бағдарламаны тұрақты түрде жүзеге асыруға мүмкіндік берді. Содан бері IMPA-ның академиялық аспирантура бағдарламасы Жоғары білікті кадрларды даярлау жөніндегі үйлестіру бюросы (Capes) тарапынан үнемі жоғары бағаланып келеді. 1993 жылы математик Джейкоб Палис директор болып сайланды. Ол осы лауазымда он жыл бойы жұмыс істеді, бұл IMPA-ның халықаралық беделінің айтарлықтай өскен кезеңі болды. 2011 жылы IMPA математика мамандығы бойынша кәсіби магистрлік бағдарламаны (PROFMAT) жүзеге асыратын жоғары оқу орындарының желісіне құрылтайшы мүше болып кірді. Бұл бағдарлама негізгі білім беретін математика пәнінің мұғалімдерін даярлауға бағытталған жартылай күндізгі аспирантура болып табылады және SBM қолдауымен IMPA үйлестіреді.
The Instituto Nacional de Matemática Pura e Aplicada (National Institute for Pure and Applied Mathematics) is considered to be the foremost research and educational institution of Brazil in the area of mathematics. It is located in the city of Rio de Janeiro, and was formerly known simply as Instituto de Matemática Pura e Aplicada (IMPA), whose abbreviation remains in use. It is a research and education institution qualified as a Social Organization (SO) under the auspices of the Ministry of Science, Technology, Innovations and Communications (MCTIC) and the Ministry of Education (MEC) of Brazil. Currently located in the Jardim Botânico neighborhood (South Zone) of Rio de Janeiro. IMPA was founded on October 15, 1952. It was the first research unit of the National Research Council (CNPq), a federal funding agency created a year earlier. Its logo is a stylized Möbius strip, reproducing a large sculpture of a Möbius strip on display within the IMPA headquarters. Founded by Lélio Gama, Leopoldo Nachbin and Maurício Peixoto, IMPA's primary mission is to stimulate scientific research, the training of new researchers and the dissemination and improvement of mathematical culture in Brazil. Mathematical knowledge is fundamental for scientific and technological development, which are indispensable components for economic, social and human progress. Gama's performance at the helm of IMPA played a crucial role in the creation and consolidation of the young institute. And Nachbin and Peixoto would later be the first Brazilians invited to lecture at the International Congress of Mathematicians, one of the greatest distinctions in a mathematician's career. The academic prestige of IMPA grew from 1957, with the organization of the first Brazilian Colloquium of Mathematics, with about 50 participants. The Colloquium has been taking place every two years since then, in an uninterrupted fashion. In 1957 IMPA moved to Rua São Clemente, in Botafogo, also in the South Zone of Rio. In 1967, IMPA moved again to a historic building on Luiz de Camões street, in the center of Rio de Janeiro, which currently houses the Hélio Oiticica Cultural Center. In 1981 under the direction of Lindolpho de Carvalho Dias IMPA inaugurated its current headquarters in the neighborhood of Jardim Botânico. In 1971, IMPA became the first mathematical institution in Brazil with a mandate from the Federal Council of Education to award master's and doctoral degrees. The novelty allowed the Master's and PhD program to become a permanent activity. Since then, IMPA's academic postgraduate program has always been awarded the highest grades by the Coordination for Improvement of Higher Level Staff (Capes). Mathematician Jacob Palis was elected director in 1993. He would hold the position for ten years, a period of remarkable growth in IMPA's international prestige. In 2011, IMPA became a founding member of the network of higher education institutions that perform the Professional Master's in Mathematics (PROFMAT). This is a semi presential postgraduate program aimed at training the basic education math teacher, coordinated by SBM with the support of IMPA.
Халықаралық ынтымақтастық
1995 жылы IMPA Латын Америкасы және Кариб теңізі елдері үшін математикалық одақ құрған халықаралық кездесу өткізді. 2011 жылы институт тағы да халықаралық математикалық ұйым құруға жай көмектесті: Американың математикалық кеңесі. 2004 жылы IMPA Францияның жетекші ғылыми қаржыландыру агенттігі – CNRS (Centre National de la Recherche Scientifique)пен келісімге келді. Бұл келісім IMPA-ны Халықаралық бірлескен бөлімше (UMI) деп тануға мүмкіндік берді. Осының арқасында ең үздік француз математиктері институтқа ешқандай қаржылық шығынсыз ұзақ мерзімге келіп жұмыс істей алды. Келісім әр төрт жыл сайын жаңартылып тұрады. 2016 жылдан бастап UMI 1994 жылғы Филдс медалінің иесі, құрметті зерттеуші және IMPA-ның көп жылдық серіктесі әрі досы Жан Кристоф Йоккоздың есімімен аталатын болды. 2014 жылы бразилиялық математик Артур Авила, IMPA-ның зерттеушісі және бұрынғы докторанты, әлем математикасындағы ең жоғары награда – Филдс медалін жеңіп алды. Сол жылы IMPA әлемдік математикалық күнтізбедегі екі маңызды шараны өткізу құрметіне ие болды: 2017 жылғы Халықаралық математикалық олимпиада (IMO) және 2018 жылғы Халықаралық математиктер конгресі (ICM), екеуі де Рио-де-Жанейрода өтті. 2016 жылы IMPA-ның бастамасымен Бразилия Парламенті Математикалық биенниумды ресми түрде жариялады (13.358 заң), 2017 және 2018 жылдарын математиканы дамытуға арнады, соның нәтижесінде елде IMO 2017 және ICM 2018 сәтті өткізілді. Математикалық биенниум кезеңінде IMPA 2017 жылы өткен Ұлттық математика фестивалі сияқты жобалар арқылы математиканы бразилиялық қоғамға жақындату үшін үлкен күш салды. 2018 жылы IMPA және SBM Бразилияның Халықаралық математикалық одақтың элиталық 5-тобына қосылуына қол жеткізді, бұл тобына математика саласындағы ең дамыған он ел кіреді. Сол жылы институттың жаңа кампусының іргетасы салынды, ол Ботаникалық бақтағы институттың жанындағы жерге орналасқан, бұл жер жеке демеушілермен төрт жыл бұрын сыйланған еді. Жаңа кампус IMPA-ның қызметін кеңейтуге және Бразилиядағы ғылым мен білім беруге одан әрі үлес қосуға мүмкіндік береді.