Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Nisi prius (ниси приус) – ағылшын құқығының тарихи термині. 19 ғасырда бұл термин корольдік соттың (King’s Bench Division) судьялары алдында қаралатын барлық сот ісін білдіретін болды, ал 20 ғасырдың басында – судьяға комиссия беріліп, сотта қаралатын істерге қатысты қолданылды. Осылай қолданылған термин 1971 жылы сот отырыстарын жоюдан кейін қолданыстан шықты.
English law term
Nisi prius ('/n//aɪ//s//aɪ// /'/p//r//aɪ//ə//s/) (Latin: "unless before") is a historical term in English law. In the 19th century, it came to be used to denote generally all legal actions tried before judges of the King's Bench Division and in the early twentieth century for actions tried at assize by a judge given a commission. Used in that way, the term has had no currency since the abolition of assizes in 1971.
NISI Prius-тегі сот
1873 жылғы Сот актісінің реформаларынан бұрын, жалпы құқық бойынша азаматтық істер Вестминстер залында отырған үш соттың бірінде басталды: Жалпы өтініштер соты, Казначейлік соты және Корольдің тағы. Олардың тарихи шығу тегі болғандықтан, бұл соттар белгілі бір дәрежеде бәсекелестікке түседі, әсіресе олардың судьялары мен қызметкерлері олардан түсетін төлемдермен күнкөріс тіршілік ететін еді. Бірақ, орта ғасырларда Лондонға сапар жасау қиындық тудырғандықтан, 1285 жылғы Вестминстер II жарлығы азаматтық істер бойынша жергілікті сотта іс қарауды қарастырды. Nisi prius сөзі "егер ертерек болмаса", "егер бұрын болмаса" немесе "бірінші кезекте болмаса" деп аударылады: іс Лондонда басталғанда, шерифке белгілі күні сотқа қатысу үшін қазылар алқасын шақыруға бұйрық берілді, бірақ егер бұл іс талапкердің округіндегі сотта бұрын қарастырылса (nisi prius), онда бұл шақыру күшін жояды. Жергілікті сотта іс қарастырылғаннан кейін, ол бастапқы сотқа қайтарылуы мүмкін еді, содан кейін Казначейлік палатасына шағымдануға мүмкіндік туатын еді. 1873 жылы жалпы құқық соттары реформаланғаннан кейін, іс-әрекеттерді тек nisi prius-та қарады делінер еді, ал судья, әдетте Корольдің тағының бөлімшесінде іс қарағанда, nisi prius-та отыр деп есептелді. 1894 жылы Корольдік тағының бөлімшесі судьялары қабылдаған қаулы бойынша, заңдық жыл бойы үздіксіз отырыс өткізетін кемінде үш nisi prius соты болуының маңызы зор екені жарияланды: біреуі – арнайы қазылар алқасымен қаралатын істерге, біреуі – жалпы қазылар алқасымен қаралатын істерге және біреуі – қазылар алқасысыз қаралатын істерге арналған.
Before the reforms of the Judicature Act 1873, civil cases at common law were begun in one of the three courts that sat in Westminster Hall: the Court of Common Pleas, Court of Exchequer and King's Bench. Because of their historical origins, these courts were to some extent in competition, especially as their respective judges and officers lived on the fees deriving from them. Given that travel to London was an onerous burden during the medieval period, however, the Statute of Westminster II provided in 1285 for trial of fact in civil cases at the local assizes. Nisi prius translates as "if not sooner" or "if not before" in addition to "unless first": when the action was started in London, the sheriff was ordered to have the jurors there for trial on a certain day "unless before" (nisi prius) that day the case was heard at assize in the claimant's county. After trial at the assizes, the case could be referred back to the original court, from where there was a possibility of further appeal to the Court of Exchequer Chamber. After the reform of the common law courts in 1873, actions were only said to be tried at nisi prius, and a judge said to sit at nisi prius, when he sat, usually in the King's Bench Division, for the trial of actions. By a resolution passed by the judges of the King's Bench Division in 1894 it was declared of the utmost importance that there should be at least three courts of nisi prius sitting continuously throughout the legal year: one for special jury causes, one for common jury causes, and one for causes without juries.