Кіріспе

Шотландтық кәсіпкер (1779–1856)

Эндрю Колвилл (шын аты Эндрю Веддерберн; 6 қараша 1779 – 3 ақпан 1856) – шотландтық кәсіпкер, Гудзон шығанағы компаниясының губернаторы. Бұл компания Солтүстік Американың тері саудасы үшін құрылған және Канаданың алғашқы тарихында маңызды рөл атқарған ірі ұйым болды. Ол сонымен қатар Батыс Үндістан доктерінің төрағасы да болды.

Балалық шағы және отбасылық тарихы

Эндрю 1779 жылы Эндрю Веддерберн болып дүниеге келді. Оның әкесінің әкесі, сэр Джон Уеддерберн, 5-ші Блэкнес баронеті, 1745 жылғы Якобит көтерілісіне қатысты және мемлекетке опасыздық жасағаны үшін сотталды. Осы қылмыс үшін үш түрлі жаза қарастырылды: өлім жазасы, барлық мүлкінің тәркіленуі (оның Инверескте мүлкі болған) және оның отбасының, оның ішінде барондық атағының жойылуы. Оның кем дегенде екі ұлы Ямайкаға көшіп кетті, олардың ішінде Эндрюдің әкесі мен ағасы да болды. Олардың бірі, Баллендеаннан Джон Веддерберн, бұрынғы құлы Джозеф Найттың шотланд заңнамасы бойынша қозғаған азаматтық ісімен танымал. Эндрюдің әкесі, Джеймс Веддерберн, академиялық білімі болмаса да, дәрігер болып жұмыс істеді. 28 жылдан кейін Джеймс бай құл иесі және қант плантациясының иесіне айналды. 1773 жылы Джеймс Инверскке қайтып келді – мүлік қайта қалпына келтірілді – және үйленді. Бір кезде Джеймс өзінің тегін Веддербурннан Веддербурн Колвиллге өзгертті. Эндрюдің қарындасы Жан 1807 жылы Селкирктің 5-ші графы Томас Дугласқа тұрмысқа шықты. Оның інісі Джеймс Веддерберн (шамамен 1782 жылы туған) 1822 жылы қайтыс болғанға дейін Шотландияның бас прокуроры болды; Эндрюдің әкесінен туған жартылай ағасы болды, ол оны көпшілік алдында мойндамады: ол Ямайкадағы құл әйелден туған ұл. Аралас нәсілді Роберт Веддерберн туыстық байланыс орнату үшін отбасылық үйге келгенде, оны қуып шығып, ешқандай көмек көрсетпеді. Осы бас тартудан кейін Роберт «Құлдықтың қасіреттері» атты еңбегін жазды, оны құлдықты жою қозғалысы таратып жүрді. Эндрю ашуланып, Роберттің айтқандарын жоққа шығарды және оның анасын қорлады.

Мансап

Эндрю Еуропада қалды, әкесінің мұралық иеліктерін мұраға алды және қант брокері (Wedderburn and Company) ретінде қызметін бастады. Оның жеңайтысы Гадсон шығанағы компаниясының акцияларын сатып ала бастағанда, Эндрю да солай жасады. 1810 жылға қарай ол HBC кеңесінің құрамына кірді және компанияның басқаруын ұйымдастыруға жұмыс істеді. 1820 жылы ол Сер Джордж Симпсонды Канададағы HBC істерін басқару үшін жіберуге басты жауапкер болды. Симпсонның ұзақ жылдарға созылған басқару кезеңінде (1821–1860) олар тығыз байланыста жұмыс істеді, бірі Лондонның іскерлік ортасында, екіншісі Канаданың қалың даласында.

Мұра

Бірнеше жер оның құрметіне тікелей және жанама түрде аталды. Олардың көпшілігі қазіргі Вашингтон штатындағы Колумбия өзенінің жоғарғы ағысындағы ежелгі және маңызды лосось балық аулау орны – Кеттл-Фолсқа жақын, Канада-АҚШ шекарасының маңында орналасқан. 1825 жылы HBC осы аймаққа арналған сауда бекетін Спокан Хаустан көшіріп, жаңа орынды Форт Колвилл деп атады (ескеріңіз, жазуы). Ол 1870 жылы тасталып, 1940 жылы Гранд Кули бөгетінің құрылысынан су астында қалды; Колвилл халқы өз атауын осы сауда бекетімен байланыстырады. 1859 жылы АҚШ армиясы Вашингтон штатындағы Пинкни Ситиде жаңа Форт Колвилл (екі L) құрды, ол 1882 жылға дейін жұмыс істеді. Сол шамада Вашингтон штатының Колвилл қаласы құрылды. Колвилл ұлттық орманның бас кеңсесі сол жерде орналасқан. Қалаға жақын жерде Colville әуе күштері базасы (қазір жабық) орналасқан. Ванкувер аралында жаңа елді мекен Колвилл Таун деп аталды, бірақ 1860 жылы Нанаимо деп қайта аталды. Аляскадағы Колвилл өзені оның құрметіне аталған.