"Свадесамитран" газетінің тарихы: Үндістан тәуелсіздік қозғалысының куәсі

Кіріспе

Swadesamitran – 1882 жылдан 1985 жылға дейін Мадрас қаласында тамил тілінде жарық көрген газет. Тамил тіліндегі ең ерте газеттердің бірі және ең ұзақ басылып келген Swadesamitran газетін Үндістанның ұлттық қайраткері Г. Субрамания Айер "The Hindu" газетін іске қосқаннан кейін төрт жыл өткен соң құрды. 1915 жылы газет Кастури әулетінің А. Рангасвами Айенгарға сатылды және 1985 жылы таратылғанға дейін олардың меншігінде болды.

Тарих

Swadesamitran (1881–1985) – үндістерге тиесілі және басқарылатын алғашқы тамил тіліндегі газет. Ол Ченнаи қаласынан (сол кезде Мадрас деп аталған) жарық көрді. Газеттің бірінші редакторы және негізін қалаушысы – Г. Субрамания Айер. Ол 1879 жылы Айердің өзі құрған «The Hindu» газетінің серіктес басылымы ретінде құрылды. Тамил тілінен аударғанда, газет атауының мағынасы – «өзін-өзі басқарудың досы». Бастапқыда апталық болып шыққан газет 1889 жылы күнделікті болып шыға бастады. «Swadesamitran» газеті Үндістанның тәуелсіздік қозғалысының басынан ақ баяндамасын жасады және Субрамания Айер тамил халқының ұлттық сезімін ояту үшін оны пайдаланды. Субрамания Пиллай, Махакави Субрамания Бхаратхи (қаражарғыр «Бхаратхяр»), ВВС Айер және тағы да басқалар тәуелсіздік күресі кезеңінде газеттің редакторы немесе редакторының орынбасары болып жұмыс істеді. Олар Рамаяна және Махабхарата эпостарынан белгілі оқиғаларды пайдаланып, Тамил Надудағы (сол кезде Мадрас президенттігі деп аталған) ұлтшылдық идеяларды қолдау үшін қоғамдық пікірді қалыптастырды. Бхаратхи 1904 жылдан 1906 жылға дейін бас редактордың орынбасары болды, содан кейін өзінің «India» басылымын шығару үшін кетіп қалды. «Swadesamitran» – Үндістанда жарық көрген екінші халық тіліндегі газет. Алғашқысы – хинди тілінде жарық көрген «Kesari» газеті. Субрамания Айер ағылшын тілінде еркін сөйлесе де, Үндістанның тәуелсіздігінің болашағын талқылауды халыққа жеткізуге бейілді болды. Осы бағытта оған Дешбанду Читранжан Дас (CR Das) және Мотилал Неру қолдау көрсетті. Газет өмірінің басында-ақ табысқа ие болды және Үндістанда ғана емес, сонымен қатар Бирма, Шри-Ланка және Маврикийде тамил халқы көп шоғырланған жерлерде оқырмандарды тапты. Субрамания Айер әлеуметтік реформатор болған және Мадрас индуистерінің әлеуметтік реформа қауымдастығын демеушілік еткен. Бас редактор ретінде ол газетте жариялаған мақалалары үшін британдықтар тарапынан қуғынға ұшырап, сотталды (1908). Түрмеге түскеннен кейін ол бұрынғыдай болмады. Ол қайтыс болғаннан кейін (?) газетті Рангасвами Айенгар (Кастури Ранга Айенгардың немересі және «The Hindu» газетінің жақын серігі) және одан кейін КР Шринивасан (1962 жылы қайтыс болған) басқарды. Рангасвами мен Шринивасанның біріккен күші зор болды. 1920 жылы Бхаратхи газетке қайта оралғанда, олар газетті танымалдылық пен атақ-даңқтың жаңа биігіне көтерді. Шринивасанның басшылығымен газет «The Swadesamitran Limited» акционерлік қоғамына айналды, ол газеттің баспагері болды. Шринивасан қайтыс болғаннан кейін оның ұлы К.С. Нарасимхан, газеттегі бақылау үлесін бұрынғы Тамил Наду бас министрі Ш.М. Бхактавасалам басқарған Конгресс партиясының Тәуелсіздіктің күміс мерейтойына арналған қорына сатты. Бұл қор 1977 жылдың тамызына дейін газетті басқарды, содан кейін қаржылық және басқа да себептерге байланысты газет жабылды және компания банкроттыққа жақын болды. Газетті Мадрас жоғары сотының танымал заңгері және сәтті кәсіпкер Джон Томас (1 тамыз 1924 жылы туған, 18 қараша 2001 жылы қайтыс болған) қордан сатып алды. Газет 30 айға жабылды, бірақ жаңа иесі Үндістанның тәуелсіздік қозғалысының осындай танымал символы қараңғылыққа тыныш сырғып кетуіне жол бермейді деп шешті. Ол газетті қайта жандандыра алды және 1980 жылдың наурыз айында Сундаресан редакторы болып тағайындалғаннан кейін қайтадан жариялауды бастады. Газет өзінің бастапқы қағидаларына оралып, редакциялық беттері ашық түрде Конгресс партиясын және әсіресе премьер-министр Индира Гандиниді қолдады. «Swadesamitran» газеті 1980 және 1981 жылдары Тамил Надудағы белгілі тұлғалар туралы анықтамалық жариялады (редакторы Филип Томас, 18 шілде 1960 жылы туған, 9 мамыр 2006 жылы қайтыс болған), ал басылымды премьер-министр Смт. Индира Ганди Мадурай қаласында ұлы тамил ақыны Тируваллувардың дүниеге келгеніне 2000 жыл толуына арналған салтанатты шарада таныстырды. «Swadesamitran» газеті компанияның баспаханасында және Мадрастың Рояпетта ауданындағы Уайтс-роудта орналасқан «Deshbandu Bhavan» кеңсесінде басылды. Компания Анна Салайдағы (бұрынғы Маунт Роуд) «Victory House» иесі де болды. Бұл мүлік бұрын Whiteaways Building деп аталған және КР Шринивасан сатып алған. Ол оны «Үлкен жеңіске жету» деп атады, бұл «Үндістанды тастап кету» қозғалысының табысын көрсетеді.

Swadesamitran (1881–1985) was the first Tamil language newspaper owned and operated by Indians. It was published from Chennai (then called Madras). It was founded by G Subramania Aiyer who also served as the papers first editor. It was founded as a sister paper of The Hindu which Aiyer had also founded two years earlier in 1879. The name translated from Tamil to English literally means "friend of self rule". It was originally started as a weekly and became a daily by 1889. It was a chronicle of the Indian National Independence movement from its inception and it was used by Subramania Aiyer to rouse the nationalistic feelings of the Tamil people. A host of very eminent men like Subramania Pillai, Mahakavi Subramania Bharathi (aka "Bharathiyar"), VVS Iyer and other worked as editor or sub editors of the paper during the struggle for Independence. These men used familiar anecdotes form the great epics of the Ramayana and Mahabharata to rouse public opinion in the cause of nationalism within Tamil Nadu (then known as The Madras Presidency). Bharthiyar was sub editor from 1904 to 1906 when he left to start his own publication "India". The Swadesamitran was the second vernacular newspaper published in India. The first was Kesari which was published in Hindi. Subramania Aiyer although more comfortable in English, was determined to take the discussion of the future of India's independence to the masses. He was supported by Deshbandhu Chittranjan Das (CR Das) and Motilal Nehru in this approach. The paper was successful quite early in its life and quickly found readership wherever there was a significant Tamil population not only in India but also in Burma, Sri Lanka and Mauritius. Subramania Aiyer was also a social reformer and sponsored the Madras Hindu Social Reform Association. During his tenure as editor he was also prosecuted and sentenced for sedition (1908) by the British due to his writings in the paper. He was never the same man after he went to prison. After his death (?) the paper was run by Rangaswamy Iyengar (Kasthuri Ranga Iyengars nephew and right hand man at the Hindu) and thereafter by CR Srinivasan (died 1962). Rangaswamy and Srinivasan were a potent combination and when Bharathiyar rejoined the newspaper in 1920 the three of them took the paper to lofty new heights of popularity and fame. It was under Srinivasan's leadership that it became a Public Limited Company "The Swadesamitran Limited" which became the publisher of the newspaper. After Srinivasan's death his son CS Narasimhan sold the controlling shares held by him to the Silver Jubilee of Independence Trust of the Congress Party headed by former Tamil Nadu Chief Minisher Shri M Bhaktavatsalam. This Trust continued to run the paper till August 1977 when due to financial and other reasons the publication of the paper was stopped and the company was on the verge of bankruptcy. It was purchased from the Trust by John Thomas (born 1 August 1924, died 18 November 2001) a distinguished lawyer of the Madras High Court and successful local businessman. The paper was shut down for 30 months but the new proprietor was determined that such a storied icon of India's independence movement should not go quietly into the night. He was able to resurrect the newspaper and it began publication again in March 1980 under editor Sundaresan. The newspaper went back to its origins and its editorial pages were openly supportive of the Congress Party and Prime Minister Indira Gandhi in particular. Swadesamitran published a Who's Who in Tamil Nadu in 1980 1981 (edited by Philip Thomas born 18 July 1960 died 9 May 2006) and the publication was released in Madurai by Prime Minister Smt. Indira Gandhi during the celebrations marking the 2000th anniversary of the birth of Thiruvalluvar, the great Tamil poet and author of Thirukural. The Swadesamitran was printed at the company's Printing Press and office "Deshbandu Bhavan" on Whites Road in Royapettah, Madras. The company also owned Victory House on Anna Salai (formerly Mount Road). The property was formerly the Whiteaways Building and was purchased by CR Srinivasan. He renamed it Victory House to reflect the success of the Quit India movement.

Басқарушы директорлар

Г. Субрамания Айер (1882–1915)
А. Рангасвами Айенгар (1915–1934)
К.Р. Шринивасан (1934–1955)
К.С. Нарасимхан (1955–1977)
Ж. Томас (1977–1985)
Р. Асокан (1985 – қазірге дейін)

Басшылар

Г. Субрамания Айер (1882–1915)
А. Рангасвами Айенгар (1915–1928)
К. Р. Шринивасан (1928–1962)
К. С. Нарасимхан (1962–1985)