Кіріспе

АВ фистулалар туралы жалпы мәліметтер

Артериовенозды фистула – артерия мен вена арасындағы қалыптан тыс қосылыс немесе өткел. Ол туа біткен, гемодиализ емдеуі үшін хирургиялық түрде жасалған немесе жарақаттану, артериялық аневризманың эрозиясы сияқты патологиялық процестер нәтижесінде пайда болуы мүмкін.

Патологиялық

Тұқым қуалайтын геморрагиялық телангиэктазия – артериолалар мен венулалар арасында капиллярлық төсектердің болмауынан тікелей байланыс болатын, қабықшалы-терілік аймақта және ішкі дене мүшелерінде кездесетін жағдай. Осы жағдайға шалдыққан адамдар көбінесе ешқандай белгі байқамайды. Симптомдары барлар үшін ең көп кездесетін белгі – тыныс алуда қиындық. Жеміс тәрізді аневризма сияқты, ми артериовеноздық ақаулығы да жарылып, субарахноидтық қан кетуге себеп болуы мүмкін.

Механизм

Артэровендік фистула пайда болған кезде, ішкі аорта сияқты ірі артерияларға қатысты болса, бұл перифериялық кедергінің айтарлықтай төмендеуіне алып келуі мүмкін. Бұл төмендеген перифериялық кедергі, жүректің барлық тіндерге қалыпты қан ағынын сақтау үшін жүрек соққысының көлемін арттыруға мәжбүрлейді. Бұл физиологиялық өзгерістер әдетте салыстырмалы түрде қалыпты систолалық қан қысымымен, төмендеген диастолалық қан қысымымен және нәтижесінде кеңейген пульстік қысыммен көрінеді. Бракхиалдық артериядағы қалыпты қан ағыны минутына 85-110 миллилитрді құрайды. Фистула жасалғаннан кейін, қан ағыны дереу 400-500 мл/мин-ға дейін, ал 1 ай ішінде 700-1000 мл/мин-ға дейін артады. Бракхиоцефальдық фистуланың ағыны, радиоцефальдық фистуланың ағынынан жоғары болады. Қан ағынының артуына және серпімділікке жауап ретінде артерия да, вена да кеңейіп, ұзарады, бірақ вена көбірек кеңейіп, "артериялық сипатқа" ие болады. Бір зерттеуде бас тамырының диаметрі 2 айдан кейін 2,3 мм-ден 6,3 мм-ге дейін артқан. Вена жеткілікті түрде үлкен болғанда, фистула "жетілген" деп есептеледі. Артэровендік фистула жүрекке алдын ала жүктемені арттыра алады. АВ шунттары жүректің кейіннен жүктемесін азайтады, себебі қан артериолаларды айналып өтеді, бұл жалпы перифериялық кедергінің (ЖПК) төмендеуіне әкеледі. АВ шунттары жүрекке қайта оралатын қанның жылдамдығы мен көлемін арттырады.