Кіріспе

Неміс санскрит ғалымы Теодор Голдштюкер (18 қаңтар 1821 жыл – 6 наурыз 1872 жыл) – неміс санскрит ғалымы.

Өмірбаян

Ол Пруссияның Кенигсберг қаласында еврей ата-анасынан дүниеге келді. Сол қаладағы гимназияны бітірген соң, 1836 жылы санскритті оқыту үшін университетке түсті. 1838 жылы Боннға көшіп, 1840 жылы Кенигсбергте бітіргеннен кейін Парижге барды; 1842 жылы Кришнамисра Ятидің (шамамен 1050–1100 жылдары өмір сүрген) "Прабодхачандродая" еңбегінің неміс тіліне жасалған аудармасын шығарды, бұл Үндістандағы санскрит студенттері арасында кеңінен таралған стандартты мәтін еді. 1847 жылдан 1850 жылға дейін ол Берлинде тұрды, онда оның қабілеті мен білімі Александр фон Гумбольдт тарапынан мойындалды, бірақ оның саяси көзқарастары билік өкілдерінің күдігіне түсті. 1848 жылғы Германиядағы төңкеріс кезінде Берлиннен кетуі талап етілді. 1850 жылы Х.Х. Уилсонның шақыруымен Лондонға көшіп келді. 1852 жылы Лондон университетінің колледжінде санскрит профессоры болып тағайындалды. Ол Уилсонның санскрит сөздігінің жаңа басылымымен жұмыс істеді, оның бірінші бөлігі 1856 жылы жарияланды. Бірақ оның жұмысы тым ұзақ және егжей-тегжейлі болды, сондықтан сөздіктің жариялануы тоқтады. 1861 жылы өзінің ең белгілі еңбегі "Панини: Санскрит әдебиетіндегі орны" жарық көрді. Ол Санскрит мәтін қоғамын құрды (төрт том жарық көрді); ол сондай-ақ Филологиялық қоғамның белсенді мүшесі болды, қайтыс болған кезде оның президенті болды; және басқа да ғылыми ұйымдарда қатысты. Ол Лондонда қайтыс болды.

Шығармалары

Оның әдеби мұрасы ретінде кейбір жазбалары екі томдық жинақта жарияланды (Лондон, 1879), бірақ оның қолжазбалары Үндістан кеңсесіне тапсырылды, оларды 1920 жылға дейін жарияламау туралы өтініш қойылды.