Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кук аралдары дәрігері және саясаткері (1934–2020)
Cook Islands doctor and politician (1934–2020)
Джозеф Уильямс (4 қазан 1934 – 4 қыркүйек 2020) – Кук аралдары саясаткері және дәрігері, 1999 жылы төрт ай бойы Кук аралдарының премьер-министрі қызметін атқарған. Ол тропикалық лимфалық филяриаз (элефантиаз) ауруының таралуын болдырмауға үлкен еңбек сіңірген. Ол негізінен Жаңа Зеландияның Окленд қаласында тұрды, онда ол Мунт Веллингтон үй-бүліктік денсаулық сақтау орталығының медициналық директоры болып жұмыс істеді.
Joseph Williams (4 October 19344 September 2020) was a Cook Islands politician and physician who served as Prime Minister of the Cook Islands for four months in 1999. He is credited with having worked to prevent the spread of the tropical disease lymphatic filariasis (elephantiasis). He principally resided in Auckland, New Zealand, where he was medical director of the Mt Wellington Integrated Family Health Centre.
Жас шағы мен отбасы
Уильямс 1934 жылдың 4 қазанында Айтутаки аралында дүниеге келді және ол Палмерстон аралынан шыққан Уильям Марстерстің ұрпағы болды. 1947 жылы Жаңа Зеландияға сапар шекті және үкіметтік стипендия жеңіп алғаннан кейін Нортленд колледжінде білім алды.
Williams was born on Aitutaki on 4 October 1934, and was a descendant of William Marsters of Palmerston Island. He travelled to New Zealand in 1947, and was educated at Northland College after winning a government scholarship.
Медициналық мансап
Уильямс 1960 жылы Отаго медицина мектебін бітіріп, кейін Гавайи университетінде халық денсаулығы саласында магистр дәрежесін аяқтады. Уильямс басшылық еткен зерттеулер мен халық денсаулығы сақтау шараларының нәтижесінде Кук аралдары Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДҰ) лимфалық филяриазды (ЛФ) халық денсаулығы мәселесі ретінде жойылғанын мойындауы үшін қажетті барлық талаптарға сай келді. Ол 1995 жылдан 1997 жылға дейін Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының атқарушы кеңесінің мүшесі болды.
Williams graduated from Otago Medical School in 1960, and later completed a Masters in Public Health at the University of Hawaiʻi. Williams led research and public health practices that resulted in the Cook Islands meeting “all the criteria required for the World Health Organization (WHO) to acknowledge elimination of LF [lymphatic filariasis] as a public health problem". He served as a member of the World Health Organization's executive board from 1995 to 1997
1999 жылы Жаңа Зеландияның Денсаулық сақтау және мүгедектік комиссары Уильямстың пациенттерінің біріне дұрыс диагноз қойылмаған және мерзімі өткен таблеткалар берілгендігіне байланысты этикалық нормаларды бұзғанын анықтады. 2002 жылы Уильямс Кук аралдарында жоспарланған медициналық сынаққа қатысты дауға тартылды. Диабетпен күресу мақсатында адамдарға шошқа жасушаларын салуды көздейтін бұл сынақ Жаңа Зеландияда заңды түрде өткізіле алмады, сондықтан Кук аралдарына көшірілді, онда ережелер азырақ болды. Бұл ұсынысты ынталы түрде қолдаған Уильямс, оның Кук аралдарының экономикасына пайда әкелетініне сенді, бірақ бұл жоба көптеген пікір қақтығыстарын тудырды. 2015 жылы Уильямс экземаны емдеудегі клиникалық тәжірибесіне негізделген кітап жариялады. 2018 жылы пациенттерінің бір бөлігі қолдау көрсеткеніне қарамастан, Уильямсқа NZ$10,000 айыппұл салынды және сот шығындары үшін тағы NZ$145,000 төлеуге міндеттелді, сондай-ақ экземаны емдеу үшін рұқсат етілмеген тәсілдерді қолданғаны үшін үш жыл бойы бақылауда жұмыс істеуге мәжбүр болды.
In 1999, Williams was reportedly found by New Zealand's Health and Disability Commissioner to have breached ethical standards when one of his patients was misdiagnosed and given tablets that were past their expiry date. In 2002, Williams became involved in a controversy regarding a proposed medical trial in the Cook Islands. The trial, which involved injecting pig cells into humans as a means of fighting diabetes, could not legally take place in New Zealand, and therefore moved to the Cook Islands, where less strict regulations applied. Williams, a strong supporter of the proposal, believed that it would bring benefits to the Cook Islands' economy, but the scheme aroused much controversy. In 2015 Williams published a book based on his clinical experience in treating eczema. Despite public support from some of his patients in 2018 Williams was fined NZ$10,000 plus NZ$145,000 in court costs, and required to practise under supervision for three years, after using unapproved treatments for eczema.
Саяси мансап
Уильямс 1968 жылғы сайлауда Кук аралдары партиясының кандидаты ретінде Айтутаки сайлау округінен Кук аралдары Парламентіне алғаш рет сайланды. Ол 1974 жылдан 1978 жылға дейін Альберт Генри үкіметінде Денсаулық сақтау және Білім министрі қызметін атқарды, сонымен қатар Генридің жеке дәрігері болды. Денсаулық сақтау министрі ретінде ол чех онкологы Милан Брихтің клиникасын Кук аралдарына көшіруін қолдады, тіпті Брих Жаңа Зеландиядағы медициналық тізілімнен шығарылған болатын. 1978 жылғы сайлауға дейін партиядан кеткен үш белгілі CIP мүшесінің бірі болды, содан кейін Ароранги сайлау округінен Біріккен партиядан үміткер ретінде қатысты, бірақ мандатын жоғалтты. Уильямс кейін Жаңа Зеландияға көшті. Ол Кук аралдары партиясына қайта қосылды және 1994 жылғы сайлауда шетелде тұратын кук аралдықтардың (көбінесе Жаңа Зеландияда) өкілі ретінде шетелдегі орынға қайта сайланды. 1994 жылдан 1996 жылға дейін Денсаулық сақтау, Туризм, Көлік және Мемлекеттік кәсіпорындар министрі болды. 1999 жылдың шілдесінде Уильямс жаңа премьер-министр лауазымына тартысты қолдау тапты. Бұл кейбір топтарда қатты наразылық тудырды, себебі Уильямс көбінесе аралдардан тыс жерде тұрды. 1999 жылдың қазан айында Жаңа Альянс партиясы үкіметтік коалициядан шығып, үкіметті көпшілік дауысынан айырды. Уильямс жаңа үкімет құруға тырысты, бірақ келесі айда ол оппозициялық Демократиялық Альянс партиясы мен Жаңа Альянс партиясынан сенімсіздік дауысын таба алды. Терепай Маоате жаңа премьер-министр болды. 2003 жылы шетелдегі сайлау округі жойылған кезде ол мандатын жоғалтты. Кейін Уильямс Жаңа Зеландияда саяси мансабын бастауға тырысты, Жаңа Зеландия Бірінші партиясының тізімінде 15-орында үміткер болып тіркелді және 2005 жылғы парламенттік сайлауда Маунгакики сайлау округіне қатысты. Ол Маунгакикиде үшінші орын алғандықтан, депутат болуға қол жеткізе алмады, ал Жаңа Зеландия Бірінші партиясы тек жеті орын жеңіп алды. Уильямс 2017 жылғы Жаңа Зеландияның жалпы сайлауына дейін Жаңа Зеландия саясатына қайта оралды, One Pacific Movement ұйымын құрды. Кейіннен One Pacific Māori партиясымен келісімге келді, нәтижесінде Māori партиясының тізімінде Pasifika кандидаттарын ұсынды.
Williams was first elected to the Cook Islands Parliament as a Cook Islands Party candidate for the electorate of Aitutaki in the 1968 election. He served as Minister of Health and Education from 1974 to 1978 in the government of Albert Henry, as well as being Henry's personal physician. As Health Minister, he supported Czech cancer therapist Milan Brych relocating his clinic to the Cook Islands, despite Brych being removed from the medical register in New Zealand. He was one of three prominent CIP members to have left the party immediately before the 1978 election, and subsequently contested the Arorangi electorate for the Unity Party, but lost his seat. Williams subsequently migrated to New Zealand. He rejoined the Cook Islands Party and was re elected in the 1994 election as its candidate for the overseas seat, representing Cook Islanders living abroad (mostly in New Zealand). He served as Minister of Health, Tourism, Transport, and State Owned Enterprises from 1994 to 1996. In July 1999, Williams narrowly won endorsement as the new prime minister. This prompted considerable anger in some quarters, primarily because Williams mostly lived outside the islands. In October 1999 the New Alliance Party left the governing coalition, depriving the government of its majority. Williams attempted to form a new government, but the following month he lost a vote of no confidence to the opposition Democratic Alliance Party and the New Alliance Party. Terepai Maoate became the new prime minister. He lost his seat when the overseas electorate was abolished in 2003. Williams later attempted to start a political career in New Zealand, standing as a candidate for the New Zealand First party at 15th place in the party list and contesting the Maungakiekie electorate seat in the 2005 parliamentary elections. He did not succeed in becoming an MP, as he placed third in Maungakiekie and New Zealand First received only seven seats. Williams re entered New Zealand politics before the 2017 New Zealand general election, founding the One Pacific Movement. One Pacific later reached a deal with the Māori Party under which it ran Pasifika candidates on the Māori Party list.
Құрметтер
Уильямс 1977 жылы Елизавета II патшасының күміс мерейтойлық медалін, ал 2004 жылы Пасифика медициналық қауымдастығының қызметіне арналған сыйлығын алды. 2015 жылы Уильямс Пасифика медициналық қауымдастығының тұңғыш қамқоршысы болып тағайындалды, ал 2016 жылы лимфалық филяриазды жоюға қосқан үлесі үшін Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының Алғыс айту сыйлығымен марапатталды.
Williams was awarded the Queen Elizabeth II Silver Jubilee Medal in 1977, and the Pasifika Medical Association Service Award in 2004. In 2015, Williams was named inaugural Patron of the Pasifika Medical Association and in 2016 he received the World Health Organization's Award of Appreciation for his contribution to eliminating lymphatic filariasis.
Өлім
Уильямс 2020 жылдың 13 тамызында Оклендте ауруханаға түсті, Жаңа Зеландияда COVID-19 пандемиясы кезінде COVID-19 тестісінің нәтижесі оң болғаннан кейін. Ол 2020 жылдың 4 қыркүйегінде 85 жасында осы вирустан қайтыс болды.
Williams was hospitalised in Auckland on 13 August 2020, after testing positive for COVID 19 during the COVID 19 pandemic in New Zealand. He died from the virus on 4 September 2020, at the age of 85.