Кіріспе

Американдық карикатурист Джон Бэкдерф (31 қазан 1959 жылы туған), сондай-ақ Дерф немесе Дерф Бэкдерф деп те белгілі, – американдық карикатурист. Ол ең көп танымал болғаны – графикалық романдары, әсіресе халықаралық бестселлер болған және Ангулем сыйлығын жеңіп алған «Менің досым Дамер» (My Friend Dahmer) романы, сондай-ақ 1990 жылдан 2014 жылға дейін бірнеше баламалы газеттерде жарияланған «Қала» комикстерімен. 2006 жылы Дерф карикатура саласындағы Роберт Ф. Кеннеди журналистикалық сыйлығына ие болды. Бэкдерф мансабының көп бөлігін Огайо штатының Кливленд қаласында өткізді.

Ерте өмір

Бакдерф Огайо штатының Ричфилд қаласында химиктің ұлы ретінде өсті. Ол Eastview Junior High және Revere High School мектептерінде оқыды, сол жерде оның сыныптастарының бірі болашақ серийлі кісі өлтіруші Джеффри Дамер болды. Бакдерф 1978 жылы орта мектепті бітіріп, алты ай бойы Питтсбург өнер институтында оқыды, бірақ кейін оқуын тастады. Келесі жылы ол туған қаласына қайтып, қоқыс жинаушы болып жұмыс істеді. Содан кейін Бакдерф Огайо мемлекеттік университетіне түсіп, журналистика мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. 1970-ші жылдардың соңы мен 1980-ші жылдардың басында Бакдерф панк қозғалысына белсенді қатысты. Ол Огайо штатының «Lantern» газеті үшін, содан кейін «The Evening Times» газетінде (The Palm Beach Post газетінің кешкі басылымы, Уэст-Палм-Бич, Флорида штаты) саяси карикатурашы ретінде жұмыс істеді. 1980-ші жылдардың аяғында ол «Cleveland Plain Dealer» газетінде штаттық карикатурашы болып жұмыс істеді. 1990-шы жылдардың ортасында Бакдерф «Akron Beacon Journal» газетінің редакциясында жұмыс істеді.

Панк-рок және трейлерлік парктер

Бэкдерф 2010 жылы SLG Publishing баспасынан «Панк-рок және трейлерлік қалашықтар» атты 152 беттік графикалық роман жазды. Оқиға 1980 жылы Огайо штатының Акронындағы панк-роктың шарықталу кезеңінде өтеді. Акронда Devo, Chrissie Hynde және The Cramps сияқты топтар пайда болған музыкалық ортасы дамыған. «Панк-рок және трейлерлік қалашықтар» – таланты, ептілігі және қайраттылығы арқасында Резеңкелі қаладағы панк-сахнаның жұлдызына айналған Отто есімді ерекше жас жігіттің басынан өткен ойдан шығарылған оқиға. Роман барысында ол Венди О. Уильямс, Стив Баторс, Лестер Бангс және The Clash сияқты сол заманғы андерграунд өкілдерімен есте қаларлық кездесулер өткізеді. «Панк-рок және трейлерлік қалашықтар» 2010 жылғы Best American Comics (Houghton Mifflin) жинағында жарияланды.

Досым Дамер

My Friend Dahmer (Abrams Comic Arts, 2012) – Джеффри Дамер түрмеде өлтірілгеннен кейін көп ұзамай 1994 жылы қолға алынған комикс жобасының нәтижесі. Кітап – жас Бэкдерфтың өзінің орта мектептегі сыныптасы Дамермен қалай дос болғаны туралы шын оқиға. Олардың Дамердің ерекше мінез-құлқына қызығу себебі – оның әзіл-қалжыңдары болды. Кітапта сонымен қатар Бэкдерфтың сол кезде білмеген Дамердің көбейіп бара жатқан қорқынышты әрекеттері де суреттелген. Бэкдерф пен оның достары Дамердің қылықтары күлкілі емес, алаңдата бастағанда одан алыстады. Бэкдерфтың Дамер туралы алғашқы әңгімесі Zero Zero #18 (Fantagraphics, 1997 жылдың шілдесі) журналында жарияланды. Кейін Бэкдерф жобаны 100 беттік графикалық роман ретінде ұсынды, бірақ баспагер таба алмады. 2002 жылы ол 24 беттік «Менің досым Дамер» комикс кітабын өз күшімен шығарды. Алғашқы, өздігінен шығарылған комикс Eisner сыйлығына ие болды және NYU Театр бөлімімен бір актілік пьеса ретінде қойылды. 224 беттік түпкілікті нұсқасы Ignatz, Harvey және Reuben сыйлықтарына ұсынылып, Angoulême сыйлығын жеңіп алды және Time журналы оны 2012 жылғы ең үздік бес ғылыми-популярлық кітаптың бірі деп таныды. Time журналының кітап сыншысы Лев Гроссман «Менің досым Дамерді» «жылдың ең үздік бес ғылыми-популярлық кітабының» бірі деп атады. Кітап 14 тілге аударылды. «Менің досым Дамер» фильмінің премьерасы 2017 жылы Трибека кинофестивалінде өтті, онда Джеффри Дамер рөлін Росс Линч, Бэкдерф рөлін Алекс Вольф, ал Энн Хеч, Даллас Робертс және Винсент Картайзер басқа рөлдерде ойнады. Фильм 2017 жылдың күзінде кең экрандарға шықты және көбінесе жағымды пікірлер алды.

Қоқысқа тасталған

Trashed (Abrams Comic Arts, 2015), Дерфтің 21 жасар қоқыс жинаушы болып жұмыс істегендегі тәжірибесіне негізделген, Айснер сыйлығын жеңіп алған көркем шығарма, 240 беттік графикалық роман ретінде жарияланды. Жоба алғаш рет 50 беттік журнал форматындағы комикс ретінде шықты (SLG Publishing, 2002). Бұл Дерфтің ұзақ форматта әңгіме айтуға жасаған алғашқы тынысы болды және ол «Ең үздік жазушы-суретші» номинациясы бойынша Айснер сыйлығына ие болды. Дерф 2010 және 2012 жылдары жобаны өз веб-сайтында веб-комикс ретінде жаңартып шықты.

Огайо штатында төрт адам қаза тапты

Кент штаты: Огайодағы төрт қаза (Абрамс Комикстiк өнерлер, 2020; ) 1970 жылғы Кент штатындағы оқ жарылысына тоқталған туынды. 288 беттен тұратын бұл кітап, жан-жақты зерттелген және соңында көптеген сілтемелер келтірілген, 1970 жылғы төрт қанды күнді реалистік бейнелейді, нәтижесінде төрт студент Огайо Ұлттық гвардиясының қолынан қаза тапты. Кітапта қаза болған төрт студенттің өмірі мен 4 мамырға дейінгі оқиғалары туралы айтылады. Бұл үшін олардың достарымен сұхбаттасылып, 4 мамырға арналған арнайы жинақтар мен архивтерден, сондай-ақ басқа да дереккөздерден алынған мәліметтер пайдаланылды. Туынды көптеген наградаларға ие болды, оның ішінде Америка кітапханалар қауымдастығының (YALSA) Жас ересектер кітапханалық қызметі бөлімінен алған Алекс сыйлығы, 2021 жылғы ең үздік шындық негізіндегі туынды үшін Айснер сыйлығы, сол санаттағы 2021 жылғы Ринго сыйлығы және Америка кітапханалар қауымдастығынан Дерф алған екінші Алекс сыйлығы бар.

Көркемдік стилі

Дерф өзінің сурет стиліне Испания Родригес, Mad журналы және Линда Барридің әсерін тигізгенін айтады. Ол экспрессионизмді қалың сызықтармен жұмыс істеуге шабыттандырғандығын мойындайды, бірақ оның туындыларына ең үлкен ықпал панк имиджі тигізгенін есептейді. 2021 жылы Нью-Йорктегі Иллюстраторлар қоғамы «Кент штаты: Огайодағы төрт қаза» көрмесін өткізді, онда түпнұсқа суреттер қойылды.

Марапаттар

Бакдерф газет жұмысы үшін 50-ден астам марапатқа ие болды, оның ішінде Газет дизайны қоғамының қола медалін жеңіп алды. Ол 1995 жылы Пулитцер сыйлығына ие болған "Акрон Бикон Журналының" жаңалықтар бөлімінің құрамында болды. 2006 жылы Дерф карикатура саласында Роберт Ф. Кеннеди журналистикалық сыйлығын жеңіп алды. 2016 жылы ол "Трашед" туындысы үшін Айснер сыйлығын алды. 2021 жылы "Кент штаты: Огайодағы төрт қаза" кітабы үшін ең үздік ғылыми-танымдық кітап номинациясында Айснер және Ринго сыйлықтарын жеңіп алды.