Кіріспе

Американдық аэроғарыш инженері Джеймс Уильям Бенсон (3 сәуір 1945 - 10 қазан 2008) – SpaceDev коммерциялық спутниктер мен спутниктік құраушы бөлшектерді әзірлейтін компанияны және коммерциялық ғарыш туризміне бағытталған азаматтық ғарыш сапарларын ұйымдастыратын Benson Space Company кәсіпорнын құрған американдық аэроғарыш кәсіпкері.

Өмірбаян

Бенсон Канзас-Ситиде (Миссури штаты) туып өсті. Ол 30 жыл бойы компьютер саласында жұмыс істеді, қазіргі заманғы мейнфрейм компьютерлерінің пайда болуынан бастап компьютер индустриясында микрокомпьютерлердің басымдығына дейінгі кезеңді қамтыды. Бенсонның серіктесі Хэл Вудворд 1981 жылы Федералдық сатып алу регламентіне негізделген қазіргі заманғы толықмәтінді компьютерлік индекстеу және іздеуді ойлап тапты. Іздеу жүйесі FARA (FAR Automated) деп аталды, ал Бенсон жаңа саланың дамуына өзі құрған компаниялар арқылы үлкен үлес қосты. Бенсон Интернет-релейлік чаттың (IRC) алғашқы күндерінде белсенді қатысушы болды. 1990 жылдардың басында ол бүгінгі IRChelp.org-тың алға күшінде болған анықтамалық файлдардың үлкен жиынтығын құрастырды. Бенсон "Жеке ғарыш ұшу федерациясының" негізін қалаушы мүшесі болды. 2005 жылдан 2007 жылға дейін Калифорния ғарыш агенттігінің директорлар кеңесінде қызмет етті, "Сан-Диего" журналы оны 2005 жылғы "қадағалауға тиіс 50 адамның" қатарына енгізді, ал Миссури университеті (Канзас-Сити) оны 2005 жылғы "Жыл түлегі" деп атады. Ол коммерциялық емес "Ғарыш даму институтын" құрды және Жерге жақын объектілерді әуесқойлардың ашқандығы үшін Бенсон сыйлығын тағайындады. Бенсон НАСА-ның Ұлттық ғарыш гранттарын қарау комиссиясының төрағасының орынбасары және жеке сектор өкілі болды. 1998 жылы SpaceDev бұрынғы "Integrated Space Systems" компаниясын – ғарыш жүйелерін жасаумен айналысатын фирманы сатып алды. 1998 жылы SpaceDev және оның төрағасы Джеймс Бенсон бағалы қағаздармен алаяқтық жасады деген айыппен әкімшілік іс қозғалды. ҚҚМ SpaceDev және төрағасы Бенсон акцияларының құнын көтеру мақсатымен әртүрлі БАҚ арқылы жалған және дұрыс емес мәлімдемелер жасады деп мәлімдеді. Кейіннен ҚҚМ өз айыптамаларының негізді екендігін мойындап, SpaceDev-тің Бағалы қағаздар туралы заңның 17(a) бабын, Биржа туралы заңның 10(b) бабын және оған қоса 10b-5 ережені бұзудан немесе оған себепкер болудан бас тартуға келісім жасалды; сондай-ақ Бенсон мырза Бағалы қағаздар туралы заңның 17(a) бабын, Биржа туралы заңның 10(b) бабын және оған қоса 10b-5 ережені бұзудан немесе оған себепкер болудан бас тартуға міндеттелді. 1999 жылы SpaceDev American Rocket Company компаниясының зияткерлік меншігін сатып алды, ал AMROC 1996 жылы банкротқа ұшыраған болатын. AMROC-тен алынған гибридтік зымыран қозғалтқыштары SpaceDev-тің кейбір жобаларында қолданылды. 1999 жылы SpaceDev Берклидегі Калифорния университеті үшін CHIPSat ғылыми миссиясын әзірлеуді бастады. 2003 жылы SpaceDev НАСА үшін АҚШ-тың ең кішкентай, төмен құнды, жоғары өнімділігі бар CHIPSat спутнигін ұсынды. CHIPSat – әмиян сияқты ғылыми микроспутник, сонымен қатар спутниктік операцияларды бақылау үшін тек TCP/IP Интернет байланысын пайдаланған алғашқы АҚШ миссиясы болды, нәтижесінде әлемнің кез келген жерінде орналасқан кез келген ноутбук миссияны басқару және операциялар орталығына айналды. Миссияның жоспарланған ұзақтығы бір жыл болғанымен, спутник 2008 жылдың сәуірінде миссия тоқтатылғанға дейін шамамен бес жыл сәтті жұмыс істеді. 2004 жылы SpaceDev-тің гибридтік зымыран қозғалтқыштары Барт Рутанның SpaceShipOne спутнігіне 10 миллион долларлық Ансари X жүлдесін жеңіп алуға көмектесті. Компаниядағы 10 жылдық қызметі барысында Бенсон SpaceDev-тің негізін қалаушысы, төрағасы, бас атқарушы директоры және бас технологиялық директоры болып қызмет етті. 2006 жылдың 28 қыркүйегінде ол орнынан бас тартып, "Бенсон Ғарыш компаниясы" деп аталатын жаңа кәсіпорынды бастағанын жариялады.

Бенсон ғарыш компаниясы

Джим Бенсон 2006 жылғы 28 қыркүйекте коммерциялық ғарыш туризміне бағытталған жаңа, амбициялық кәсіпорын – Бенсон ғарыш компаниясын (BSC) іске қосқанын жариялады. 2006 жылға сәйкес, Бенсон ғарыш компаниясы миллиардтаған долларлық ғарыш туризмі немесе жеке ғарыш ұшу индустриясындағы алғашқы және ең қауіпсіз, төмен құнмен ғарысқа суб-орбиталық миссиялар жасауға ниетті екенін мәлімдеді.

Өлім

SpaceDev 2008 жылдың 10 қазанында Джеймс Бенсонның сол күні қайтыс болғанын хабарлады. Оған 2008 жылдың көктемінде глиобластома мультиформ, мидың бір түріндегі ісік диагнозы қойылған болатын.