Солтүстік Уэльстегі үш тақтатас кеніші: Aberllefenni, Foel Grochan, Ceunant Ddu. 14 ғасырда жұмыс ілеген, әлемдегі ең ұзақ жұмыс істеген кеніштер. Тарихы, орны.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солтүстік Уэльстегі үш шифер карьері
Three slate quarries in north Wales
Аберлефенни карьері – бұл Солтүстік Уэльстегі Гвинедтің Аберлефенни қаласынан батысқа қарай орналасқан Cwm Hengae-дегі Foel Grochan, Hen Gloddfa (сондай-ақ Hen Chwarel деп те аталады) және Ceunant Ddu шифер карьерлерінің біріктірілген атауы. 2003 жылы жабылғанға дейін ол әлемде үздіксіз жұмыс істеген ең ұзақ шифер кеніші болды. Foel Grochan – аңғардың солтүстік беткейінде орналасқан карьер, ол Ceunant Ddu және Hen Gloddfa-ға қарап тұр; тарихының барлық кезеңінде олар біртұтас кәсіпорын ретінде жұмыс істеді. Кен негізінен жер астынан өндірілді, бірақ үш карьердің барлығында да ашық карьерлер болды.
Aberllefenni quarry is the collective name of three slate quarries, Foel Grochan, Hen Gloddfa (also known as Hen Chwarel) and Ceunant Ddu, located in Cwm Hengae, just to the west of Aberllefenni, Gwynedd, North Wales. It was the longest continually operated slate mine in the world until its closure in 2003. Foel Grochan is the quarry on the north side of the valley, facing Ceunant Ddu and Hen Gloddfa on the south; all three were worked as a single concern throughout their history. Rock was mainly extracted underground, though all three quarries had open pits as well.
Тарих
Аберлефенни карьері XIV ғасырда жұмыс істей бастаған болуы мүмкін. Ең ерте расталған дерек – 1500 жыл, осы жылы жергілікті Плас Аберлефенни үйінің шатыры кеннен алынған тақташалармен жабылған. Он жетінші ғасырда Ллойд отбасы карьерге ие болды, ал 1725 жылы ол Кэмпбелл отбасының меншігіне өтті. 1806 жылы Джон Дэвис басқару құқығын алды, ол 1824 жылы оның мұрагері Прайс Джонсқа берілді. Аберлефенниде алғашқы коммерциялық карьерді шамамен 1810 жылы Дэвис ұйымдастырды. 1825 жылы тек 3 жұмысшы жұмыс істесе, 1854 жылға қарай карьерде көп мөлшерде шифер өндірілді; сол жылы Фоел Гроханның үстіңгі бөлігіндегі алып "Алма" ашық кеңістігі Алма шайқасының құрметіне аталды. 1850 жылға қарай карьер полковник Роберт Дэвис Джонсқа тиесілі болды және "Аберлефенни Слейт Карьерлері" деген атпен сауда жасады. 1873 жылы Роберт Хьюз карьер менеджері болып тағайындалды және ол жұмыс процесін жылдам жаңартып, кеңейтілген диірменге үлкен су дөңгелегімен жабдықталған жаңа машиналарын орнатты. Сол жылы карьерде 180 адам жұмыс істеді. Сланце фабрикасы қазір де жұмыс істеуде, Blaenau Ffestiniog, Penrhyn және Қытайдан импортталған шиферлерді өңдейді. Аберлефенни шиферінің кішкентай бөліктері әлі де есімдік тақталарға қолжетімді.
Aberllefenni quarry may have started operating as early as the 14th century. The earliest confirmed date is 1500 when the local house Plas Aberllefenni was roofed in slates from the mine. In the seventeenth century the Lloyd family owned the quarry, and it passed to the Campbell family in 1725. In 1806, John Davies gained control which passed to the executor of his estate, Pryce Jones, in 1824. It was Davies who first organised commercial quarrying at Aberllefenni around 1810. Although only 3 workers were employed in 1825, by 1854 the quarry was producing significant amounts of slate; that year the enormous "Alma" open chamber at the top of Foel Grochan was named after the Battle of the Alma. By 1850, the quarry was owned by Colonel Robert Davies Jones, and was trading under the name Aberllefenni Slate Quarries. In 1873, the quarry appointed Robert Hughes as manager, and he quickly modernised working practices there. He installed new machinery in the extended mill, powered by a large waterwheel. That year the quarry employed 180 men. The slate mill continues to operate, processing slate imported from Blaenau Ffestiniog, Penrhyn and China. Small pieces of Aberllefenni slate are still available for name plates.
Операциялар
Аберлефеннинің үздіксіз қолданылуының бір себебі – алынған шифердің жоғары сапасы еді. Уэльстің орталық аймағында бір-біріне параллель екі ірі шифер қабаты бар: кең қабат және тар қабат. Аберлефенни тар қабаттан шифер өндірді. Кең қабат тар қабаттан әлдеқайда нашар сапалы, ал одан алынған шифер шатыр жабуға немесе жылтыратылған беттер жасауға жарамсыз. Оның орнына ол қабырғалар, қоршаулар және құрылыс қосымшаларында қолданылды. Тар қабаттың сапасы әлдеқайда жақсы болды, оны жоғары сапалы мақсаттарда пайдалануға болады және оған жоғары баға қойылды. Аберлефеннидегі тар қабаттан алынған шифер терең көк түсті, өте қатты және тығыз. Ол жақсы жарылмайды, сондықтан кен орнының өнімдерінің көп бөлігі бөлінген шатыр шиферлері емес, ірі кесілген плиталар болды. Foel Grochan кені сегізге жуық көлденең туннельден тұрады, олардың тік арақашықтығы шамамен 60 фут (18 метр) құрайды. Бұл туннельдер тік тар қабаттың солтүстігіндегі аңғардың бетіне қазылған. Әрбір туннель үлкен камераға жалғасқан, онда тас қазылып алынды. Бұл камералар бір камераның төменгі жағынан келесі төменгі камераның жоғарғы жағына дейін созылған. Көбірек шифер қазылғанда, бірнеше жоғарғы камералар тік бойымен біріктіріліп, жоғары жағы ашық болатын Twll Golau деп аталатын өте үлкен қуыс пайда болды.
One of the reasons for Aberllefenni's continued use was the high quality of the slate extracted. There are two major veins of slate running parallel to each other through this region of mid Wales, the Broad Vein and the Narrow Vein, the latter of which Aberllefenni extracted. The broad vein is of considerably poorer quality than the narrow vein, and the slate it produces is of little use in roofing slates or polished surfaces. Instead it was used in walls, fences and hardcore. The narrow vein was of much better quality and could be used in much higher quality applications and fetched higher prices. Slate extracted from the narrow vein at Aberllefenni is deep blue and extremely hard and dense. It resists fine splitting, so most of the mines' product was large cut slabs rather than split roofing slates. Foel Grochan mine consists of eight near horizontal tunnels at approximately 60 feet (18 m) vertical separation. These were bored into the valley side just to the north of the near vertical narrow vein. Each tunnel connected to a large chamber from which the rock was extracted. These chambers ranged from in length with of rock left between the bottom of one chamber and the top of the next lower chamber. As more slate was extracted, several of the upper chambers were joined vertically to form an extremely large cavern known as Twll Golau which is open at the top.
Көлік
1859 жылдан бастап Аберлефеннидегі карьерлер Corris темір жолымен байланыстырылды, бұл Дулас аңғарынан Макинллетке дейін тақтатасты таситын тар жол темір жолы болды. Ол жерде тақтатас стандартты калибрлі Cambrian темір жолына ауыстырылып, бүкіл Ұлыбританияға жіберілді. Аберллефенни карьерлері 1948 жылы жабылуына дейін Corris темір жолы арқылы тақтатас жөнелтуді жалғастырды. 1948 жылдан кейін карьерлерді Аберллефеннидегі тақтатас кесу шеберіне жалғастыратын қысқа трамвай пайдалануда болды. Жер астында локомотивтер пайдаланылса да, трамвайды жылқылар тартты. Бұл 1960 жылдардың басына дейін жалғасты, содан кейін жылқылар трактормен ауыстырылды. Трамвай 1970 жылдардың соңында демонтаждалды және оның орнына жүк көліктері мен вилотка көтергіштер келді. Жер астындағы 2 фут 3 дюймдік трамвай желісі 2003 жылы жұмыс тоқтағанға дейін аккумуляторлық электр локомотивтерімен пайдалануда болды.
From 1859 the quarries at Aberllefenni were connected to the Corris Railway, a narrow gauge railway which carried slate down the Dulas Valley to Machynlleth. There it was transferred to the standard gauge Cambrian Railways and shipped throughout Great Britain. The Aberllefenni quarries continued to dispatch slate on the Corris Railway until its closure in 1948. After 1948, the short tramway connecting the quarries to the slate cutting shed at Aberllefenni continued in use. Although locomotives were used underground, the tramway was operated by horse haulage. This continued until the early 1960s, when a tractor replaced the horses. The tramway was removed in the late 1970s, being replaced with lorries and forklift trucks. Underground, the 2ft3in gauge tramway continued in use, operated by battery electric locomotives until the end of working in 2003.