Кіріспе

Либерияның Гранд-Кру графтығы – Либерияның оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан графтық. Елдегі әкімшілік бөліністің бірінші деңгейін құрайтын 15 графтықтың бірі, он сегіз ауданы бар. 1984 жылы құрылған, астанасы – Баркливилл. Графтықтың аумағы… Гранд-Кру графтығының әкімшісі – Розалинд Сне. Графтық солтүстік-шығыста Ривер-Ги графтығымен, солтүстік-батыста Сино графтығымен және оңтүстік-шығыста Мэриленд графтығымен шектеседі. Гранд-Крудың оңтүстік бөлігі Атлант мұхитымен шектеседі.

Тарих

Гранд Кру 1984/1985 жылдары Сасстаун және Кру жағалауы аумақтарының қосылуы арқылы құрылды. Кру жағалауы аумағы бұрын Мэриленд округінің құрамында болса, Сасстаун аумағы бұрын Сино округінің құрамында болған. 1984 жылғы халық санауы бойынша округтің халқы 62 791 адамды құрады. 2005 жылғы сәуір айында Либериядағы БҰҰ миссиясы жариялаған есепте халық саны 71 000-ға жуық деп бағаланды.

Демография

Негізгі тіл – кру тілі, округ бойынша бірнеше едәуір өзгешеленетін диалектілерде қолданылады. Кейбір аймақтар өз тілін буа және кплио деп атайды. Либериялық ағылшын тілі мектепте оқыту тілі болып табылады.

Экономика

Бұл аймақта жолдар аз болғандықтан, бизнес және тұрғын үй құрылысы шектеулі болды. 20 ғасырдың соңынан бері соғыс ұзаққа созылғандықтан, инфрақұрылымға инвестициялар аз салынды. 2005 жылдың маусым айында БҰҰ-ның Біріктірілген аймақтық ақпарат желісі Grand Kru-дағы жолдардың тозығы жетіп, тығыз өсімдіктермен жабылып, жаяу өтуден басқа жолмен жүруге жарамсыз болғанын хабарлады. Баркливилл маңындағы Ну өзені арқылы салынған көпір, Плибодан Баркливиллге дейінгі маңызды сауда жолын байланыстыру үшін соғыс аяқталғаннан кейін салынды. Тұрғындардың экономикасы негізінен өсімдіктерді кесіп, өртеу арқылы жерді дайындауға негізделген, өзін-өзі қамтамасыз ететін шаруашылық болып табылады. Ең маңызды егіндер – таулық күріш, маниок, пальма жаңғағы, ал жағалау бойында – балық аулау. Мал азыратуға арналған жүгері ішкі аймақтағы биік жерлерде өсіріледі. Сулы жерлерде қант қамысы мен бірнеше банан түрлері өседі. Ақша табуға арналған өнімдерге кофе, какао және кола жатады. Жергілікті бамбук және пиассава пальмасы құрылыс, кілемдер мен себеттер жасау үшін кеңінен қолданылады. Аймақта көптеген тропикалық жемістер өседі, оның ішінде апельсин, лимон, манго, сoursop, нан жемісі және кокос. Халық диқандық, ірі қара мал, қой және ешкілерді өсіріп, тамақтарын толықтырып, олардан өнім алады; мұндай жануарлар көптеген ауылдар мен олардың маңында кездеседі. Жануарлардың көп бөлігі пигмей түріне жатады, себебі үлкен түрлері ыстық пен ылғалдылықтан тез қырылады. Азамат соғысына дейін аймақтың кең жаңбырлы ормандарында жабайы шошқа, бонго, дик-дик, панголин, цивет, пигмей бегемот, африкалық бизон және колобус маймылы сияқты көптеген жабайы жануарлар мекен еткен, олардың барлығы тамақ және тері үшін ауланды. Сонымен қатар, жыландар және орман пилдері мен барыстардың өте аз популяциясы кездесетін. Соғыс олардың мекен ету ортасын бұзды, сондай-ақ соғыс барысында көптеген жануарлар өлтіріліп, олардың саны азайды.