Кіріспе

Фильм тұңғыш рет толық метражды фильм ретінде әдеттегі тұтынушылар деңгейіндегі цифрлық жабдықтармен түсіріліп, монтаждалған. Ол 1998 жылдың 23 қазанында көрсетілімге шығып, сыншылардың әртүрлі пікірлеріне қарамастан, коммерциялық сәттілікке жетті.

Сюжет

Фильмде Дэвид Ли есімді деректі фильм түсіруші және оның «Факт немесе Фикция» кісі өлтірулерін тергеуі туралы айтылады. Бұл жағдайда, кабельдік теледидардың екі жүргізушісі құпия жағдайда қаза тапты. Олардың бірінің денесі табылған жоқ. Ли өзінің деректі фильмін түсіру барысында осы кісі өлтірулердің себебін анықтауға тырысады. «Факт немесе Фикция» - бұл шешілмеген құпиялар мен паранормальдық құбылыстарды зерттейтін шоу. Оның екі жүргізушісі – Стивен «Джонни» Авкаст және Локус Уилер. (Бастапқыда табысқа ие болғанымен, Лидің кейінгі тергеулері шоудың сәтсіздікке ұшырап, жақын арада жабылу қаупі бар екенін көрсетті.) Осы тұста Авкаст шоудың тікелей эфирдегі интернет-чат бөлімін құру туралы идеяны ұсынады. Бір шалушы командаға Пайн Барренс аймағымен байланысты мифтік тұлға – Джерси шайтанының іздерін табуды ұсынады. Авкаст пен Уилер паранормальдық құбылыстарды жазуға қабілетті деп есептелетін Рейн Клэкин мен психик Джим Сьюрдты жалдайды. Кейін Ли Сьюрдтың психикалық денсаулығының тұрақсыз екенін айтады. Жоспар бойынша, төртеуі Пайн Барренске барады, онда Сьюрд оларды Джерси шайтанының орнына жетелейді. Аң ауру кезінде олар теледидар, интернет және радиоарналар арқылы тікелей эфирде хабар таратады. Олар Барренс аймағына кіреді, бірақ тек Сьюрд тірі күйі шығады. Қалғандары қатыгездікпен өлтіріледі, ал Авкасттың денесі табылмайды. Сьюрд жалғыз күдікті ретінде қарастырылып, өзгелерді өлтіргені үшін айыпталады. Оның сот процесіндегі куәліктер, қылмыс орнынан табылған қанның мөлшеріне сүйене отырып, Авкасттың аман қалуы мүмкін емес екені айтылды. Ли сот процесін қорытындылайды. Прокуратура видеоинженердің («Кескіш» лақап атымен белгілі) жұмысымен күшін арттырды, ол топтың саяхатын қылмыс орнынан табылған бейнематериалдарды пайдаланып деректі фильм түрінде құрастырды. Сьюрд кінәлі деп танылып, түрмеге қамалады. Кейбір бақылаушылар оның кінәсіне күмән келтірді, себебі оның киімдерінде қан іздері табылмады. Сонымен қатар, ол кісі өлтіру кезінде IRC чатында болғанына дәлелдер бар. Сот шешіміне шағымдануға уақыт жетпей тұрып, Сьюрд түрмеде белгісіз себептермен қайтыс болады. Билік бұл істі жабық деп санайды. Лиге зақымдалған видеокассета орамасы бар қорап келеді, ол алдымен оның «Факт немесе Фикция» командасына тиесілі деп ойлайды, бірақ мұндай жазбалар болған жоқ деп есептелді. Ол бейнелерді қалпына келтіру үшін деректерді қалпына келтіру жөніндегі сарапшы Шелли Монархты жалдайды. Ол Уилер мен Клэкиннің өлтірулері бейнеге түсірілгенін және Сьюрдтің оларды өлтіруі мүмкін емес екенін анықтайды. Ол нағыз қылмыскердің бүкіл бейнесін табады. Ли оны бейнелеген кезде Монарх кескін редакторы арқылы қылмыскердің бет-бейнесін қайта құруға кіріседі. Ол бұл суретті Лидің келесі сапары алдында аяқтап, қылмыскердің Ли екенін білгенде қатты таңғалады. Камера үшінші тұлғаның көзқарасына «ауысады», ал бұрынғы барлық кадрлар Лимен «түсірілген». Осы көзқарас бойынша көрермендер Лидің Монархқа шабуыл жасап, оны пластик пленкамен тұншықтырып жатқанын көреді. Ол оның денесін машинасына салып, орманға алып кетіп, ашық жерге тастайды. Содан кейін ол өзінің келесі бөлімін баяндайтын видеоға түсіруді бастайды.

Өндіріс

Фильм 900 долларлық бюджетпен түсірілді және Adobe Premiere 4.2 бағдарламасын қолдана отырып, үстел компьютерінде монтаждалды. Өндіріске 600 доллар қаражат бөлінді, ал 240 доллар сандық бейнематериалдарға және әр сағаты 12 доллардан есептегенде жиырма сағаттық таспаға жұмсалды. 1998 жылғы 23 қазанда Авалос пен Вейлердің тәуелсіз тарату компаниясы Wavelength Releasing арқылы АҚШ-тың жеті қаласында, оның ішінде Род-Айленд штатының Провиденс қаласы, Флорида штатының Орландо қаласы, Миннесота штатының Миннеаполис қаласы және Орегон штатының Портленд қаласында көрсетілді. Фильм АҚШ кассасында 12 097 доллар табыс етті және бүкіл әлем бойынша 4 миллион доллар пайдаға ие болды.

Сыни жауап

Фильм сыншылар мен көрермендерден аралас пікірлер алды, Rotten Tomatoes сайтында 18 сыншының пікіріне сүйене отырып, 50% мақұлдау рейтингісіне ие болды. The Philadelphia Inquirer газетінің Стивен Риа мен Десмонд Райан фильмді "көзді жарқын қылатын жақсы" және "ақылды, сенімді туынды" деп атады. Фильм кейде "Блэр сиқыршысы" жобасына әсер еткен деп жаңылыс айтылады, бірақ осы фильмнің идеясы 1993 жылы пайда болды және түсірілімі 1997 жылдың қазан айында, "Соңғы хабарлама" фильмінің премьерасына бес ай бұрын басталды.

Үй медиасы

The Last Broadcast Ventura Distribution арқылы VHS және DVD форматында шықты. Wavelength Releasing де DVD шығаруға қатысты. Heretic Films 2006 жылы DVD-ні қайта жарыққа шығарды. Ұлыбританиядағы 101 Films дистрибьюторы 2022 жылдың 12 шілдесінде арнайы Blu-ray нұсқасын шығарды.