Кіріспе

Американдық тарихшы Отто Эйзеншимль (16 маусым 1880 – 7 желтоқсан 1963) – Австрияда туған химик және американдық мұнай өнеркәсібіндегі басқарушы, сондай-ақ, даулы автор. Ол, ең алдымен, 1937 жылы Авраам Линкольнның қазасына арналған өте әсерлі кітабымен танымал, онда Линкольн кабинетінің жоғары лауазымды өкілі президентті өлтіру жоспарын ұйымдастырғанын айтқан.

Мансап

Айзенсхимль Австрияда дүниеге келген. Ол Вена университетінде химия мамандығы бойынша жоғары білім алды. 1901 жылы ол Америка Құрама Штаттарына эмиграциялап, өнеркәсіптік химияшы болып жұмыс істеді. Ол ғылыми мұнай құрастыру компаниясының президенті болып көтерілді. Өмірінің көп бөлігін Эйзенсхимль Чикаго, Иллинойс қаласында өткізді. Ол бір қағаздан жасалған терезе конвертін ойлап тапты. Кейіннен ол өсімдік майында балық майының болуын анықтауға арналған тест әзірледі. Айзенсхимль химия және мұнай өнеркәсібі саласында көп жарияланды, бизнестің әртүрлі техникалық аспектілері туралы сауда журналдары мен басылымдарда бірнеше мақала жазды. Ол американ тарихына қызығушылық танытып, әсіресе Авраам Линкольннің қазасына ерекше назар аударды. Ол 1928 жылы осы қастандық туралы зерттеуді бастады, бірақ Джон Уилкс Буттың оқиғаның басты ұйымдастырушысы болғаны туралы қабылданған түсінікке келіспеді. 1937 жылы оның «Линкольн неге өлтірілді?» атты еңбегі жарық көрді, ол аралас пікірлерге және жалпы халықтың қызығушылығына ие болды. Нәтижесінде кітап жақсы сатылым көрсетті. Онда ол соғыс министрі Эдвин М. Стэнтонның саяси және жеке даулардың нәтижесінде Линкольнді өлтіруді жоспарлағанын айтты. Ол өз дәлелдерін құру үшін, Стэнтонның президентті қорғау үшін Джон Паркер атты күзетшіні жалдағанын (Паркер қастандықшы Бут президенттік бөлмеге кірген кезде уақытша болмаған) сияқты жағдайлық айғақтарды пайдаланды. Айзенсхимль сондай-ақ Стэнтонның Анакостия өзенінен Буттың қашу үшін пайдаланған маңызды көпірді қасақана ашық қалдырғанын және Бутты Одақ армиясымен атып өлтіруге бұйрық бергенін болжады. Тағы бір даулы ұсыныс – Стэнтон Буттың күнделігінен бірнеше кінәлі беттерді жыртып тастағаны болды. Бұл кітап басқа да кітаптар мен қастандық теорияларын, сондай-ақ бірнеше фильмдерді тудырды. Оның теориялары «Эйзенсхимль тезисі» деп белгілі болды, бірақ көбінесе жетекші тарихшылар тарапынан жоққа шығарылды.

Танымал мәдениетте

Отто Эйзеншимлдің қастандық туралы алғашқы кітабы 1942 жылы Бродвейдегі "Сенің, А. Линкольн" пьесасына түрткі болды. Оның теориясы немесе одан туындаған теория "Қиянат: көшедегі өмір" телесериалының бір эпизодындағы ойдан шығарылған детектив Стив Кросетти арқылы айтылды. Эдвард Хайамның көптеген қастандықтарды зерттеген "Киллинг ной мердер" кітабы осы теорияны қабылдады, бірақ вице-президенттен кейін хатшылар Сьюард пен Стэнтонның кезегі келеді деген қате пікірге келді. Эйзеншимлдің кітабы 2007 жылғы "Ұлттық қазына: құпиялар кітабы" Дисней фильмінде де еске алынады, Ақ үйдің Пасха жұмыртқасы іс-шарасы кезіндегі сахнада білгір бала осы кітапты атайды. Фильмнің сюжеті де Джон Уилкс Буттың күнделігінен жоғалған беттерге негізделген.