Кіріспе
Норвегия тағына талапкер Сигурд Магнуссон Слембе (немесе Слембеджакн) (12 қараша 1139 жылы қайтыс болды) – Норвегия тағына талапкер болған. Норвегия драматургі Бьёрнстерн Бьёрнсонның 1862 жылы жазған «Сигурд Слембе» тарихи драмасы оның өміріне арналған.
Sigurd Magnusson Slembe (or Slembedjakn) (died 12 November 1139) was a Norwegian pretender to the throne. He was the subject of Sigurd Slembe, the historical drama written by the Norwegian playwright Bjørnstjerne Bjørnson in 1862.
Өмірбаян
Сигурд шамамен 1100 жылы Норвегияның оңтүстігінде дүниеге келген деп есептеледі және оны діни қызметкер Адалбрикт өсірген. Оның анасы Тора Саксдаттер болған. Сигурдтің өзі де диакон болып тағайындалды. Ежелгі скандинав тілінде оның лақап аты "slembi" сөзі "шулы" деп аударылуы мүмкін, ал "Slembidjákn" – "шулы діни қызметкер" дегенді білдіреді. Сигурд король Харальд Гиллдің алдына келіп, Норвегияның қайтыс болған королі Магнус III-нің заңсыз ұлы екенін мәлімдеді. Ол өзінің болжамды жартылай бауыры король Харальд Гиллден, оның тегі де ұқсас болған, билікті бөлісуді талап етті. Сигурд Торлейф Маддадсонның қызы Аудхильд Торлейвке үйленді. 1135 жылы Сигурд өзін король деп жариялады, бірақ оның талабы король Харальд Гилл тарапынан мойындалмады. 1136 жылы Сигурд Харальд Гиллді ұйықтағанда өлтіруді ұйымдастырды. Харальд өлгеннен кейін, Сигурд бұрынғы Норвегия королі Магнус IV-ті, өзінің болжамды жүрегін, қосалқы король ретінде қайта орнатты. Бұл оның қолдауын арттыру және өзінің позициясын нығайту ниетімен жасалғандықтан көрінеді. Магнус бұрын Харальдтың тұтқынында болып, соқыр және мүгедек етілген еді. Магнус әрекетке қабілетсіз болғандықтан, Сигурд Магнустың атынан корольдік билікті талап етті. Алайда, Сигурд король өлтіруде айыпталды және заңнан тыс деп жарияланды. Сигурд Слембе мен Магнус Норвегияда аз қолдау тапты. Дания королі Эрик II оларды сәтсіз жорыққа қолдады. 1139 жылдың 12 қарашасында Ослофьордтағы Хвалер маңындағы Холменградағы теңіз шайқасында Дания тарапынан қолдау алған Магнус пен Сигурд күштері Норвегия королі Инге I-нің жақтастарына қарсы шықты, ол әлі бала болған. Магнус шайқаста қаза тапты, ал Сигурд тұтқынға алынып, сатқындыққа ұшырады. Сигурд қатыгездікпен, қиналып өлді. Оның қолдары мен аяқтары алдымен балғамен ұрылып, басының терісі кесілді, арқасы сыпырылып, омыртқасы сындырылды. Содан кейін оны асып, басын шауып, тастың арасына лақтырып тастады.
Негізгі дереккөздер
Сигурд және оның дәуірі туралы негізгі дереккөздер – патшалар сагалары Heimskringla, Fagrskinna және Morkinskinna. Олар өз кезегінде өз баяндамаларын қазір жоғалған Hryggjarstykki-ге негіздейді, оның авторы Эйрикр Оддссон оқиғаны өзі көрген немесе оған куә болған адамдармен сөйлескен.
Тарихи контекст
Норвегия тарихындағы азамат соғысы кезеңінде (1130-1240 жж.) әртүрлі ауқымдағы және қарқынды бірнеше байланысты қақтығыстар болды. Бұл қақтығыстардың себебі Норвегия мұрагерлік заңдарының нақты болмауы, әлеуметтік жағдайлар және шіркеу мен король арасындағы күрес еді. Ол кезде екі басты партия болды, бастапқыда олар әртүрлі аттармен немесе аттарыз болмай, кейін Баглер және Биркебейнер партияларына бірікті. Әдетте, партияның басшысы ретінде патшаның ұлы қолдау тапты, ол қарсы партияның короліне қарсы шығу үшін алға тартылды.
Қатынасты көздер
Багге, Сверре «Хеймскрингла» дағы қоғам мен саясат (Беркли: Калифорния университеті баспасы, 1991).