Кіріспе

Nyhavn (; Жаңа порты) – Данияның Копенгаген қаласындағы 17 ғасырдағы су жағалауы, канал және ойын-сауық ауданы. Корольдік сарай театрының оңтүстігінде Kongens Nytorv алаңынан Ішкі портына дейін созылып жатыр, және оның бойында жарқыраған түсті 17- және 18 ғасырдың басындағы қалалық үйлер, барлар, кафелер мен мейрамханалар орналасқан. Каналда көптеген тарихи ағаш кемелер тоғысқан.

Тарих

Нихавенді 1670-1675 жылдары король Кристиан V салған. Қазба жұмыстарын 1658-1660 жылдардағы Дания-Швеция соғысынан кейін швед әскерлері мен соғыс тұтқындары жасаған. Бұл – кемелер жүк тасыған және балықшылар уловты өткізген Конгенс Ниторв (Патша алаңы) ескі қала орталығына теңізден апаратын қақпа. Нихавен сыра, теңізшілер және әйелдермен (проституция) атақты болған. Даниялық жазушы Ханс Кристиан Андерсен 18 жыл бойы Нихавенде тұрған. 1874 жылы Нихавен арқылы алғашқы көпір ашылды. Бұл уақытша ағаш жаяу көпір еді. 1912 жылы ол қазіргі көпірмен ауыстырылды. Теңізге шығатын кемелердің өлшемі үлкейген соң, Нихавенді ішкі Данияның шағын кемелермен жүк тасымалы басып алды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін бұл рөлді құрлық көлігі мойнына алды, ал шағын кемелер Копенгаген портынан жоғалып, Нихавенді көбінесе кемелерсіз қалдырды. 1960 жылдардың ортасында аймақты қайта жаңғырту мақсатымен Нихавен қоғамы (даниялық: Nyhavnsforeningen) құрылды. 1977 жылы Нихавен Копенгаген қаласының басшысы Эгон Вейдекамптың қатысуымен ескі кемелер мен мұражай порты ретінде ашылды. 1980 жылы Нихавен жағалауы жаяу жүргіншілерге арналды; бұрынғы жылдары ол тұрақ ретінде пайдаланылған, бұл порттағы қызмет азаюмен бірге болған. Содан бері ол архитекторлар Ян Гелл мен Ларс Гемзое айтқандай, алаң қызметін атқарып, туристер мен жергілікті тұрғындар үшін танымал орынға айналды. 1845-1864 жылдар аралығында Ханс Кристиан Андерсен №67 үйде тұрған, қазір сол жерде ескерткіш тақта орнатылған. 1871-1875 жылдары Андерсен Нихавен 18-де тұрды, онда қазір Андерсен тақырыбындағы сувенирлер дүкені орналасқан. Нихавеннің оңтүстік жағында канал бойымен бойлап орналасқан сәнді үйлер бар, соның ішінде Конгенс Ниторв бұрышындағы Шарлоттенборг сарайы.

Еске алу зәкірі

Нихавнның соңында, Конгенс Нюторвпен қосылатын жерде орналасқан үлкен Ескерткіш зәкір (дан. Mindeankeret) – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Теңіз күштерінде, сауда флотында немесе одақтас әскерлерде қызмет етіп, өмірін қорбан еткен 1700-нен астам даниялық офицерлер мен теңізшілерді еске алатын монумент. Зәкір 1951 жылы ашылды, бұрын 1945 жылы сол жерге орнатылған уақытша ағаш кресттің орнына қойылды, және оның бетінде король Фредерик VII-нің монограммасы бар тақта орналасқан. Ескерткіш зәкір 1872 жылғы және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Холмен теңіз базасында орналасқан «Фюн» (Фунен) фрегатында қолданылған. Жыл сайын 5 мамыр күні – Данияның 1945 жылғы Азат ету күні – Ескерткіш зәкірде қаза тапқандарды құрметтеу және еске алу үшін ресми салтанатты шара өтеді.

Барлар мен мейрамханалар

Солтүстігінде, күнды жағында, Nyhavn портына қарап тұрған көптеген барлар мен мейрамханалармен шексіз созылып жатыр. Nyhavn каналдық экскурсиялардың орталығы болып табылады, бірақ салқындауы мүмкін.

Көлік

Kongens Nytorv метро станциясы Nyhavn-нің соңында орналасқан, бірақ Magasin du Nord дүкенінің сыртындағы, осы аттас алаңның алыс шетінде жатыр. Станция Копенгаген метросының барлық төрт желісімен қамтамасыз етіледі. Копенгаген портының автобустары Nyhavn-нің кіреберісінде аялдайды. Порт автобустарының барлық төрт бағыты – 901, 902, 903 және 904 маршруттары Корольдік театр үйінің жанындағы аялдамада тоқтайды. 2016 жылы Nyhavn мен Christianshavn-ды байланыстыратын Ішкі порты көпірі (Inderhavnsbro) көп жылдық кешігулер мен қиындықтардан кейін ашылды. 180 метрлік велосипед және жаяу жүргіншілерге арналған көпірге оның пішіні екі тілдің қосылғандай көрінуіне байланысты "Сүйісу көпірі" деген лақап ат берілді.

Фильм

Нихавен көптеген даниялық фильмдерде пайда болған. Мысалы, ол бірнеше «Ольсен бандысы» фильмдерінде түсірілім орны ретінде қолданылды, мысалы, «Ольсен бандысы жол үстінде» фильмінде 0:25:44-те және 1977 жылғы «Ольсен бандысы көзден тыс» фильмінде 0:28:56-да. «Ольсен тобы қызыл көреді» фильмінде Мемориалдық теңіз якорі 1:16:57-де көрінеді. Нихавен сондай-ақ бірнеше халықаралық фильмдерде де көрсетілді. Ингмар Бергманның «Махаббат сабағы» фильмінің соңғы сахналары Нихавенде түсірілген. 1957 жылғы британдық-американдық «Жасырын қорқыныш» фильмінде Нихавен орталық орын ретінде пайдаланылады. 1963 жылғы неміс фильмi «Жарқалғыш кемеде» фильм Германияда түсірілгеніне қарамастан, Нихавен түсірілім орны ретінде қолданылды. 1966 жылғы Альфред Хичкоктын «Жыртылған перде» шпиондық фильмінде ГДР-ға бара жатқан Армстронгқа (Пол Ньюман) кейін Нихавен болып шығатын Каналгаде 1-дегі қолданған кітап сатушымен байланысуға айтылады, ал ол мекенжайға оның никелес әйелі (Джули Эндрюс) келеді.

Музыка

Nu går våren gennem Nyhavn — Нильс Клеменсеннің әуеніне Зигфред Педерсеннің әні.