Кіріспе

Гарперс-Ферридегі ғимарат, Батыс Вирджиния, АҚШ. Джон Браунның форты бастапқыда 1848 жылы Гарперс-Ферридегі федералды Гарперс-Ферри қару-жарақ қоймасының күзет және өрт сөндіру машинасы ретінде пайдалану үшін салынған. 1848 жылғы әскери есепте ғимарат "35 1/2 x 24 фут көлемдес, бір қабатты кірпіштен салынған, шифермен жабылған, мыс құбырлары және суағарлары бар қозғалтқыш және күзет үйі" деп сипатталған.

1859 жылы Харперс-Ферриге шабуыл жасаған және құлдықты жоюды көздеген Джон Браунның панасы болғандықтан ғимарат танымал болды. Бұл қару-жарақ қоймасының сақталған жалғыз ғимараты, ал қалғандары Азамат соғысы кезінде қирады. Ғимарат тез арада туристерді қызықтырды, сондықтан үш есігінің үстіне «Джон Браунның форты» деген жаңа атау жазылды. Ол төрт рет көшірілді: 1891 жылы Чикагодағы Дүниежүзілік Колумбия көрмесіне, 1895 жылы Гарперс-Ферри маңындағы Мерфи фермасына, 1909 жылы Гарперс-Ферридің жоғарғы қаласындағы тарихи афроамерикандық Сторр колледжінің кампусына және 1968 жылы Ұлттық саябақтар қызметі оны бастапқы орнына жақын, Гарперс-Ферридің төменгі бөлігіндегі қазіргі орнына көшірді. Алғашқы орнында обелиск орнатылған. Ғимарат, обелиск және Сторр кампусы қазір Харперс-Ферри ұлттық тарихи паркінің құрамына кіреді. Форт Батыс Вирджиния штатының «America the Beautiful» монетасында бейнеленген.

Джон Браунның рейдін

Джон Браун қару-жарақ қоймасын және оған байланысты арсеналды басып алып, оларды құлдықты жоюшылар мен қашқан құлдардан құралған партизандық отрядты жабдықтау үшін пайдалануды жоспарлады. 16 қазан күні түнде басталған шабуылда Браун мен оның 21 адамнан тұратын (16 ақ және 5 қара) шағын әскері қару-жарақ қоймасы мен арсеналын басып алды және Харперс-Ферридің 60 азаматын кепілге алды. Жергілікті жасақ пен қарулы қала тұрғындары көтерілісшілердің бірнеше мүшесін өлтірді. Олар Браунды мықты өрт сөндіру машинасының үйіне бекінуге мәжбүр етті, онда оның адамдары бірнеше кепілді ұстап тұрған еді, және ғимаратты қорғану үшін дайындады. 17 қазан күні түнде АҚШ теңіз жаяу әскері, содан кейін президент Бьюкененнің бұйрығымен полковник Роберт Ли және оның көмекшісі Дж. Е. Б. Стюарт Харперс-Ферриге Браунның көтерілісін басу үшін келді. Келесі күні таңертең, есікті шарғы үшін бағана ретінде пайдаланып, теңізшілер есікті бұзып, өрт сөндіру машинасының үйіне шабуыл жасады. Шабуыл кезінде бір теңізші және Браунның бірнеше адамы қаза тапты. Браунның кейбір адамдары қашып құтыла алды, бірақ көпшілігі, Браунды қоса, тұтқындалды, оны теңізшілер командирі лейтенант Грин пышақтады. Кепілдер босатылды.

Рейдтен кейін

Машина үйі Харперс-Ферри қару-жарақ қоймасының Азамат соғысынан кейін тұрған жалғыз бөлігі болды. Харперс-Ферриде және оның төңірегінде соғыс барысында бірнеше рет қолдан-қолға өткен көптеген шайқастар болды. Көбінесе қара нәсілді туристерді тарту мақсатында машина үйіне «Джон Браунның бекінісі» деген жазу жазылды. Ол «XIX ғасырдың соңында африкалық американдықтар үшін туристік орын – дерлік қасиетті орынға айналды». Дегенмен, 1882 жылға қарай ол жайлап, шатыры мен терезелері жойылды. Көптеген кірпіштері сувенир ретінде алынып немесе сатылды. XIX ғасырда сувенирлік кірпіштерге форттың күміс өрнектері бекітілді, олардың біреуі Парк мұражайында сақталады (оң жақтағы суретті қараңыз). Браунды батыр емес, ақылсыз және сатқын деп санайтын кейбір ақ тұрғындар бұл құрылыстың өз қалаларында болуына және ол тартқан қара нәсілді туристерге наразы болды. Оны Чикагодағы Колумбияның дүниежүзілік көрмесіндегі көрме ретінде пайдалануға ниеттенген сатып алушыға сатылды (бірінші әрекет), «бірақ бұл жоба сәтсіз аяқталды, себебі «Браун бекінісін» Чикагомен байланыстыратын ештеңе болған жоқ». Көрмеден кейін ғимарат бөлшектелді және бос орынға тастап кетілді. 1894 жылы Вашингтон қалалық журналисі Кейт Филд бастаған қозғалыс Джон Браунның шаруашылық орны мемлекеттік тарихи ескерткішін сақтауға көмектесті. Алғашқы орны 1895 жылы Балтимор және Огайо темір жолы ақ тас обелискпен белгіленді. Ол форттың қазіргі орналасқан жерінен тұр және Харперс-Ферри ұлттық тарихи паркінің бір бөлігі болып табылады.

Харперс паромның маңайына қайту

Балтимор және Огайо темір жолы бөлшектенген фортты Харперс-Ферриге (2-ші көшіру) тегін жеткізуді ұсынды; Форт Чикагоға көшірілгенде олар жолаушыларды жоғалтты. Жаңа орын ретінде Александр мен Мэри Мерфи Харперс-Ферриден шамамен 3 шақырым жоғарыдағы өз фермаларын ұсынды; Сторр колледжі тек 2 акр жер ұсынды. Джон Браун фортын Мерфи фермасында қайта құру 1895 жылдың қараша айына дейін аяқталды және фортты қоршаған қақпалар да кірді. Жоғалған кірпіштерді алмастыру үшін сегіз мың кірпіш қажет болды. Мерфи фермасы, алғаш рет 1869 жылдың 1 қыркүйегінде құрылған, 2002 жылдың 31 желтоқсанында Ұлттық саябақтар қызметі арқылы сатып алынды; қазір ол Харперс-Ферри ұлттық тарихи паркінің құрамына кіреді. Форттың Харперс-Ферриге қайта көшірілуі, теміржол күткендей, афроамерикалықтарды қызықтырды. Түсті әйелдердің ұлттық лигасының бірінші ұлттық съезі Вашингтон қаласында өтті және Джон Браун фортын көру үшін Харперс-Ферриге саяхат жасады. Эркіндік ескерткішіне шеру, Ричард Фитцхугтың картинасы.