Кіріспе
Су өсімдіктерінің түрлері Сагиттария латифолия - бұл жай ылғалды жерлерде өсетін өсімдік. Кейде оны кең жапырақты жебе басы, қаз картоп, үнді картоп немесе вапато деп атайды. Бұл өсімдік тамаққа жарамды түбірлерді шығарады, оларды дәстүрлі түрде америкалықтар кеңінен қолданған.
Sagittaria latifolia is a plant found in shallow wetlands and is sometimes known as broadleaf arrowhead, duck potato, Indian potato, or wapato. This plant produces edible tubers that have traditionally been extensively used by Native Americans.
Сипаттама
Sagittaria latifolia - ұзындығы мен өсіруі бойынша өзгермелі көпжылдық өсімдік, ол жердің үлкен аумағын қамтитын колонияларда өседі. Тамырлары ақ және жұқа, жасыл және ақ аналық өсімдіктерден ұзын және терең, қызғылт түсті терімен жабылған ақ түбірлер шығады. Өсімдіктің жапырақтары ұзын, қатты қабатта гүлшоғырымен қатар гүл шоғыры да болады. Жапырақтары өте өзгермелі, ұзындығы мен жұқалығынан бастап S. cuneata-ға ұқсас сырға пішінде. Жапырақтары қоқысты және қатты, ортасында және шеттерінде қатар орналасқан. Гүл шоғыры су бетінде орналасқан, үшке тігілген ақ гүлдерден тұрады.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Sagittaria latifolia Канаданың оңтүстігінде және Құрама Штаттардың көп бөлігінде, сондай-ақ Мексикада, Орталық Америкада, Колумбияда, Венесуэлада, Эквадорда және Кубада өседі. Сондай-ақ, Гавайи, Пуэрто-Рико, Бутан, Австралия және Еуропаның көп бөлігінде (Франция, Испания, Италия, Румыния, Германия, Швейцария, Чехия және Еуропалық Ресей) натурализацияланған. Мексикада Кампече, Наярит, Табаско, Тамаулипас, Пуэбла, Халиско, Дуранго, Тлаксала, Мехико штаты, Веракрус және Мичоаканнан хабарланған. Ол көлдер мен батпақтар сияқты ылғалды жерлерде кездеседі. Бұл өсімдік талпан мен жәндіктерден өте қауіпті.
Өсіру
Бұл өсімдікті сусыз немесе аз ағынды жерлерде өсіруге болады. Тұқымдар жақсы арақашықта отырғызылады (бір шаршы метрге 12 өсімдіктен артық емес) мамыр айының соңында тыңайған тыңайтқышпен тыңайтқыш тереңдігіне отырғызылады. Оларды шілдеде себу немесе бөлу арқылы көбейтуге болады. Жердің ылғалды бетінің астындағы тамыршалардан пайда болатын крахмалдық түбіршектер Американың түпкүлкі халықтары үшін көптен бері маңызды азық-түлік көзі болып келеді.
Қолданылуы
Ащы ұншықтарды америкалықтар мен черокилер жеген. Басқа жеуге болатын бөліктерге жаздың аяғында өсетін балдырлар мен жемістер жатады.
Мәдениет
Канаданың Новая Шотландия штатының орталығында орналасқан Шубенакади деген ауылдың атауы микмак тілінде "жаңғақ мол" дегенді білдіреді.