Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Швейцариядағы муниципалитет
the municipality in Switzerland
Вальс (жергілікті жерде осылай айтылады) – Швейцарияның Граубюнден кантонындағы Сурсельва аймағындағы ауыл және муниципалитет. 2015 жылдың 1 қаңтарында бұрынғы Сент-Мартин муниципалитеті Вальс муниципалитетімен біріктірілді.
Vals (locally pronounced ) is a village and a municipality in the Surselva Region in the canton of Graubünden in Switzerland. On 1 January 2015 the former municipality of St. Martin merged into the municipality of Vals.
Шалғалар
Вальсербергтің беткейлеріндегі Темір дәуірінің жәдігерлері, сондай-ақ Томуль асуы мен жылу су ванналары маңынан табылған Қола дәуірінің археологиялық ескерткіштері бұл аймақты жазба тарихтан бұрын пайдаланғанын көрсетеді. 11- және 12-ғасырларда Вальсер аңғары жергілікті романш халқымен кеңінен қолданылды. Вальс алғаш рет 12-ғасырдың ортасында «Валле» деген атпен тарихта қалдырылған. 1671 жылы Сент-Мартин шаруашылықтары Терснаусқа қарасты аудан болды, ал 1878 жылы муниципалитет Терснаустан бөлініп, тәуелсіздікке ие болды. Кілт – бұл ескі муниципалитет мөрінде бейнеленген Әулие Петрді көрсетеді, ал крест пішіні Бельмонт барондарының құқықтарын символдайды.
Archeological finds from the Bronze Age around the thermal baths and Tomül pass as well as Iron Age items on the slopes of the Valserberg indicate that this area was used before written history. In the 11th and 12th centuries the Valser valley was extensively used by the local Romansh. Vals is first mentioned in mid 12th century as in Valle. By 1671 the farm houses of St. Martin's were a neighborhood in Tersnaus, and in 1878 the municipality separated from Tersnaus to become politically independent. The key represents Saint Peter who was on the old municipal seal while the cross shape represents the rights of the barons of Belmont.
География
2009 жылғы зерттеуге сүйенсек, Вальсты құрайтын бұрынғы муниципалитеттердің ауданы құрады. Осы аумақтың 32,1%-ы ауыл шаруашылығына арналған, ал 12,2%-ы орманмен жабылған. Қалған жердің 0,6%-ы құрылыс (ғимараттар немесе жолдар), 2,2%-ы өзендер мен көлдер, ал 52,9%-ы өнімсіз жерлерді құрайды. Салынған аумақтың 0,2%-ы тұрғын үйлер мен ғимараттар, ал 0,3%-ы көлік инфрақұрылымын құрайды. Орманды жердің барлық бөлігі тығыз орманмен жабылған. Ауыл шаруашылығы жерлерінің 1,7%-ы жайылым, ал 30,4%-ы альпілік жайылымдарға пайдаланылады. Муниципалитеттегі судың 1,0%-ы көлдерде, ал 1,1%-ы өзендер мен ағындарда орналасқан. Өнімсіз жерлердің 23,0%-ы өнімсіз өсімдіктермен, 26,9%-ы өсімдіктер өсуіне тым тасты, ал 3,0%-ы мұздықтармен жабылған. Оған Вальс ауылы (теңіз деңгейінен м биіктікте) және Лейс шағын ауылы (м биіктікте) кіреді. Муниципалитеттің ең жоғары нүктесі Рейнвальдхорн тауында, 3402 м (11161 фут) биіктікте орналасқан. Зерврэйлазе көлі – Вальс Рейніндегі бөгет арқасында пайда болған аңғардағы су қоймасы.
Based on the 2009 survey, the former municipalities that make up Vals had an area of Of this area, or 32.1% was used for agricultural purposes, while or 12.2% was forested. Of the rest of the land, or 0.6% was settled (buildings or roads), or 2.2% was either rivers or lakes and or 52.9% was unproductive land. Of the built up area, housing and buildings made up 0.2% and transportation infrastructure made up 0.3%. Out of the forested land, all of the forested land area is covered with heavy forests. Of the agricultural land, 1.7% is pastures and 30.4% is used for alpine pastures. Of the water in the municipality, 1.0% is in lakes and 1.1% is in rivers and streams. Of the unproductive areas, 23.0% is unproductive vegetation, 26.9% is too rocky for vegetation and 3.0% of the land is covered by glaciers. It consists of the village of Vals at an elevation of and the hamlets of Leis at an elevation of ). The highest point of the municipality is reached on Rheinwaldhorn on 3,402 m (11,161 ft). Zervreilasee is a reservoir in the valley, formed by a dam on the Vals Rhine.
Демография
Vals халқының саны (жылдан бастап) 2008 жылы халықтың 10,8%-ын шетелдік азаматтар құрады. 2000 жылы халықтың жыныстық құрамы 49,2% ер адам және 50,8% әйел адам болды. 2000 жылы Vals қаласында 94 бала немесе халықтың 10,6%-ы 0-ден 9 жасқа дейін, ал 93 жасөспірім немесе 10,5%-ы 10-нан 19 жасқа дейін болды. Ересектер арасында 88 адам немесе халықтың 9,9%-ы 20-дан 29 жасқа дейін. 114 адам немесе 12,9%-ы 30-дан 39 жасқа дейін, 127 адам немесе 14,4%-ы 40-тан 49 жасқа дейін, ал 115 адам немесе 13,0%-ы 50-ден 59 жасқа дейін. Зейнеткерлер арасындағы үлестірілім: 104 адам немесе халықтың 11,8%-ы 60-тан 69 жасқа дейін, 105 адам немесе 11,9%-ы 70-тен 79 жасқа дейін, 40 адам немесе 4,5%-ы 80-ден 89 жасқа дейін, ал 5 адам немесе 0,6%-ы 90-нан 99 жасқа дейін. 2007 жылғы федералды сайлауда ең көп дауыс жинаған партия CVP болды, ол дауыстардың 63,9%-ын алды. Келесі үш ең танымал партиялар: SVP (19,8%), SP (11,6%) және FDP (3,9%).
Vals has a population (as of ) of as of 2008, 10.8% of the population was made up of foreign nationals. as of 2000, the gender distribution of the population was 49.2% male and 50.8% female. The age distribution, as of 2000, in Vals is; 94 children or 10.6% of the population are between 0 and 9 years old and 93 teenagers or 10.5% are between 10 and 19. Of the adult population, 88 people or 9.9% of the population are between 20 and 29 years old. 114 people or 12.9% are between 30 and 39, 127 people or 14.4% are between 40 and 49, and 115 people or 13.0% are between 50 and 59. The senior population distribution is 104 people or 11.8% of the population are between 60 and 69 years old, 105 people or 11.9% are between 70 and 79, there are 40 people or 4.5% who are between 80 and 89,and there are 5 people or 0.6% who are between 90 and 99. In the 2007 federal election the most popular party was the CVP which received 63.9% of the vote. The next three most popular parties were the SVP (19.8%), the SP (11.6%) and the FDP (3.9%).
Туризм
Валс аңғарында орналасқан, ол жылу су ванналарымен (Терме Валс) әйгілі. Осы жерде Вальсер минералды суы мен Вальсерштейн тасының бастауы бар – ішінде көптеген минералдары бар, осының арқасында жылтырап тұратын гранит.
Located in the Vals Valley, it is known for its thermal baths (Therme Vals). It is the source of the Valser mineral water and Valserstein, a granite with many minerals in it giving it a sparkle.
Ауа райы
Валс қаласында жылына 121,1 күн жаңбыр жауады және орташа есеппен жауын-шашын мөлшері байқалады. Ең ылғалды ай - тамыз, осы кезеңде Валс орташа жауын-шашын алады. Бұл айда орташа есеппен 12,6 күн жауын-шашын жауады. Жауын-шашын күндерінің саны бойынша ең көп ай - мамыр, орташа есеппен 12,8 күн, бірақ жауын-шашын мөлшері аз. Жылдың ең құрғақ айы - қаңтар, орташа жауын-шашын мөлшері 12,6 күнге дейін жетеді.
Vals has an average of 121.1 days of rain per year and on average receives of precipitation. The wettest month is August during which time Vals receives an average of of precipitation. During this month there is precipitation for an average of 12.6 days. The month with the most days of precipitation is May, with an average of 12.8, but with only of precipitation. The driest month of the year is January with an average of of precipitation over 12.6 days.
Ұлттық маңызы бар мұра нысандары
81 нөмірлі екі үй швейцариялық ұлттық мұра ретінде тізімделген.
The double house at Nr. 81 is listed as a Swiss heritage site of national significance.