Кіріспе

Монтрё (моңтрё; ) – Швейцариядағы муниципалитет және қала. Ол Женева көлінің жағалауында, Альп тауларының етегінде орналасқан. Швейцариядағы Во кантонындағы Ривьера Пейс д'Энхаут округіне қарасты. 2019 жылғы мәлімет бойынша, Монтрёның өзінде шамамен 26 433 адам, ал Веве-Монтрё агломерациясында 85 000-ға жуық адам тұрады. Вауд немесе Швейцария Ривьерасы деп аталатын аймақтың орталығында орналасқан Монтрё, 19 ғасырдан бері қолайлы климатының арқасында маңызды туристік орынға айналған. Аймақта Женева көлінің жағасында орналасқан көптеген Белль-эпок стиліндегі сарайлар мен қонақ үйлер бар. Монтрё теміржол станциясы – Симплон теміржолының тоқталысы және таулық теміржолдардың ірі торабы.

Тарих

Ең алғашқы қоныс Богидегі кеш қола дәуіріндегі ауыл болды. Монтрё Женева көлінің солтүстік-шығыс жағалауында, Италиядан Римге апаратын және Симплон асуы арқылы өтетін римдік жолдың айыр тұсында орналасқан. Осы жерден Римнің астанасы Авентикумға және Безансон арқылы Галлияға саятын жолдар бөлініп шықты. Бұл Монтрёні рим дәуірінде маңызды елді мекенге айналдырды. 2-4 ғасырлардағы римдік вилла және 6-7 ғасырлардағы зират табылды, ол кейіннен Муструэль, Мухтерн (1215) болып дамыды.

Құрылыс алаңының 11,8%-ын тұрғын үйлер мен ғимараттар, ал 6,4%-ын көлік инфрақұрылымы құрайды. Орманды жерлердің 46,8%-ы тығыз орманмен жабылған, ал 2,9%-ы жеміс бақшаларымен немесе шағын ағаш тоғайларымен жабылған. Егіс жерінің 1,5%-ы егін өсіруге, 9,9%-ы жайылымдарға, 1,2%-ы жеміс бақшаларына немесе жүзімдіктерге, ал 13,7%-ы альпілік жайылымдарға пайдаланылады. Муниципалитеттегі барлық су ағын су болып табылады. Муниципалитет Женева көлінен Швейцария Альпісінің етегіне дейін (Rochers de Naye) созылады. Оған Монтрё Лес Планш (1952 жылға дейін Лес Планш) және Монтрё Ле Шателар (1952 жылға дейін Ле Шателар) бұрынғы муниципалитеттері кіреді. Ол 1962 жылы екі бұрынғы муниципалитеттің бірігуі нәтижесінде құрылды.

Климат

Монтрё климаты үшін Кёппен климаттық жіктелімнің субтипі "Cfb" (батыс теңіз жағалауы климаты / мұхиттық климат).

Демография

Монтрёның 2008 жылғы халық саны бойынша 44,2% -ы шетелдік азаматтарды құрайды. Соңғы 10 жылда (1999–2009) халық саны 14,7% өсті. Бұл өсімнің 22,3% көші-қон есебінен, ал 0,8% туысқандық және өлім-жітім көрсеткіштерінен туындады. Халықтың көп бөлігі (2000 жылғы мәліметтер бойынша) француз тілінде сөйлейді (16 695 адам немесе 74,4%), екінші ең көп таралған тіл – неміс тілі (1 398 адам немесе 6,2%), үшінші орында – итальян тілі (897 адам немесе 4,0%) тұр. Романш тілінде сөйлейтін 9 адам бар. 2000 жылы муниципалитетте 9 380 үйленбеген адам болды. 9 758 адам некеде тұр, 1 631-і жесір, ал 1 685-і ажырасқан. 2000 жылы муниципалитетте 9 823 жеке тұрғын үй тіркелді, орташа есеппен әр үйде 2 адам тұрады. 2000 жылы барлығы 9 553 пәтер (жалпы санының 70,7%) тұрақты түрде пайдаланылды, 3 043 пәтер (22,5%) маусымдық пайдалануға арналған, ал 916 пәтер (6,8%) бос тұрды. 2010 жылы муниципалитеттегі бос пәтерлердің көрсеткіші 0,55% құрады.

Ұлттық маңызы бар мұра нысандары

Audiorama, Швейцарияның ұлттық аудиовизуалды мұражайы, Crêtes Castle, Châtelard Castle, Пойыз станциясы, Hôtel Montreux Palace, Caux Palace Hotel, Ile және Villa Salagnon, Marché couvert, Palace Hôtel, Grand Hôtel de Territet, бұрынғы Grand Hôtel / Hôtel des Alpes, Deep Purple тобының Machine Head альбомын жазу үшін студия ретінде пайдаланылған, ал Villa Karma ұлттық маңызы бар Швейцария мұрасының тізіміне енген. Territet / Veytaux қалалық ауылының барлық бөлігі, сондай-ақ Caux, Montreux және Villas Dubochet аймақтары Швейцария мұрасының тізіміне кіреді.

Саясат

2007 жылғы федералды сайлауда ең көп дауыс жинаған партия SP болды, ол дауыстардың 22,11%-ын алды. Келесі үш ең көп дауыс жинаған партиялар: SVP (21,97%), FDP (16,06%) және Жасыл партия (13,49%). Федералды сайлауда барлығы 4473 дауыс берілді, сайлауға қатысу көрсеткіші 39,7% болды.

Экономика

2010 жылы Монтрё қаласында жұмыссыздық деңгейі 6,9% құрады. 2008 жылы бірінші экономикалық секторда 70 адам жұмыс істеді және осы секторда шамамен 27 кәсіпорын жұмыс істеді. Екінші секторда 1165 адам жұмыс істеді, ал осы салада 174 кәсіпорын болды. Үшінші секторда 9290 адам жұмыспен қамтылды, осы секторда 999 кәсіпорын жұмыс істеді. 2000 жылы муниципалитетке 4949 жұмысшы келді, ал 4964 жұмысшы кетті. Муниципалитет жұмысшы күшінің таза экспорттаушысы болып табылады, әрбір кірген жұмысшыға қатысты 1,0 жұмысшы муниципалитеттен шығады. Монтрёға келетін жұмыс күшінің шамамен 2,3%-ы Швейцариядан тыс жерлерден келсе, жергілікті тұрғындардың 0,0%-ы жұмыс үшін Швейцариядан шығады. Жұмыс істейтін халықтың 22,5%-ы жұмысқа қоғамдық көлікпен, ал 50,9%-ы жеке көлікпен барады. Оқу жылында саяси округте барлығы 817 бала мектепке дейінгі біліммен қамтылды, оның ішінде 456 бала (55,8%) мектепке дейінгі білімге субсидия алды. Кантонның бастауыш мектеп бағдарламасы бойынша оқушылар төрт жыл оқуға міндетті. Муниципалитеттегі бастауыш мектеп бағдарламасында 1056 оқушы оқыды. Міндетті негізгі білім беру бағдарламасы алты жылға созылады және онда 931 оқушы білім алды. Сондай-ақ, үйде оқыған немесе басқа дәстүрлі емес мектепке барған 119 оқушы болды. 2000 жылы Монтрёға басқа муниципалитеттен 490 оқушы келді, ал 790 тұрғын муниципалитеттен тыс мектептерге барды.

Көлік

Монтрёде Симплон тарамдық желісінде үш теміржол станциясы бар. Соңғы станция Монтрё – Глион – Рошер-де-Най және Монтрё – Ленк-им-Сименталь желілерінің батыс соңғы аялдамасы болып табылады. Екі желі де Женева көлінен алысқа қарай төбелерге көтеріледі және Монтрё қаласының ішінде ондаған станцияларды қамтиды.