Кіріспе
Ежелгі Египет перғауындарының атау жүйесі
The royal titulary or royal protocol is the standard naming convention taken by the pharaohs of ancient Egypt. It symbolised worldly power and holy might, also acting as a sort of mission statement for the duration of a monarch's reign (although sometimes it even changed during the reign). The full titulary, consisting of five names, did not come into standard usage until the Middle Kingdom but remained in use as late as the Roman Empire.
Патшалық титулатурасы немесе патшалық протоколы – Ежелгі Египет перғауындары қолданған стандартты атау жүйесі. Ол діни және дүниелік биліктің символы болды, сонымен қатар монархтың билік ету кезеңіне арналған мақсатты білдіретін мәлімдеме қызметін атқарды (бірақ кейде билік кезінде өзгеруі мүмкін еді). Бес аттан тұратын толық титулатура Орта Египеттік патшалық кезінде ғана кеңінен қолданысқа енді, бірақ Рим империясы дәуіріне дейін қолданылып келді.
The royal titulary or royal protocol is the standard naming convention taken by the pharaohs of ancient Egypt. It symbolised worldly power and holy might, also acting as a sort of mission statement for the duration of a monarch's reign (although sometimes it even changed during the reign). The full titulary, consisting of five names, did not come into standard usage until the Middle Kingdom but remained in use as late as the Roman Empire.
Шығу тегі
Перғауын, құдайлық мәртебесін атқарушы, халық пен құдайлармен байланысқа түсу үшін таққа отырғанда оған арнайы атаулар берілді. Бұл атаулар сондай-ақ оның қасиеттерін көрсетуге және оны жердегі әлеммен байланыстыруға қызмет етті. Бес атау Хорус атымен басталып, ғасырлар бойы дамыды. Бұл атау оның Хорус құдайының өкілі екенін білдірді. Небти аты патша титулының екінші бөлігі болды. Патшаның соңғы екі аты – преномен мен номен, әдетте патшаның дөңгелек, өрілген картюшының ішінде бейнеленді (көбінесе картюш патшаның барлық патшалық атауларын, соның ішінде патшайым мен патша балаларының есімдерін қамтыды) және «Тақ аты» және «Ра ұлының аты» деп белгіленді. Хорус аты көбінесе сарай фасадына ұқсас серекке жазылатын. Перғауынның аты осы сарай бейнесінің ішінде иероглифтермен жазылған. Әдетте, бүркіт құдайы Хорустың суреті оның үстінде немесе қасында бейнеленген (бірақ соңғы зерттеулер бұл түсіндіруге күмән келтірді). Мысырдың аңғар және дельта аймақтарына сілтеме жасайтын «Екі жердің Иесі» деген nb tꜣwy эпитеті де жиі кездеседі.
Жеке аты (nomen)
G39 N5: Бұл туған кезде берілген есім. Есімнің алдында "Раның ұлы" деген атақ жазылған, ол үйрек иероглифімен (za) көрсетілген, бұл сөз "ұлы" (za) деген сөзбен дыбыстас, ал оның жанында күннің иероглифі – басты күн құдайы Ра. Бұл атақ алғаш рет Төртінші династияда патшалық атақтар жиынтығына енгізілді және патшаның күн құдайы Раның өкілі ретіндегі рөлін көрсетеді. Фараон болған әйелдер үшін бұл атақ "қызы" деп түсіндірілді. Қазіргі тарихшылар Мысырдың ежелгі патшаларын осы есіммен атайды, бірдей есімді әртүрлі тұлғаларды ажырату үшін реттік нөмірлерді (мысалы, "II", "III") қосады.