Кіріспе

SAPHO синдромы – тері өзгерістерімен қатар жүретін түрлі қабынулық сүйек ауруларын қамтиды. Бұл аурулардың клиникалық, радиологиялық және патологиялық ерекшеліктері ұқсас. Алғаш рет 1972 жылы созылмалы рецидивті көп ошақты остеомиелит ауруы сипатталған. 1978 жылы бірнеше жағдайлар қолдың басы мен табандағы бөртпелермен (palmoplantar pustulosis) байланысты екені анықталды. Содан бері тері аурулары мен сүйек-бұлшық қабынулары арасындағы байланыстар әртүрлі атаулармен хабарланды, оның ішінде стернокостоклавикулярлық гиперстоз, пустулозды артроостеит және акнемен байланысты спондилоартропатия. SAPHO термині (синовит, акне, пустулез, гиперстоз, остеит сөздерінің бас әріптерінен құралған) 1987 жылы дерматологиялық патологиямен байланысты немесе байланыссыз болатын қабынулық сүйек ауруларының спектрін білдіру үшін пайда болды.

Радиологиялық зерттеулер

Кеуде қабырғасының алдыңғы бөлігі (ең көп кездесетін орны, науқастардың 65–90%): Гиперстоз, склероз және сүйек гипертрофиясы, әсіресе стерноклавикулярлық буынға қатысты, көбінесе жұмсақ тіндердің компонентімен бірге. Омыртқа (33% науқастар): сегменттік, көбінесе кеуде омыртқасының зардап шегуі. Төрт негізгі көрінісіне спондилодисцит, остеосклероз, омыртқа жанындағы сүйек тінінің қалыптасуы және сакроилиалық буынға қатысу жатады. Ұзын сүйектер (30% науқастар): әдетте метадиафизарлық аймақта, дистальді жамбас сүйегі мен проксимальді тібіет сүйегінде орналасқан. Созылмалы остеомиелитке ұқсас, бірақ секестр немесе абсцесс болмайды. Жүйке сүйектері (10% науқастар): төменгі жақ сүйегі және иілді сүйек. SAPHO синдромының 92% жағдайында перифериялық артрит де байқалған. Балаларда SAPHO синдромы көбінесе аяқ сүйектерінің (тібіет, жамбас, тобық сүйегі) метафизіне, содан кейін омыртқа мен кіндік сүйектеріне әсер етеді.

Емдеу

Бисфосфонатпен емдеу көптеген жағдайлар мен серияларда бірінші қадамдық емдеу ретінде ұсынылған. Ісік некрозы факторының альфа антагонистерімен (TNF ингибиторлары) емдеу бірнеше науқаста қолданылды, бірақ нәтижелері шектеулі болды. Бұл жағдайда псориаздық артритте қолданылатын, SAPHO синдромымен тығыз байланысты басқа да дәрілер де қолданылған. Оларға НСАҚ, кортикостероидтер, сульфасалазин, метотрексат, циклоспорин және лефлуномид жатады. Кейбір науқастар антибиотиктерге жақсы жауап берді. Оларды қолданудың себебі – акнеге себеп болатын Cutibacterium acnes бактериясы SAPHO синдромымен ауырған науқастардың сүйек биопсиясынан табылды.