Кіріспе

Нидерланд саясаткері (1888–1978)

Джонкхер Алидиус Вармольдус Ламбертус Тжарда ван Старкенборг Стачувер (7 наурыз 1888 – 16 тамыз 1978) – нидерланд ақсүйегі және мемлекет қайраткері, ең бастысы, қазіргі Индонезия аталған Голландиялық Шығыс Үндістанның соңғы колониялық генерал-губернаторы болғанымен танымал. 9 наурыз 1942 жылы Жапонияның аралдардың шартсыз тапсыруын талап еткеннен кейін ол тұтқынға алынды.

Ерте өмір

1915 жылы қарашада ол Бельгиядағы американ елшісі Теодор Марбургтың қызы Кристин Марбургқа үйленді. Ол 1915 жылы Нидерландының дипломатиялық қызметіне қабылданды. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін ол Гронингендегі Корольдік комиссары (1925–33) және Брюссельдегі елші (1933–36) қызметін атқарды. 1936 жылдың 16 қыркүйегінде Голландияның Шығыс Индиясының генерал-губернаторы болды. 1941 жылдың желтоқсан айында Жапония Тынық мұхитында әскери операцияларын бастағанда, Голландияның Шығыс Индиясына басып кіруге қарсы тұру үшін 93 000 голланд әскері және 5 000 американдық, британдық және австралиялық сарбаз дайын тұрды. 15 ақпанға қарай жапондық бомбалаушылар Батавияға (қазіргі Джакарта) шабуыл жасады және үкіметтік органдар Бандунгке көшірілді. 8 наурыз күні жексенбіде генерал-лейтенант Хитоси Имамура ван Старкенборгпен кездесіп, шартсыз капитуляция мерзімін белгіледі. Ж.Ж. ван Старкенборг келесі күні голланд және одақтас әскерлеріне от атуды тоқтатуға бұйрық берді, ал одақтас әскерлері сағат 13:00-де капитуляциялады. Тьярда ван Старкенборг, оның отбасы және басқа да голланд үкіметі мен әскери қызметкерлері тұтқынға алынды. Жапондықтар оған үй қамауында болуға және ерекше жағдай жасауға ұсыныс білдіргеніне қарамастан, ол бас тартты. Ол әйелі Кристин мен қыздарынан бөлінді, олар басқа тұтқын лагеріне қамалған еді. Кейіннен ол Хсьендегі (қазіргі Ляоюань) Маньчжурия лагеріне ауыстырылды, онда ол генерал Джонатан М. Уэйнрайт сияқты басқа да көрнекті тұтқындармен бірге 1945 жылдың 16 тамызында лагерь босатылғанға дейін ұсталды.

Соғыстан кейінгі өмір

Ж.Ж. Ван Старкенборг отбасымен бірге Нидерландыға оралды, бірақ 1942 жылы королева Вильгельмина Индонезияға автономия уәде бергендіктен, генерал-губернаторлық қызметке қатысу туралы ұсыныстан бас тартты. 1945 жылғы 16 қазанда лауазымынан кетті. Одан кейін ол Франциядағы Нидерланд елшісі (1945–1948) болды, сосын НАТО-дағы Нидерланд өкілі қызметін атқарды (1950–1956). Зейнетке шыққаннан кейін 1963–1966 жылдар аралығындағы келіссөздерде Бельгиямен каналдарды байланыстыру туралы ұзақ жылдар бойы дауласып келген мәселені шешті. Гербранди және Бильмен бірге Грет Хофманс ісі жөніндегі кеңесші комитетке кірді.