Кіріспе
Лильхаммердегі арена, Норвегия. Бергендегі ортағасырлық зал.
the medieval hall in Bergen
Хаконс залы, кейде Хакон Холл және Хааконс Холл деп те аталады, Норвегияның Лильхаммер қаласындағы Стампселеттада орналасқан арена. 11 500 көрерменге сыятын бұл арена елдегі ең ірі гандбол және шайбалы хоккей аренасы болып табылады. Хаконс залы гандбол және шайбалы хоккей турнирлері, концерттер, көрмелер, конференциялар мен банкеттер үшін үнемі пайдаланылады. Аренаға Лильхаммер муниципалитеті меншік, оның еншілес компаниясы Lillehammer Olympiapark барлық Олимпиадалық нысандарға ие. Норвегия Олимпиада мұражайы аренаның ішінде, кішірек Эидсива Аренаның жанында орналасқан. Зал 1993 жылдың 1 ақпанында 238 миллион норвегиялық крона (NOK) құнымен ашылды. Ол 1994 жылғы Қысқы Олимпиаданың шайбалы хоккей турнирін қабылдау үшін салынған, содан бері 1994 жылғы Қысқы Паралимпиаданың ашылу және жабылу салтанаттары, 1999 жылғы шайбалы хоккейден әлем чемпионаттары, 1993 және 1999 жылдардағы әйелдер гандболынан әлем чемпионаттары, 2004 жылғы Жастар арасындағы Еуровидение ән байқауы, 2008 жылғы ерлер гандболынан Еуропа чемпионаттары және 2010 жылғы әйелдер гандболынан Еуропа чемпионаттары осы аренада өткізілді. Lillehammer IK командасы кейде аренада шайбалы хоккей матчтарын өткізеді.
Құрылыс
Лильхаммер 1988 жылы Kristins Hall ашылғанда алғашқы жабық мұз аренасын алды. Сол жылы қала 1994 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарын қабылдады, бұл Олимпиадалық хоккей матчтары үшін үлкен арена салуды қажет етті. Аренаның атауын 1988 жылдың қазан айында Лильхаммер қалалық кеңесі, Биркебейнер тарихына негізделген, кең ауқымды бренд саясатының аясында шешті. Håkons Hall Норвегияның ортағасырлық королі Хакон Хаконарсонның құрметіне аталған, ол бала кезінде тауларда шаңғымен тасымалданған. Кристин мен Хакон Олимпиаданың талисмандылары болды, ал Стампеслеттадағы екі арена да осыған сәйкес ат қойылды. Бергенде наразылықтар болды, себебі жергілікті патриоттар спорттық аренаның Бергендегі ортағасырлық Håkonshallen залына тым ұқсас аталғанын дұрыс көрмеді. 1989 жылдың маусым айында қалалық кеңес Лильхаммердегі көптеген ареналарды Стампеслетта аймағында орналастыруға және Håkons Hall-ды Kristins Hall-ға жақын салуға дауыс берді. Бұл мәселе даулы болды, көптеген кеңесшілер бастапқы, орталықтандырылмаған жоспарды қолдады, онда ареналар муниципалитет бойынша таратылған болар еді. Олимпиадаға үміткерлікте Лильхаммерде бес мұз аренасы салынуы тиіс болды. Олимпиададан кейін пайдалану үшін Kristins Hall Лильхаммердің негізгі мұз аренасы ретінде белгіленді, ал Håkons Hall ірі шаралар үшін пайдаланылатын болады деп жоспарланды. 1989 жылдың 8 желтоқсанында Халықаралық Олимпиада комитеті Халықаралық шайбалы хоккей федерациясының (IIHF) ірі шайбалы хоккей аренасында кемінде 12 000 көрерменді қабылдау және әйелдер шайбалы хоккей турнирін өткізу туралы екі талабын қабылдамады. Мұз ареналарының орналасуы туралы шешім 1990 жылдың 10 қазанында қабылданды. Håkons Hall негізгі арена болады, оны Гйовик қаласындағы Gjøvik Olympic Cavern Hall толықтырады. Håkons Hall-да мәнерлеп сырғанау өткізу ұсынысы қабылданбады, оның орнына ол Хамардағы Hamar Olympic Amphitheatre-де өткізілуі тиіс болды. 1990 жылы Норвегияның велосипед федерациясы Håkons Hall-ды Велоспорт халықаралық одағының (UCI) 1993 жылғы трек велоспортынан әлем чемпионаты үшін велодром салуға болатын бірнеше мүмкін орындардың бірі ретінде ұсынды. Сол жылы Håkons Hall Осло Спектрумын толықтырып, жалпы еуропалық кәсіби хоккей лигасының аренасы ретінде ұсынылды. Құрылысқа Норвегия Парламенті 1990 жылдың сәуір айында қаржыландыруды қоса мақұлдады. Бастапқы жобалау жоспарлары қарапайым ангар сияқты дизайнды көздеген, ал бастапқы құн сметасы 191 миллион NOK болды. Алайда 1991 жылдың наурыз айында қалалық кеңес аренаны эстетикалық жағынан жақсарту үшін шығындарды арттыру туралы шешім қабылдады. Жаңа жобалауға телескоптық трибуналар мен жақсы акустика да кірді, бұл Олимпиададан кейін аренаны әртүрлі пайдалануға мүмкіндік береді. Бас мердігер – Veidekke компаниясы, құрылыс құны – 238 миллион NOK. Энергияны үнемдеу мақсатында Норвегияның су ресурстары және энергетика басқармасы мен SINTEF гранттар берді. Аренаның құрылысы 1993 жылдың 1 ақпанында аяқталды.
Мекемелер
Құрылысы жер астынан қазылған, сондықтан ол сырттан монументальді көрінбейді. Шатыры екі жақты арқалықтан тұратын төрт бөліктен тұрады. Залдың ұзындығы және жалпы ауданы – . Håkons Hall Спорт орталығы – негізгі залға демалыс және жаттығу залын қосатын кешеннің бір бөлігі. Ол негізгі залда екі гандбол немесе футбол алаңын, немесе алты волейбол немесе бадминтон алаңын пайдалануға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, тұрақты денсаулық клубы, альпинистік қабырға, аэробикалық бөлме, екі гольф симуляторы және putting green, сондай-ақ екі бадминтон корты бар, олардың барлығы 13 киім ауыстыратын бөлмемен қызмет көрсетеді. Håkons Hall және Eidsiva Arena жүйелерінің салқындату және жылыту жүйелері байланысқан, бұл олардың бір-біріне энергия резервтері ретінде жұмыс істеуіне мүмкіндік береді. 1994 жылғы Қысқы Паралимпиадада Хаконс залы ашылу және жабылу салтанаттары үшін пайдаланылды. Залда өткен алғашқы ірі халықаралық турнир – 1993 жылғы әйелдер арасындағы әлем чемпионатының бірнеше матчы. Lillehammer IK үй маттарын Eidsiva Arena-да өткізеді, бірақ 1995 жылы оның және көрші қаланың қарсыласы Storhamar Dragons арасындағы плей-офф матчы Håkons Hall-да өтті. Бұл матчты 5000-нан астам көрермен тамашалады, Lillehammer IK үшін рекорд. 1995 жылы Норвегия музыкасының ең жоғары сыйлығы – Spellemannsprisen сыйлығын табыстау рәсімі Håkons Hall-да өтті. Норвегия 1999 жылы Осло, Лиллехаммер және Хамар қалаларында шайбалы хоккейден әлем чемпионатын өткізді. Håkons Hall-да Ресей, Финляндия, Беларусь және Қазақстан құрамындағы D тобы, сондай-ақ жартылай финал, қола финал және финал өтті. Билеттер екі ойынға сатылды, бір билетпен бір сағат үзіліспен екі матч өтті. Сол жылы Håkons Hall 1999 жылғы әйелдер арасындағы әлем чемпионатының жеті аренасының бірі болды. Топтық кезең мен плей-офф матчтарынан басқа, финал да осы жерде өтті. Финалды Осло Спектрумында да өткізуді жоспарлаған, бірақ 8500 орыннан кем және жоғары жалдау бағасы болғандықтан, Håkons Hall артықшылыққа ие болды. Håkons Hall 20 қараша 2004 жылы «Жас Еуровидение» ән байқауын қабылдады, оның жеңімпазы Мария Исабель «Antes Muerta que Sencilla» әнімен болды. Норвегия 2008 жылғы Еуропалық ерлер қолдоп чемпионатының ұйымдастырушысы болды, топтық кезең матчтары Норвегияның төрт қаласында, ал плей-офф және финал 2008 жылдың қаңтарында Håkons Hall-да өтті. Финалда Дания 9052 көрерменнің алдында Хорватияны жеңді. 2010 жылы Håkons Hall-да өткен жылғы норвегиялық спорт пен спортшылардың жетістіктерін марапаттау үшін Idrettsgallaen шоуы өтті. Норвегия мен Дания 2010 жылдың желтоқсанында әйелдер қолдоп чемпионатының бірлескен ұйымдастырушылары болды, Норвегиядағы матчтар Håkons Hall және Arena Larvik-те өтті. Лиллехаммерде Норвегия тобы бірінші және екінші топтық кезеңдерде өнер көрсетті, ал нокаут кезеңі Данияда өтті. 2017 жылдың 18 қарашасында Håkons Hall-да қарсыластар Lillehammer IK және Storhamar Ishockey арасында матч өтті, бұл матч «Хоккей классикасы» деп таныстырылды және үлкен сәттілікке ие болды. Ойынды Норвегияның GET лигасында рекордтық 10031 көрермен тамашалады, ал 2018 жылдың 17 қарашасында жаңа «Хоккей классикасы» өтеді деп күтілуде.
Håkons Hall Sports Centre is part of the complex which supplements the main hall with a recreational training facility. It can make use of the main hall for two handball or football courts, or six volleyball or badminton courts. In addition, there is a permanent health club, a climbing wall, an aerobic room, a golf center with two golf simulators and a putting green, and two badminton courts, all served by 13 changing rooms. The cooling and heating systems for Håkons Hall and Eidsiva Arena are connected, allowing them to function as energy reserves for each other. In the 1994 Winter Paralympics, Håkons Hall was used for the opening and closing ceremonies. The first major international tournament in the hall was some matches of the 1993 World Women's Handball Championship. Lillehammer IK plays its home matches at Eidsiva Arena, but in 1995 the play off match between it and neighbor town rivals Storhamar Dragons was played at Håkons Hall. The match saw more than 5,000 spectators, the record for Lillehammer IK. In 1995, the award ceremony for Spellemannsprisen, Norwegian music's highest award, was held at Håkons Hall. Norway hosted the 1999 IIHF Ice Hockey World Championship in Oslo, Lillehammer and Hamar. Håkons Hall featured Group D, consisting of Russia, Finland, Belarus and Kazakhstan, as well as the semi finals, the bronze final and the final. Tickets were sold as twins, with two games being staged with a one hour interlude on the same ticket. The same year, Håkons Hall was one of seven venues used for the 1999 World Women's Handball Championship. In addition to group stage and play off matches, it was awarded the final. Oslo Spektrum was also considered to hold the final, but with only 8,500 seats and a higher rent, Håkons Hall was preferred. Håkons Hall hosted the Junior Eurovision Song Contest 2004 on 20 November 2004, won by María Isabel with "Antes Muerta que Sencilla". Norway was the host of the 2008 European Men's Handball Championship; the group stage games were played in four other Norwegian cities, while the play off and final was played in Håkons Hall in January 2008. The final saw Denmark beat Croatia in front of 9,052 spectators. In 2010, Idrettsgallaen, a show to honor the past year's Norwegian sports and athletes achievements, was hosted at Håkons Hall. Norway and Denmark co hosted the 2010 European Women's Handball Championship in December 2010, with the matches played in Norway being at Håkons Hall and Arena Larvik. Lillehammer featured Norway's group in the first and second group stages, while the knockout stage was played in Denmark. On 18 November 2017, a match between rivals Lillehammer IK and Storhamar Ishockey took place in Håkons Hall, this match was marketed as the "Hockey Classic" and was a huge success. The game was watched by a record setting 10,031 spectators in the Norwegian GET ligaen and a new Hockey Classic is set to take place on 17 November 2018.