Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Karabin samopowtarzalny wzór 38M (Kbsp wz.38M автоматтасқыш Model 38M) - 1939 жылы Польшаға шабуыл кезінде Польша армиясы қолданған 7.92 мм жартылай автоматты винтовканың прототипі.
The Karabin samopowtarzalny wzór 38M (Kbsp wz.38M self repeating rifle Model 38M), was a prototype Polish 7.92mm semi automatic rifle used by the Polish Army during the Invasion of Poland of 1939.
Тарих
Қаруды поляк инженері Йозеф Марошек (1904-1985) жасаған. Ол негізінен поляк танкіге қарсы винтовканың wz.1935 "Ur" жобалаушысы ретінде белгілі болды. Марошек Польшаның 1934 жылы автоматты мылтық сынағында жеңімпаз атанған үш адамның бірі болды. 1936 жылдан 1938 жылға дейін оның мылтығының бірнеше прототиптері мен өндіріске дейінгі үлгілері шығарылды. Польша әскерінің тапсырысы бойынша 1938 жылы шағын көлемде өндіріс басталды. Бұл үлгідегі 150-ге жуық мылтық Германия Польшаға басып кірер алдында жасалып біткен. Неміс оккупациясы кезінде өндіріс қайта басталмаған. wz.38M мылтықтарын "Збройвония No" компаниясы өндірді. 2 (No2 Арсенал) Варшавада (Прага). Баррельдерді Варшавадағы Panstwowa Fabryka Karabinow (Мемлекеттік мылтық фабрикасы) ұсынды. Байқалған ең жоғары сериялық нөмір 1054 (прототиптер мен өндіріске дейінгі үлгілерді есептемегенде, нөмірлеу "1001" бастап басталды деп есептеледі). 1938 жылы Радомдағы Фабрика Брони (Қорал фабрикасы) мылтықтың сериялық өндірісін бастау туралы шешім қабылданды. Алайда, бұл үлгідегі мылтықтардың Radom зауытынан неміс басқыншылығына дейін шыққаны белгісіз (барлық сақталған үлгілер Arsenal Nr. 2 "Zbr.2" белгілері). Марошек ол оккупацияланған Варшавада wz.38M мылтықпен қаруланған неміс сарбаздарының тобын көргенін мәлімдеді. Бұл, бәлкім, Марошек мылтығының нацистік күштерге қайта берілуінің жалғыз дәлелі. Оқпанның астында газ түтігі орналасқан. Ол Браунинг / Петтер жүйесімен жабдықталған, онда бұранда бұғаттауға дейін еңкейеді; Kbsp wz.1938M жағдайында, қабылдағыштың жоғарғы жағындағы лақтыру / жүктеу диафрагмасының алдыңғы жиегіне қарсы. Оның ішінде 10 пуля бар, оны шешуге болмайды, Маузер стриптизерлер клиптерінен толтырылған. Қауіпсіздік өрісі қабылдағыштың оң жағында, түймешіктің үстіне орналасқан. Мылтықтың Mauser стиліне тән арткы көрінісі бар. Байонеттің тұмсығы стандартты поляк wz.29 санын қабылдайды, ал оқпан кері қайтуды жақсарту үшін тұмсық тежегішпен жабдықталған. Өзін-өзі толтыруға арналған пилоттық мылтық үшін оның дизайны қарапайымдылығы мен функционалдылығы жағынан таңғажайып түрде жетілдірілген; мысалы, ол бірден алынатын болат шына арқылы өзара байланысқан бірнеше кіші бөлімдерден тұрады, сондықтан оны бірнеше сәтте бөлшектеуге болады. Соңғы оқ атылғанда бұранда қайтадан тұйықталады. Сонымен қатар, зеңбіректің қызықты функциясы бар, ол Чехияның ZH 29 сияқты, егер қару зарядтау клиптерімен толтырылса, болт батырмаға түсірілуі мүмкін. Сонымен қатар, мылтықтың оң жағында бір-біріне қайтарымсыз зарядтау тұтқасы бар. Қазіргі таңда бұл қаруды коллекционерлердің нарығында табу қиын. Әлемдегі жинақтарда тек тоғыз дана ғана бар (1. Польша армиясының мұражайы, Варшава, Польша, өшірілді; 2. Орталық қарулы күштер мұражайы, Мәскеу, Ресей; 3, 4, 5, 6, 7, 8. АҚШ-тағы жеке коллекциялар; 9. Германиядағы жеке коллекциялар). Белгілі сериялық нөмірлері: 1014, 1017, 1019, 1027, 1030, 1040, 1048, 1054. (Ресей мұражайы мен Огайо коллекциясының мылтықтарының сериялық нөмірлері белгісіз.) 2017 жылдың сәуірінде сериялық нөмірі 1048-ті Польша үкіметі аукционда 69 000 долларға сатып алды.
The rifle was designed by a Polish engineer Józef Maroszek (1904 1985). He was known mainly as a designer of the Polish anti tank rifle wz.1935 "Ur". Maroszek was one of the three winners of Poland’s 1934 self loading rifle trials. Several prototypes and pre production samples of his rifle were manufactured from 1936 to 1938. After a Polish army order was received, small scale production began in 1938. It is believed only about 150 rifles of this pattern were completed before the German invasion of Poland. Production was not resumed under the German occupation. The wz.38M rifles were manufactured by the Zbrojownia Nr. 2 (Arsenal No.2) in Warsaw (Praga). Barrels were supplied by the Panstwowa Fabryka Karabinow (State Rifle Factory) in Warsaw. The highest serial number observed is 1054 (it is assumed numbering started from "1001", not counting the prototypes and pre production examples). The decision was made to begin serial production of the rifle at the Fabryka Broni (the Arms Factory) in Radom in 1938. However, it is unclear if any rifles of this pattern left the Radom factory before the German invasion (all the surviving examples display Arsenal Nr. 2's "Zbr.2" markings). Maroszek stated he had seen a group of German soldiers armed with wz.38M rifles in occupied Warsaw. This is perhaps the only indication Maroszek rifles were reissued to Nazi forces. The rifle is gas operated with the gas tube located under the barrel. It features a Browning/Petter system in which the bolt tilts up to lock; in the case of the Kbsp wz.1938M, against the front edge of the ejection/loading aperture in the top of the receiver. It has a ten round non detachable magazine loaded from Mauser stripper clips. The safety lever is located on the right side of the receiver, just above the trigger. The rifle has a Mauser style tangent leaf rear sight graduated from The bayonet lug accepts a standard Polish issue wz.29, and the barrel is equipped with a muzzle brake to ameliorate recoil. For a pioneering self loading rifle, its design is strikingly advanced in its simplicity and functionality; for example, it's composed of several sub sections interlocked by a single removable steel pin, and thus can be disassembled in moments. When the last round is fired, bolt is locked back. Rifle has also interesting function similar to Czech ZH 29, where if the gun is loaded with charger clips the bolt can be released into battery with trigger pull. There is also a non reciprocating charging handle located at the right side of the rifle. Today, this is a difficult to find military rifle on the collector market. There are only nine known examples in collections around the world (1. Polish Army Museum, Warsaw, Poland, deactivated; 2. Central Armed Forces Museum, Moscow, Russia; 3, 4, 5, 6, 7, 8. private collections in the United States; 9. private collection in Germany). The known serial numbers are: 1014, 1017, 1019, 1027, 1030, 1040, 1048, 1054. (The Russian museum and the Ohio collection rifles serial numbers are unknown.) In April 2017, serial number 1048 was acquired at auction by the Polish government for $69,000.
Әскери мақсатта
Бұл мылтықты әскери мақсатта қолданған бір ғана мысал бар, оны Марошектің өзі қолданған. "Институт техники Узброения" (Қорал-жарақ технологиясы институты) қызметкерлері эвакуацияланып жатқан кезде, олар салған пойызға Здольбунов қаласының маңында төмен ұшып бара жатқан екі неміс ұшағы шабуыл жасады. Өзінің естеліктерінде Марошек терезеден оқ атып, ұшақтың бірінің мергенін өлтіріп, ұшқышын жарақаттаған. Бұл оқиғаны басқа жолаушылар да растады.
There is only one known example of military usage of this rifle in action which, almost uniquely, was by Maroszek himself. While personnel were evacuating from Instytut Techniki Uzbrojenia (Weaponry Technology Institute) the train they were traveling in was attacked near the city of Zdołbunow by two German warplanes flying at low altitude. As he states in his memoirs, Maroszek kept shooting through the window, eventually killing the gunner and wounding the pilot of one of the planes, forcing it to land. This event was also confirmed by other passengers.