Америкалық эксплотейшн киноның жасампазы Дэвид Фридман

Кіріспе

Американдық кинорежиссер Дэвид Фрэнк Фридман (24 желтоқсан 1923 – 14 ақпан 2011) – американдық кино жасаушы және кинопродюсер, ең белгілісі «B» фильмдері, exploitation фильмдері, «nudie cuties» және сексуалды exploitation фильмдерімен танымал.

Өмір және мансап

Фридман балалық шағының бір бөлігін Бирмингем және Аннистон қалаларында, Алабама штатында, көшпенді цирктерді аралап өткеннен кейін ойын-сауыққа қызығушылық танытты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ армиясында қызмет етуден бұрын Буффалода кинопроекционер болып жұмыс істеді. Армиядағы қызметі кезінде ол эксплоатациялық фильмдердің пионері Крогер Баббпен танысты. Осы кездесу оны киноға қызықтырды. Кейін ол Paramount компаниясы үшін аймақтық маркетинг маманы болып жұмыс істеді және тәуелсіз дистрибуциядағы табысқа көз жеткізді. 1950 жылдары ол өз компаниясын құрды, ол негізінен нудисттік колонияларда түсірілген «Goldilocks» және «The Three Bares» сияқты «nudie cutie» фильмдерін шығарды, бұл сол кезде заңмен рұқсат етілген порнографияға ең жақын туындылар еді. Бұл үрдіске сексплуатация және «roughie» жанрлары ілесіп кетті, олар көбінесе зорлық-зомбылыққа толы, қорқыныш немесе қылмыстық сюжеттермен байланысты болды. Фридманның «roughie» фильмдерінің мысалдары: «The Defilers» (1965), «The Lustful Turk» (1968), «The Head Mistress» (1968) және «The Adult Version of Jekyll and Hide» (1971, режиссері Байрон Мэйб). Осы фильмдердің бірін түсіріп жатып, Фридман Чикагодағы мұғалім және режиссер Гершель Гордон Льюиспен жұмыс байланысын орнатты. Фридман 1963 жылы «Blood Feast» атты американдық эксплоатациялық фильмді өндірді, ол көбінесе алғашқы «gore» немесе «splatter» фильм деп саналады. Ол сонымен қатар алғашқы нацистік эксплоатациялық фильмдердің екеуінің – «Love Camp 7» (1969) және «Ilsa: She Wolf of the SS» (1974) продюсері болды, олардың түсірілімінде өзінің нақты есімін пайдаланбады және Герман Трейгер ретінде көрсетілді. 1970 жылдардың ортасында хардкорлық порнографияның коммерциялық фактор ретінде пайда болуымен Фридман өндірісін азайта бастады. Оның ұраны «Бейне емес, қызулықты сату» болды және ол фильмдерінде нақты жыныстық қатынасты көрсетуге рұқсат бермеді. Дегенмен ол Американың Ересектер Фильмдері Ассоциациясының президенті болды, бұл хардкорлық порнография өндірушілердің сауда бірлестігі. 1990 жылдардың басында Майк Враниге тиесілі Сиэтлдің «Something Weird Video» компаниясы Фридманның көптеген туындыларын бейнекассеталарға қайта шығара бастады, бұл оған эксплоатациялық және B-фильмдер коллекционерлерінің жаңа буынының назарын аударды. Оның дауысын компанияның кейбір шығарылымдарының аудио түсіндірмелерінде естіуге болады. 1997 жылы Фридман «R» бағасы берілген Голливуд туралы ұзақметражды деректі фильмнің ұзақ сегментінде және жарты сағаттық «David Friedman, Portrait of an Exploiteer» деректі фильмінде пайда болды, олардың екеуінде де ол өзінің мансабы мен американдық эксплоатациялық фильмдер тарихы туралы айтты. 2000 жылы Фридман культ режиссерлері Роджер Корман, Дорис Уишман, Гарри Новак және басқалармен бірге «SCHLOCK! The Secret History of American Movies» деректі фильмінде түсті, бұл американдық эксплоатациялық киноның өрлеуі мен құлдырауы туралы фильм. 1990 жылы Фридман өзінің автобиографиясын – «A Youth in Babylon: Confessions of a Trash Film King» жариялады. Ол өзінің кино шығармашылығына мақтанышпен қарады: «Мен қорқынышты фильмдердің біразын түсірдім, бірақ жасаған еш нәрсеме кешірім сұрамаймын. Ешкім ақшасын қайтарып алмады». 2001 жылы ол ұзақ жылдар бойы бизнес серіктесі болған Дэн Соннимен бірге «Mau Mau Sex Sex» (IMDb кіре жолы) деректі фильмінде түсті. Фридман 2011 жылдың 14 ақпанында 87 жасында Алабама штатының Аннистон қаласында қайтыс болды.

Friedman first became interested in entertainment after spending part of his childhood in Birmingham and Anniston, Alabama, traveling carnival sites. He worked as a film projectionist in Buffalo before serving in the US Army during the Second World War. He met exploitation film pioneer Kroger Babb during his army service. This encounter got him interested in films. He then worked as a regional marketing man for Paramount, and sensed the money in independent distributing. He started his own company in the 1950s, which mainly produced so called nudie cutie films such as Goldilocks and The Three Bares, shot in nudist colonies, films that were the closest thing to pornography legally available at the time. This trend was followed by the sexploitation and "roughie" genres, depicting simulated sex with a more violent edge, often horror or crime related. Examples of Friedman's roughies are The Defilers (1965), The Lustful Turk (1968), The Head Mistress (1968) and The Adult Version of Jekyll and Hide (1971, directed by Byron Mabe). Helming one of those movies, Friedman started his working relationship with Chicago based teacher and filmmaker Herschell Gordon Lewis. Friedman went on to produce the latter's 1963 film Blood Feast, an American exploitation film often considered the first "gore" or splatter film. He was also the producer of two of the first Nazi exploitation films, Love Camp 7 (1969) and Ilsa: She Wolf of the SS (1974), for which he wouldn't use his real name and was credited as Herman Traeger. With the advent of hardcore porn as a commercial factor in the mid 1970s, Friedman began to slow down his output. His motto was "Sell the sizzle not the steak" and he would not allow actual intercourse to be shown in his films. Still, he was president of the Adult Film Association of America, a trade association for hardcore porn producers. In the early 1990s Seattle's Something Weird Video, owned by Mike Vraney, started to re issue much of Friedman's work on videocassette, getting him the attention of a new generation of exploitation and b movie collectors. He can be heard on the audio commentary track of some of the company's releases. In 1997, Friedman appeared in a lengthy segment of the feature length documentary Hollywood Rated "R" and in the half hour documentary David Friedman, Portrait of an Exploiteer, in the both of which he goes over his entire career and the history of exploitation films in America. In 2000 Friedman was featured alongside cult filmmakers Roger Corman, Doris Wishman, Harry Novak and others in the documentary SCHLOCK! The Secret History of American Movies, a film about the rise and fall of American exploitation cinema. In 1990 Friedman published his autobiography, A Youth in Babylon: Confessions of a Trash Film King. He remained proud of his cinematic oeuvre: “I made some terrible pictures, but I don’t make any apologies for anything I’ve ever done. Nobody ever asked for their money back.”

In 2001 he co starred with longtime business partner Dan Sonney in the documentary Mau Mau Sex Sex (IMDb entry). Friedman died in Anniston, Alabama on February 14, 2011, at the age of 87.