Француз академияларының тарихы және мәдениеттегі ролі
French art salons and academies
Француз академиялары мен өнерді бақылау: 17-20 ғасырлардағы өнер салондары, академиялардың тарихы, Ренессанс дәуірінен бастау алатын мәдениетті дамыту.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
XVII ғасырдан ХХ ғасырдың басына дейін Франциядағы көркем өнер өндірісін салон деп аталатын ресми көрмелер ұйымдастырған көркем академиялар бақылап отырды. Францияда академиялар – француз мәдени өндірісін қадағалап, дамытып, сынға алып, қорғайтын мекемелер мен білімді қоғамдар. Академиялар қазіргі салон деп аталатын әдеби үйірмелерге қарағанда көбірек институционалдық сипатқа ие және сын мен талдауға баса назар берді, ал әдеби үйірмелер қоғамдағы әңгіме-дүкенге көбірек мән берді. Дегенмен, Маргарита де Валуа сияқты тұлғалардың төңірегіндегі кейбір жиналыстар академиялық рухта болды.
From the seventeenth century to the early part of the twentieth century, artistic production in France was controlled by artistic academies which organized official exhibitions called salons. In France, academies are institutions and learned societies which monitor, foster, critique and protect French cultural production. Academies were more institutional and more concerned with criticism and analysis than those literary gatherings today called salons which were more focused on pleasurable discourse in society, although certain gatherings around such figures as Marguerite de Valois were close to the academic spirit.
Тарих
Академиялар алғаш рет Францияда Ренессанс дәуірінде пайда болды. 1570 жылы Жан Антуан де Байф итальяндық үлгілерден (мысалы, Марсилио Фичиноның академиясы) шабыттанған музыка мен поэзияға арналған «Академия де Поэзи э де Музике» (Académie de Poésie et de Musique) академиясын құрды. XVII ғасырдың бірінші жартысында жеке білім академияларының саны күрт өсті, олар жарты немесе оншақты адамнан құралып, тұрақты түрде жиналатын. Ғасырдың ортасына қарай жеке академиялардың саны азайды, себебі академиялар біртіндеп мемлекеттік бақылауға, қаржыландыруға және меценаттыққа көшті. Алғашқы жеке академия «ресми» мәртебе алған және бүгінгі күнге дейін үкіметтік академиялардың ең беделдісі – 1634 жылы кардинал Ришелье құрған «Француз академиясы» (Académie Française). Ол француз тілімен айналысады. Көркем өнер саласында кардинал Мазарин 1648 жылы «Сурет және мүсін академиясын» (Académie de Peinture et de Sculpture) құрды, одан кейін көп ұзамай басқа да ресми құрылған академиялар пайда болды: 1661 жылы «Корольдік би академиясы» (Académie Royale de Danse); 1663 жылы «Корольдік жазулар мен медальдар академиясы» (Académie Royale des Inscriptions et Médailles) [1716 жылы «Корольдік жазулар мен әдебиет академиясы» (Académie Royale des Inscriptions et Belles lettres) немесе «Гуманитарлық академиясы» деп қайта аталды]; 1666 жылы «Корольдік ғылым академиясы» (Académie Royale des Sciences); 1669 жылы «Опера академиясы» (Académie d'Opéra) [1672 жылы «Корольдік музыка академиясы» (Académie Royale de Musique) деп қайта аталды және 1791 жылы «Музыка академиясы» (Académie de Musique)]; және 1671 жылы Жан Баптист Колбер құрған «Корольдік сәулет академиясы» (Académie Royale d'Architecture). 1793 жылы Франция революциясы кезінде академиялар таратылды, бірақ 1795 жылы «Ғылым және өнер ұлттық институты» (Institut national des sciences et des arts) құрылды (қазіргі Франция институты – Institut de France), ол үш бөлімнен тұрды: «Физикалық және математикалық ғылымдар» (Sciences Physiques et Mathématiques); «Моральдық және саяси ғылымдар» (Sciences Morales et Politiques); және «Әдебиет және көркем өнер» (Littérature et Beaux Arts). 1803 жылы Наполеон тұсында оның атауы «Франция ұлттық институты» (Institut National de France) болып өзгертілді және төрт бөлімге қайта ұйымдастырылды: 1. «Физикалық және математикалық ғылымдар»; 2. «Француз тілі мен әдебиеті» (La Langue et Littérature Françaises); 3. «Тарих және ежелгі әдебиет» (Histoire et Littérature Anciennes); және 4. «Көркем өнер» (Beaux Arts). Институт 1806 жылы Франция институты, ал 1811 жылы Императорлық Франция институты деп аталды. Институт 1814 жылы Бурбон монархиясы қайта орнатылғанда қайтадан Франция Корольдік институты (Institut Royal de France) деп аталды, ал 1816 жылы «Академия» атағы қайта жаңғыртылды, ол төрт бөлімге қайта ұйымдастырылды: Француз академиясы, Жазулар мен әдемі әдебиет академиясы, Ғылым академиясы және Көркем өнер академиясы. Соңғысы сурет және мүсін, музыка және сәулет академияларынан тұратын үш бағынышты академиядан құралды. 1833 жылы Наполеон тұсында 1803 жылы таратылған «Моральдық және саяси ғылымдар» академиясы бесінші академия ретінде қайта жаңғыртылды – «Моральдық және саяси ғылымдар академиясы» (Académie des Sciences Morales et Politiques).
Academies first began to appear in France in the Renaissance. In 1570 Jean Antoine de Baïf created one devoted to music and poetry, the Académie de Poésie et de Musique, inspired by Italian models (such as the academy around Marsilio Ficino). The first half of the seventeenth century saw a phenomenal growth in private learned academies, organized around a half dozen or a dozen individuals meeting regularly. By the middle of the century, the number of private academies decreased as academies gradually came under government control, sponsorships and patronage. The first private academy to become "official" and to this day the most prestigious of governmental academies is the Académie Française ("French Academy"), founded in 1634 by Cardinal Richelieu. It is concerned with the French language. In the fine arts, the Académie de Peinture et de Sculpture ("Academy of Painting and Sculpture") was founded by Cardinal Mazarin in 1648 and was soon followed by a number of other officially instituted academies: the Académie Royale de Danse ("Royal Academy of Dance") in 1661; the Académie Royale des Inscriptions et Médailles ("Royal Academy of Inscriptions and Medals") in 1663 [renamed the Académie Royale des Inscriptions et Belles lettres ("Royal Academy of Inscriptions and Literature" or "Royal Academy of Humanities") in 1716]; the Académie Royale des Sciences ("Royal Academy of Sciences") in 1666; the Académie d'Opéra ("Academy of Opera") in 1669 [renamed the Académie Royale de Musique ("Royal Academy of Music") in 1672 and the Académie de Musique in 1791]; and the Académie Royale d'Architecture ("Royal Academy of Architecture") founded by Jean Baptiste Colbert in 1671. In 1793 during the French Revolution the academies were suppressed, but in 1795 the Institut national des sciences et des arts (now the Institut de France) was established and consisted of three Classes: Sciences Physiques et Mathématiques ("Physical and Mathematical Sciences"); Sciences Morales et Politiques ("Moral and Political Sciences"); and Littérature et Beaux Arts ("Literature and Fine Arts"). In 1803 under Napoleon the name was changed to Institut National de France, and it was reorganized into four Classes: 1. Sciences Physiques et Mathématiques; 2. La Langue et Littérature Françaises ("French Literature and Language"); 3. Histoire et Littérature Anciennes ("History and Ancient Literature"); and 4. Beaux Arts ("Fine Arts"). The Institut was renamed the Institut de France in 1806 and Institut Impérial de France in 1811. The Institut was renamed again in 1814 under the Bourbon Restoration to Institut Royal de France, and in 1816, the older appellation of "Académie" was revived, when it was reorganized into four sections: the Académie Française; the Académie des Inscriptions et Belles Lettres; the Académie des Sciences; and the Académie des Beaux Arts. The last consisted of three subordinate academies, those of painting and sculpture, music, and architecture. In 1833 the earlier class, Sciences Morales et Politiques, which had been suppressed in 1803 under Napoleon, was revived as a fifth academy, the Académie des Sciences Morales et Politiques.
Римдегі Француз академиясы
Кескіндеме және мүсіндеме академиясы Римдегі Вилла Медицис қаласындағы Франция академиясының (1666 жылы құрылған) жұмысына жауапты, ол дарынды суретшілерге Римде оқуға мүмкіндік береді.
The Académie de peinture et sculpture is responsible for the Académie de France in the Villa Médicis in Rome (founded in 1666) which allows promising artists to study in Rome.