Кіріспе
Америка Құрама Штаттарында 2001 жылы құрылған, Конгресс кітапханасы ұйымдастырған ұлттық кітап фестивалі – Вашингтон қаласында жыл сайын өткізілетін әдеби фестиваль. Оны 2001 жылы Лора Буш және Джеймс Х. Биллингтон негіздеген, ал Конгресс кітапханасы ұйымдастырып, қаржылай қолдау көрсетеді.
The National Book Festival is an annual literary festival held in Washington, D. C. in the United States; it is organized and sponsored by the Library of Congress, and was founded by Laura Bush and James H. Billington in 2001.
Өмірбаян
1995 жылы Техас штатының бірінші ханымы Лора Буш (бұрынғы кітапханашы) Мэри Маргарет Фараби және басқа да еріктілермен бірге Техас кітап фестивалін құрды. Фестивальдің мақсаты – Техас авторларын құрметтеу, оқудың қуанышын насихаттау және штаттың мемлекеттік кітапханаларына көмек көрсету болды. Алғашқы шараны жариялаған баспасөз конференциясында Биллингтон: «Біздің барлығымыз, бар күшімізбен, кітап оқудың өмірімізге және ұлтымызға өте маңызды екенін жеткізуге тырысуымыз керек» деді. Бірінші Ұлттық кітап фестивалі 2001 жылдың 8 қыркүйегінде Конгресс кітапханасында және АҚШ Капитолийінің шығыс алаңында өтті. Оған Стивен Амброуз, Натали Баббит, Робин Кук, Билли Коллинз, Сью Графтон, Ларри Л. Кинг, Дэвид Леверинг Льюис, Дэвид МакКаллоу, Уолтер Мосли, Кэтрин Паттерсон, Ричард Пек, Гэри Сото және Скотт Туроу қатысты. Фестивальде кітаптарға қол қою, музыкалық қойылымдар, әңгіме айту, панельдік талқылаулар, иллюстрация және жаңа технологиялардың көрсетілімдері де ұйымдастырылды. 2002 жылғы фестивальде елдің түкпір-түкпірінен келген 70-тен астам автор, суретші және әңгімеші қатысты, ал АҚШ Капитолийінің батыс алаңы мен Ұлттық алаңда 45 000-нан астам келушіні қабылдады. Фестивальдегі жаңалық – аймақтық кітаптарды таныстыратын Штаттар павильоны болды. Іс-шараға «Үй және отбасы» мен «Поэзия» атты екі жаңа павильон қосылды. Фестивальге қатысқан авторлар: Тики Барбер, Мэри Бриджид Барретт, Ян Бретт, Джеральдин Брукс, Сандра Браун, Дэн Чиассон, Элеонора Клифт, Филиппа Грегори, Стивен Келлог, Кэтрин Патэрсон, Салман Рушди, Боб Шиффер, Джон Сциеска, Александр Макколл Смит, Р. Л. Стайн және Гордон С. Вуд. 2009 жылдан бастап Барак Обама мен Мишель Обама фестивальдің құрметті төрағалары болды. 2013 жылғы Ұлттық кітап фестиваліне 200 000-нан астам адам келді, ал одан кейін Ұлттық парктік қызмет Ұлттық алаңдағы шөпке зардап тигізбеу үшін жаңа ережелер мен талаптарды енгізді. Парк қызметінің Ұлттық саябақтар мен Мемориалдық саябақтардағы жоспарлау жөніндегі орынбасары Стивен Лоренцетти: «Шөптің сақталуын қамтамасыз ету үшін жаңа процедуралар енгізілді. Бұл шаралар іс-шараларды өткізуді қымбатқа түсіруі мүмкін. Біз кітапханамен тығыз жұмыс істедік, фестивальді оңтайлы бағамен өткізуге көмектестік. Оларға жаяу жүргіншілер жолдары мен бағыттарын пайдалану жолдарын көрсеттік. Бірақ кітапхана ақырында басқа орынға көшудің арзан екенін түсінді. Біз олардың шешімін құрметтейміз» деді. Конгресс кітапханасының Ұлттық кітап фестивалінің жоба жетекшісі Дженнифер Гэвин орын ауыстыру себебін растап: «Бұл мүмкіншілігін қарастыру үшін Парк қызметімен бірнеше ай жұмыс істедік. Бірақ шығындарды есептегенде – және олар айтарлықтай болды – фестивальге қатысушыларға конгресс орталығына көшу артық тиімді болады деп шештік» деді. Ішке көшу фестивальге түнгі іс-шараларды, асүй кітаптарының көрсетілімдерін және кітаптардың киноға бейімделулерінің көрсетілімдерін қосуға мүмкіндік берді. Қазіргі уақытта фестивальдің барлық бағдарламаларын басқаратын әдеби директор – автор Мари Арана, бұрынғы «Кітап әлемі» журналының бас редакторы және қазіргі Конгресс кітапханасының әдеби директоры. 2020 жылдан бастап фестиваль виртуалды форматта өтіп келеді.