Кіріспе

Pascendi Dominici gregis (ағылшынша: Иеміздің қойындарына күтім жасау) – Папа Пий X 1907 жылдың 8 қыркүйегінде жариялаған «Модернистердің ілімдері туралы» папалық энцикликалық хаты.

Контекст

Пий X шіркеуді зияткерлік тұрғыдан рационализм мен материализмнің, саяси тұрғыдан либерализм мен антиклерикализмнің қоршауында деп қарады. Рим папасы католик ғалымдары, философтары мен теологтарының модернизмін айыптады, олар шіркеудің Киелі кітапқа қатысты жаңа ғылыми-тарихи зерттеулерді елемеуге болмайды деп сенді. Мод Петре кейіннен былай деп еске алады: "Әділдік үшін, әрқашан әділ болмағандарға қатысты, шіркеудің дәстүрлі іліміне тарихи сынның әсері қорқынышты болғанын есімізде ұстауымыз керек; бұл христиан дінінің өзін құрып кетуден сақтау мәселесі сияқты көрінді". Альфред Лоизи тек ғылыми түсіндіру ғана тексеріледі және сондықтан сенімді деп санайды. Ал сенімге негізделген түсіндіру "таза субъективті" болып табылады. Капуцин кардиналы Хосе Каласанч Вивес и Туто да осы пікірді қолдады. Ол діннің тек қана құдайға деген психологиялық қажеттілікке негізделген сезім деген тұжырымын айыптады. Модернистерге таңылған негізгі қателік – ақыл-ойдың шындықты тану қабілетін жоққа шығару, осылайша барлық нәрсені – соның ішінде дінді және христиандықты – субъективті тәжірибеге дейін төмендету болды. Модернистер бұл түсіндірмені қабылдамай, олардың назары қасиетті мәтіндерге жасалған тарихи сынға аударғандарын айтты. Егер епископ реликтің нақты емес екенін білсе, оны құрметтен алып тастау керек, ал егер азаматтық тәртіпсіздіктерге байланысты нақтылығы жоғалған болса, епископ оны тексермейінше, реликті қоғамдық құрметке ұсынуға болмайды.