Жер астындағы саябақтар: танымал шоу-кавер туралы ақпарат, тарихы, әлемдегі ең көне каверлер (Қытай, Словения, Германия). Гидтік саяхаттарға қолжетімді!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Көрме үңгірі – туристік үңгір, қоғамдық үңгір, және АҚШ-та коммерциялық үңгір деп аталатын үңгір, жалпы жұртшылыққа бағытталған экскурсиялар үшін қолжетімді етілген.
Cave made accessible to the general public for guided visits
A show cave—also called tourist cave, public cave, and, in the United States, commercial cave—is a cave which has been made accessible to the public for guided visits.
Тарих
Әлемдегі ең көне көрнекі үңгір, болжам бойынша, Қытайдағы Рид флейта үңгірі, онда 792 жылы Тан әулеті тұсында жазылған жазулар бар. Басқа ескі көрнекі үңгірлер: Словениядағы Постойна үңгірі, онда 1213 жылы үңгірлерді аралау туралы алғашқы жазба кездеседі. Тағы да ертедегі үңгірлер: 1452 жылы жазылған жазулары бар Словакиядағы Ясов үңгірі, Германиядағы Сонтхаймер Хёле, оған 20 мамыр 1516 жылы Герцог Ульрих фон Вюртемберг келген деген хабар бар, сондай-ақ Словениядағы Виленица үңгірі, онда 1633 жылдан бастап кіру ақысы алынатын болды. 1649 жылы Германиядағы Гарцтағы Бауманшёледе алғашқы "ресми" үңгір жетекшісі экскурсиялар өткізе бастады, бірақ бұл үңгірге одан бұрын көптеген адамдар келген. Электр жарығының дамуы көрнекі үңгірлерді жарықтандыруға мүмкіндік берді. Үңгірде электр жарығымен алғашқы тәжірибелерді 1880 жылы лейтенант Эдвард Кракнел Австралиядағы Дженолан үңгіріндегі Чифли үңгірінде жүргізді. 1881 жылы Чехиядағы Слупско Шошувске Ескине әлемдегі электр доғасы бар алғашқы үңгір айналды. Бұл жарық шамдарды емес, көміртек электродтары бар электр доғалы шамдарды пайдаланды, олар жанып, біраз уақыттан соң ауыстырылуы керек болды. Қазіргі кездегі электр шамдары бар әлемдегі алғашқы үңгір 1883 жылы Австриядағы Краушеледе ашылды. Бірақ жарықтан жеті жылдан кейін бас тартылып, ондаған жылдар бойы карбид шамдары қолданылды. Бүгінде үңгірде қолға ұсталатын LED шамдарымен экскурсиялар өткізіледі. 1884 жылы тағы екі үңгірге электр жарығы орнатылды: Постойна үңгірі, Словения және Ольгахёле, Германия. Көрнекі үңгірлердегі қыздырылатын электр шамдарының айналасында лампенфлораның (жылу мен жарыққа тартылатын балдырлардың) негізсіз дамуына байланысты, осы тарталымды орындардың көпшілігі, мысалы, Англиядағы Инглеборо үңгірі, салқын температурадағы LED жарықтандыруға көшті.
The oldest known show cave in the world is probably Reed Flute Cave in China with inscriptions from 792 in the time of the Tang dynasty. Other old show caves are Postojna Cave in Slovenia, with the presumed first record of a cave tour in 1213. Other early show caves are Jasov Cave in Slovakia with inscriptions from 1452, the Sontheimer Höhle in Germany which was reportedly visited by Herzog Ulrich von Württemberg on 20 May 1516 and Vilenica Cave in Slovenia where entrance fees were taken from 1633 on. In 1649, the first "authorized" cave guide started guiding Baumannshöhle in the Harz in Germany though this cave was intensively visited much earlier. The development of electric lighting enabled the illumination of show caves. Early experiments with electric light in caves were carried out by Lieutenant Edward Cracknel in 1880 at Chifley Cave, Jenolan Caves, Australia. In 1881, Sloupsko Šošůvské Jeskyně, Czech Republic, became the first cave in the world with electric arc light. This light did not use light bulbs, but electric arc lamps with carbon electrodes, which burned down and had to be replaced after some time. The first cave in the world with electric light bulbs as we know them today was the Kraushöhle in Austria in 1883. But the light was abandoned after only seven years and then visited with carbide lamps for decades. Today the cave is guided with handheld LED lamps. In 1884, two more caves were equipped with electric light, Postojna Cave, Slovenia, and Olgahöhle, Germany. Because of the unwanted development of lampenflora (algae attracted to heat and light) around incandescent electric lights in show caves, many of these attractions, such as Ingleborough Cave in England, have switched to cooler temperature LED lighting.