Кіріспе

Жапон жазушысы (1891–1952)

Масао Куме (久米 正雄) – Жапонияның соңғы Тайшо және ерте Шoва кезеңдерінде белсенді болған танымал драматург, романист және хайку ақыны (Сантей псевдонимімен). Оның әйелі мен Нагай Тацуоның әйелі – қарындас болғандықтан, олар жекжаттар еді.

Ерте өмір

Куме Нагано префектурасының Уэда қаласында дүниеге келді. Оның әкесі жергілікті бастауыш мектептің директоры болған және 1897 жылы мектептің бір бөлігін өртеген өртке байланысты жауапкершілікті мойнына алып, өзіне-өзі қол жұмсады, ал сол мектепте император Мэйдзидің суреті ілінген еді. Куме анасымен бірге Фукусима префектурасының Корияма қаласына көшіп, сонда өсті.

Әдеби мансап

Құме тіпті бастауыш мектепте де хайку поэзиясына бейімділігін көрсетті. Токио Императорлық университетінің әдебиет факультетін Нацуме Сосекидің басшылығымен (сыныптастары Рюносуке Акутагава мен Кан Кикучипен бірге) бітірген соң, ол "Шинсичо" (新思潮) атты әдеби журнал шығаратын әдеби үйірмеге қосылды. Куме драматург ретінде 1914 жылы сахналанған және үлкен сәттіге ие болған "Гюньюя но Кёдай" ("Сүт сатушының туындары") пьесасымен көзге түсті. 1916 жылға қарай ол өзінің алғашқы романы "Chichi no Shi" ("Әкемнің қасіреті") және "Abukuma Shinju" ("Абукумадағы махаббатқа құмарлық") пьесасын жариялады. 1918 жылы Каору Осанай мен Мантаро Куботамен бірге "Кокумин Бунгекай" ("Халық өнері қозғалысы") ұйымын құрды. Оның романдар жазушы ретіндегі даңқы Natsume Sōseki-дің үлкен қызына деген өшпес махаббаты туралы "Hotaru Gusa" ("Шырақ шөптері"), "Hasen" ("Кеме апаттауы") және "Bosan" ("Безірдің зияраты") сияқты әңгімелер жазғанда артып, өсті (сол кездегі дәстүр бойынша ол оған ата-анасы арқылы ұсыныс жасады, бірақ ол баршаны таң қалдырып, Кумедің сыныптасы және жақын досы Юзуру Мацуокаға ғашық екенін мәлімдеді). 1925 жылы Куме "Шишосетсу то Шинкио шосетсу" ("Жеке роман және психикалық күй роман") атты мақала жазды, ол осы екі әдеби жанрды анықтауда классикалық туындыға айналды. 1933 жылы ол үлкен оқырман сүйіспеншілігіне ие болған "Tsuki yori no shisha" ("Айдан келген елші") атты мелодрамалық роман жазды. Куме 1933 жылы Камакурада әдебиетші әріптестері Мацутаро Кавагучи мен Тон Сатомимен бірге заңсыз карта ойыны ойнағаны үшін тұтқындалды. 1938 жылы Куме "Pen butai" (яғни "Қалам корпусы") – Екінші Қытай-Жапон соғысы кезінде Қытайдағы Жапонияның соғыс әрекеттерін жақсы жариялау үшін майданға саяхат жасаған авторлардан құралған үкіметтік ұйымға қосылды, соңынан Сохо Токутоми мен өзі басқарған "Nihon bungaku hōkokukai" ("Жапон әдебиетін насихаттау қауымдастығы") ұйымына жетекшілік етті.

Қамакурадағы өмір

1923 жылғы Ұлы Канто жер сілкінісіне байланысты Куме Токиодан Камакураға, Канагава префектурасына көшіп келді және 1952 жылы 60 жасында қайтыс болғанға дейін сол жерде тұрды. Ол Камакура әдеби ортасының көрнекті өкілі болды, Камакура П.Э.Н. клубы мен Камакура карнавалын құруға мұрын қойды, сондай-ақ Камакура Бунко кітапханасын басқарды. Куме өмірінің көп бөлігінде жоғары қан қысымымен күресті және миге қан құйылудан көз жұмды. Оның қабірі Камакурадағы Зуйсен-дзи ғибадатханасында орналасқан. Куме қайтыс болғаннан кейін оның үйі Камакураның Никаидо ауданынан Фукусима префектурасындағы Корияма қаласына көшірілді, қазір ол Корияма Бункагу но Мори мұражайына айналды. Камакурадағы Хасе-дера аумағында Кумеге қойылған қола мүсін сақталған.