Кіріспе

Американдық теолог (1924–2020)

Джон Клемент Уиткомб кіші (22 маусым 1924 – 5 ақпан 2020) – американдық теолог және Жердің жас екенін жақтаушы. Ол Генри М. Морриспен бірге «Тек қана Бастаманың су тасқыны» (The Genesis Flood) кітабын жазды, ол көптеген консервативті американдық христиандарға су тасқыны геологиясын қабылдауға әсер етті.

Өмірбаян

Уиткомб Вашингтон қаласында, Саломе Жозефина (Фуллер) мен Джон Клемент Уиткомбтың, әскер офицерінің ұлы ретінде дүниеге келді. Ол 3 пен 6 жас аралығында Солтүстік Қытайда өмір сүрді, кейіннен Теннесси штатының Чаттануга қаласындағы Маккалли мектебінде оқыды. Принстон университетіндегі білімін 1943 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ армиясына шақырылып, Еуропада қызмет еткен кезде тоқтатты. Ол бір жыл бойы тарихи геология мен палеонтологияны оқыды және 1948 жылы ежелгі және еуропа тарихы бойынша үздік дипломмен бітірді. Содан кейін ол Индиана штатының Уинона-Лейк қаласындағы Грейс теологиялық семинариясына оқуға түсіп, 1951 жылы B.D. дәрежесін алды. 1953 жылы Америка ғылыми қауымдастығы (ASA) өзінің жыл сайынғы конференциясын Грейсте өткізді. Уиткомб Генри М. Морристің су тасқыны геологиясын күндік жасқа қарсы қорғаған баяндамасына, қираған жерлерді қалпына келтіру және суреттелген күндік көріністерге ерекше таң қалды. Олар жаратылыстың алты күндік мерзімінде пайда болғаны және дүниежүзілік топан су болғаны туралы бірдей пікірде екенін түсінді. Бернард Раммның 1954 жылы жарық көрген «Ғылым мен Киелі жазбалардың христиандық көзқарасы» атты кітабы ASA-ның су тасқыны геологиясын қабылдамауына себеп болды, бұл Уиткомбты докторлық диссертациясын Раммды жоққа шығаруға және Жаратылыс кітабының 6–9 тарауларын сөзбе-сөз түсіндіруді қорғауға бағыттады. Уиткомб евангелистік мектептердегі Ескі Келісім, археология және апологетика ғалымдарының пікірін сұрады, бірақ ол көптеген көзқарастарды тапса да, су тасқыны геологиясына аз қолдау тапты. Уиткомб 1957 жылы «Жаратылыс туындысы» тақырыбындағы диссертациясын аяқтады және оны Грейс теологиялық семинариясында сәтті қорғады. Уиткомб диссертациясын жариялауға дайындалды және су тасқынының ғылыми аспектілері туралы тарауларды тексеру немесе жазу үшін ғылымда докторлық дәрежесі бар біреуді іздеді, бірақ «қазіргі геология ғылымында Жаратылыс кітабының 6–9 тарауларын маңызды деп санайтын ғалымдар жоқ екенін» анықтады. Оның еңбегі тіпті Дуглас А. Блоктан да сынға ұшырады, ол Уитон колледжіндегі дүниежүзілік су тасқыны идеясын ұстанатын жалғыз ғалым ретінде танымал еді: «Бірде, шынымен жақсы оқытылған геолог болуы керек, ол су тасқыны геологиясының салдарларын көріп, егер оны ұстап тұруға болатын болса, оларды теріс емес, оң сипаттамалы ақылға қонымды жүйеге енгізген болар еді». Уиткомб бұл сынды қабылдады, өйткені ол ASA ғалымдары су тасқыны геологиясына қарсы келтірген қарсылықтарды тиімді шеше алмауының өзінің «ең үлкен кемшілігі» екенін білген. Ол Морриске ғылыми мәселелер бойынша тарауларды (радиоактивтілік, стратификация және униформизмді қоса алғанда) бірлесіп жазуға мүмкіндік беру үшін кітапты жариялауды кейінге қалдыруға келісті. 1963 жылы «Жаратылысты зерттеу қоғамы» және 1972 жылы Моррис атындағы «Жаратылысты зерттеу институты» құрылды. Кен Хам, «Жаратылыс кітабындағы жауаптар» атты кітаптың және Цинциннати қаласына жақын жердегі Жаратылыс мұражайының негізін қалаушы, «Жаратылыс туындысының» «әлемдегі қазіргі заманғы креационисттік қозғалысты шынымен бастағаны» үшін алғыс айтты. Уиткомб 1951 жылдан 1990 жылға дейін Грейс теологиялық семинариясының Ескі Келісім және христиан теологиясы бөлімдерінде сабақ берді. Ол бірнеше теологиялық дау-дамайлар арасында қызметтен шығарылды. Уиткомб өзінің жұмыстан шығарылуын 1990 жылы қаңтарда Огайо штатының Оррвилл қаласында өткен Консервативті Грейс Браттер қауымдастығының (Уиткомб оның мүшесі болған) кездесуіне қатысуға тыйым салған Дейв Пластерге байланысты деп есептейді. Уиткомб барды, қайтып келген соң жұмыстан босатылды. Ол семинариядағы теологиялық ағымдар туралы, әсіресе Жаратылыс кітабының 1-тарауына қатысты, уайымдаған. 1992 жылы ол өзінің және Грейс Семинариясының деноминациялық үйі Грейс Браттар шіркеулерінің достығынан бөлініп, Консервативті Грейс Браттар шіркеулерін, Халықаралық құрды. Бұл Консервативті Грейс Браттер Ассоциациясы (CGBA) Ұлттық конференцияда FGBC-мен ынтымақтастық агенттігі ретінде танылу туралы өтінішті қабылдамағанынан кейін болды. Уиткомб ұйымның ішінде ресми атақ алған жоқ. Уиткомб 2020 жылдың 5 ақпанында үйінде қайтыс болды.