Кіріспе

Американдық қару-жарақ ойлап табушы

Эдвард Мейнард (26 сәуір 1813 – 4 мамыр 1891) – американдық тіс дәрігері және қару-жарақ ойлап табушы, ең белгілісі – артқыдан зарядталатын мылтық дизайнымен танымал.

Тарих

Эдвард Мейнард 1813 жылғы 26 сәуірде Нью-Йорк штатының Мэдисон қаласында дүниеге келген. 1831 жылы ол Вест-Пойнттағы АҚШ Әскери академиясына қабылданды, бірақ денсаулығының нашарлауына байланысты бір семестрден кейін академияны тастап, 1835 жылы тіс дәрігері болды. Мейнард өмірінің соңына дейін тіс дәрігерлігімен айналысып, АҚШ-тағы ең белгілі тіс дәрігерлерінің біріне айналды. Балтимор және Вашингтон қалаларында тәжірибе жинаған оның клиенттері елдің саяси элитасы, оның ішінде конгрессмендер мен президенттерді қамтыды. Сонымен қатар, оған Ресей императоры Николай I-нің жеке тіс дәрігері лауазымы ұсынылғаны, бірақ ол одан бас тартқаны хабарланды. 1857 жылы Балтимор стоматологиялық хирургия колледжінде теория және практика профессоры болды. Мейнардтың екі әйелі болды: София Эллен Доти (1826 жылы туған, оның барлық белгілі балалары осы әйелден туған) және Нелли Лонг (1845 жылы туған). 1845 жылы Мейнард өмірінде алған 23 қару-жараққа қатысты патенттердің біріншісін алды. 1888 жылы Вашингтондағы Ұлттық университетінде стоматология теориясы және практикасы кафедрасын басқарды. Ол 1891 жылғы 4 мамырда Вашингтонда қайтыс болды және Конгресс зиратында жерленді.

Өрт сөндіру қарулары өнертабыстары

Мейнард көптеген стоматологиялық әдістер мен құралдарды ойлап тапты, мысалы, тікенді брошка. Осы демонстрация патша Николайды Мейнардқа Императорлық Мажарлы стоматолог атағын беруге итермеледі. Дегенмен, Мейнард атыс қаруларын өнертабысымен әйгілі. Ол алғашқы патентымен – 1845 жылғы, перкуссиялық қақпақтың ұрығына кішкентай сынап фулминаты зарядын жеткізетін жүйемен – атаққа ие болды. Оның жүйесінде қазіргі заманғы қақпақ тапаншаларына ұқсас қағаз рулоны бар магазин қолданылды, ол қарудың сорынан жоғары зарядты жылжытты; бұл ату жылдамдығын арттыруға арналған, себебі атушы қаруды зарядтауға және атуға назар аудара алатын болды. Бұл жүйені бірнеше қару жасаушылар тез қабылдады, ал АҚШ үкіметі оны сынап көруге шешім қабылдады. 1845 жылы Мейнард жүйесі 300 өзгертілген перкуссиялық мылтыққа орнатылды және сынақтар сәтті деп танылды. Мейнард өзінің прайминг жүйесіне патенттік құқықтарды АҚШ Федералды үкіметіне қарудың әрбір данасы үшін 1,00 доллар роялти алғаны орнына берді: сол кездегі елеулі сома (1861 жылғы Спрингфилд мылтығын жасау құны 18,00 доллар болды). 1855 жылы Мейнард ленталық праймер жүйесі федералдық арсеналдарда жасалған барлық 1855 үлгідегі .58 калибрлі әскери мылтықтар мен карабиндерге орнатылды. Алайда, жүйе күрделі болды және соғыс жағдайында жиі істен шықты. Қырым соғысы кезінде британдық атқыштар 2000 Грин карабинімен жабдықталды, бұл Мейнард жүйесімен жасалған қару, және жүйе өрісте сенімсіз болып шықты. 1860 жылы АҚШ қару-жарақ офицерлері Мейнард ленталық праймер жүйесін тоқтатуды ұсынды, ал әйгілі 1861 жылғы Спрингфилд мылтықтары оны қолданбады. Бірақ 1851 жылы Мейнард одан да табысты идеяны патенттеді: металл патронды қолданатын, қарапайым тетікпен басқарылатын, қайта зарядталатын мылтық, ол өзінің өнертабысы болды. Мылтықтың тетігін басса, ствол көтеріліп, зарядтау үшін оқпан ашылады. Содан кейін тетікті көтеріп, мылтықтың оқпанын жабады. Қайта зарядталған қаруды оқпанға тікелей перкуссиялық қақпақ орнату арқылы немесе Мейнардтың прайминг жүйесін пайдаланып, оқпанға праймерді жылжыту арқылы дайындауға болады. Мыс Мейнард патронында ендік перкуссиялық қақпағы болмады; сыртқы қақпақ жарылғанда, оның ортасындағы кішкентай тесік оны атып жіберді. Патронның кең жиегі жылдам шығаруға мүмкіндік берді және оны 100 ретке дейін қайта зарядтауға болады. Бұл Конфедерация үшін үлкен артықшылық болды, өйткені патрондарды оңтүстікке әдетте жетіспейтін күрделі жабдықтарсыз жасауға болады. Тағы бір маңызды ерекшелік – металл патронды қолдану оқпаннан газдың шығуына жол бермеді, бұл ерте сыртқы праймерлі қайта зарядталатын мылтықтар үшін маңызды мәселе болды.

Өндіріс

Спрингфилд қару-жарақ зауыты .48 калибрлі Maynard карбинесінің үлгісін жасап шығарды және ол 1856 жылдың мамыр айында сынақтан өтті. 100-ден 500 ярдқа дейінгі қашықтықта атылған қару, сынақтан өткен ең жақсы қаптамалы мылтық деп есептелді. Кейін патронның ұнтақ мөлшері 30 түйірден 40 түйірге дейін арттырылды, ол 343 түйірлі майланған оқпен зарядталды. Мейнард пен оның қаржылық демеушілері 1857 жылы Maynard қару компаниясын құрды және жаңа қаруды азаматтық және әскери мақсаттар үшін өндіру үшін Массачусетс қару компаниясымен келісім шарт жасасты. "Майнард" деп аталған мылтықтар .35 және .50 калибрде ұсынылды және ауыстырылатын тегіс ұңғылы түймелі бөліктерімен бірге сатып алуға болатын. Екінші армиялық сынақтан кейін төрт жүз .50 калибрлі Maynard карбинесіне әскери тапсырыс берілді, ал бастапқы ұзақ қашықтықтағы апертуралық нысанасы, түйреуге орнатылған ашық нысанамен ауыстырылды. Revenue Cutter Service (кейін АҚШ Жағалау күзеті) және АҚШ Әскери-теңіз күштері де шағын көлемде тапсырыс берді. Maynard шекаралық қызметте жоғары бағаланды, бірақ Америка Азамат соғысы кезінде тек төрт АҚШ полкі ғана алғашқы үлгідегі Maynard мылтығымен қаруланған көрінеді. 1861 және 1863 жылдар аралығында тек 1-ші (кейін 4-ші) АҚШ, 9-шы Пенсильвания және 1-ші Висконсин кавалериясы ғана осы қаруды алды. Бұл, мүмкін, 1861 жылдың қаңтарында Массачусетс қару-жарақ компаниясының зауытының өртенуіне байланысты болды. 1863 жылы қайта жаңартылған зауыт АҚШ үкіметі үшін 20 000 дана қарапайым Maynard екінші үлгісінің карбинесін шығара бастады, бірақ жеткізілімдер 1864 жылдың маусымында басталды және 1865 жылдың мамырына дейін жалғасты. Нәтижесінде екінші үлгідегі Maynard мылтықтарының көптеген түрлері қолданысқа енбеді, бірақ олардың бір бөлігі 9-шы және 11-ші Индиана полктеріне және 11-ші Теннесси кавалериясына жетті. Кейбір оңтүстік штаттар 1860 жылдың соңы мен 1861 жылдың басында өздерінің штаттық әскерлері үшін Maynard мылтықтарын сатып алған. Соғыс кезінде Оңтүстік әскерлерінде шамамен 3000 Maynard болды, олардың көп бөлігі Флорида, Джорджия және Миссисипи бөлімшелерінде болды. Бірінші үлгідегі Maynard Конфедерацияның қару-жарақ ережелерінде ресми қару ретінде тізілген. Maynard ұзақ қашықтыққа дәлдігімен жақсы танымал болды және Конфедерация мергендері оны кеңінен пайдаланды, әсіресе Чарльстон қамалы кезінде. Maynard патрондары Конфедерацияда оңай өндірілді, бұл тұтқынға алынған Спенсер және Генри мылтықтарының күрделі ішкі жақтан қозғалмалы жиектерімен салыстырғанда үлкен артықшылық болатын. Maynard осы жаңа патрондарға оңай бейімделді және Азамат соғысынан аман қалған бірнеше патенттелген қаптамалы мылтықтардың бірі болды. Ол 1890 жылға дейін жоғары бағаланған орталықтан атылатын нысаналық және аң аулау мылтығы ретінде өндірісте болды.