Кіріспе

Американдық әлеуметтанушы және педагог (1909–2002)
дәрігер

Дэвид Рисман (22 қыркүйек 1909 – 10 мамыр 2002) – американдық әлеуметтанушы, педагог және американдық қоғам туралы көптеп таралған пікір білдіруші.

Мансап

Бай неміс еврей отбасында туған Рисман Гарвард колледжінде оқыды, 1931 жылы биохимия мамандығы бойынша бітірді. Ол Гарвард құқық мектебінде оқыды, онда Гарвард құқық журналының мүшесі болды. Рисман 1935-1936 жылдары Жоғарғы Сот судьясы Луи Брандейстің кеңсесінде стажер болып жұмыс істеді. Сонымен қатар, ол қазіргі Буффало құқық мектебінде және Чикаго университетінде сабақ берді. Соғыс жылдары "Сперри" гироскоп компаниясында жұмыс істеді. "Жалғыздық толқыны" атты еңбегін жазу үшін Йельде тағылымдамадан өткеннен кейін Чикагоға оралды. 1958 жылы Гарвард университетінің профессоры атанды. Ол Америка өнер және ғылым академиясының (1955) және Америка философиялық қоғамының (1974) мүшесі болды. Оның ой-өрісіне Эрих Фромм, Карл Фридрих, Ханна Арендт, Лео Лёвентал, Роберт К. Мертон, Пол Лазарсфельд, Пол Гудман, Марта Вольфенштейн және Натан Лейтес ең көп әсер етті. Ол Торстейн Веблен, Макс Вебер және Зигмунд Фрейдтің еңбектеріне жиі сілтеме жасады.

АҚШ-тағы жоғары білім

Өзінің көптеген басқа жарияланымдарымен қатар, Рисман Американың жоғары білім беру саласындағы белгілі сарапшы болды. Ол Кристофер Дженкспен бірлесіп жазған, өзінің маңызды еңбегі – "Академиялық революция" кітабын жариялады. Онда Рисман өзінің позициясын былай қорытындылады: "Егер осы кітаптың бір ғана мазмұны болса, онда ол – академиялық орта Америкадағы бакалавриат білімінің мінезін үнемі анықтайды". Рисман қатаң ғылыми тәртіптерге бағытталған "зерттеу университетінің логикасының" әсерін атап көрсетеді. Осы логика зерттеу университетінің мақсаттарын белгілейді және болашақ профессорларын тәрбиелейді. Рисман атап көрсеткендей, осы логика университеттің басты мақсаты – ғылыми тәртіптерге қарсы тұратын кез келген қарсылықты жоққа шығарып, олардың сәтті болу мүмкіндігін төмендетеді.