Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Германиялық әулие және Кёльн архиепископы, Берг графы Энгельберт II, сондай-ақ Әулие Энгельберт, Кёльндік Энгельберт, Кёльн архиепископы Энгельберт I немесе Бергтің Энгельберт I, Кёльн архиепископы (1185 немесе 1186, Шлосс Бург – 7 қараша 1225, Гевельсберг) – Кёльн архиепископы және әулие; ол өз отбасының бір мүшесімен опасыздан өлтірілді.
German saint and archbishop
Count Engelbert II of Berg, also known as Saint Engelbert, Engelbert of Cologne, Engelbert I, Archbishop of Cologne or Engelbert I of Berg, Archbishop of Cologne (1185 or 1186, Schloss Burg – 7 November 1225, Gevelsberg) was archbishop of Cologne and a saint; he was notoriously murdered by a member of his own family.
Ерте өмір
Энгельберт 1185 немесе 1186 жылы Берг графтығында, Шлосс-Бург қаласында (қазіргі) Берг графы Энгельберт I мен оның әйелі Гелдерс Маргареттің кіші ұлы болып дүниеге келді. Ол Кельндегі собор мектебінде білім алды. 1198 жылдан бастап (он екі немесе он үш жасында) ол Кёльндегі Санкт-Джордж кафедрасының провосты қызметін атқарды, ал 1199 жылдан 1216 жылға дейін Кёльн кафедрасының кафедралық провосты қызметін де атқарды. Ол әр түрлі уақытта басқа да провизорлықтарды иеленді: Кёльн, Ахен, Девентер және Цутфен. 1203 жылы Мюнстердің епископы болып сайланды, бірақ жасы кішкентай болғандықтан лауазымнан бас тартты. Энгельберт 1206 жылы папа Иннокентий III тарапынан, оның ағайындысы Адольф Альтенскийді, Кельн архиепискобын, Швабияның Филиппінің мүддесін қорғап, Брансвик Оттоға қарсы қолдағаны үшін экскоммуникацияланды, бірақ 1208 жылы кешірілді. 1212 жылы бұрынғы бас көтеруіне өкініш ретінде Альбигендіктердің крест жорығына қатысты. 1222 жылы Энгельберт Аахенде он екі жасар Генриді Рим патшасы етіп тағайындады. Энгельберт Генрихтің өліміне дейін оның тәрбиешісі және қамқоршысы болды. Энгельберттің Confoederatio cum principibus ecclesiasticis келісіміне жеке қатысы қандай деңгейде болғаны белгісіз, Фридрих 1220 жылы 26 сәуірде қол қойды, бірақ Германия Корольдігінің әкімшісі (Gubernator Regni Teutonici) ретінде ол кем дегенде біршама үлес қосқан болуы керек. Алайда, бұл келісім шіркеулік княздерге берген биліктің артуы Кельн архиепископтарына да пайда әкелді, ал жаңа биліктерді құру мен дамыту Энгельберттің архиепископтық стратегиясының бір бөлігі болды. Энгельберт билікке келген кезде, Германияда ұзақ уақыттан бері азаматтық тәртіпсіздіктер болғандықтан, архиепископтықтың құқықтары мен аумақтары нашар күйде болды. Ол бірден оларды қайтарып алу және қорғау үшін бірнеше науқандар мен стратегияларға кірісті, негізінен Лимбург герцогтары мен олардың одақтастары Клевес графтығына қарсы. Энгельберт өз кезегінде Брабант пен Намурмен одақ құрды. Энгельберт сонымен қатар өзінің жеке мұрасын Берг графтығын Лимбург герцогы Валер III-ге қарсы қорғады. 1218 жылы Энгельберттің ағасы Берг графы Адольф VI бесінші крест жорығында еркек мұрагерсіз қайтыс болды. Валерен Берг графтығын мұрагерлікке алуға құқылы деп санады, өйткені оның ұлы Генрих Бергтің жалғыз қызы Ирмгардқа үйленген болатын. Алайда саликалық заң бойынша Энгельберт мұрагер болды. Ол екі рет таласты жеңіп шықты. 1220 жылы бейбіт келісім жасалып, Валеранның талабы бір жылдық табыс төлеу арқылы шешілді. Энгельберт көптеген қалаларға, соның ішінде Випперфурт, Аттендорн, Брилон, Сиген, Верл және Херфорд, Вианден, Хамм, Нюрбург және Мандершайд қалаларына қала артықшылықтарын берді. Архиепископ болған кезінде Энгельберт Кельн архиепископтығын қайта құру және оның қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін күресті жалғастырды. (Ол туралы жеке басының құдайшылдығына қарамастан, ол шіркеуден гөрі монарх еді). Ол тек қана маңызды мемлекет ретінде де фактілік негізін қалаушы деп саналатын архиепископтық жерлердің зайырлы әл-ауқаты үшін барлық қажетті құралдармен үнемі күресіп қана қоймай, сонымен қатар Кельн қаласының тиімді реттеу үшін күшті шаралар қабылдады және ол бүкіл архиепископты діндарлардың құлшынысты чемпионы болды.
Engelbert was born in 1185 or 1186 in Schloss Burg (present ), the younger son of Count Engelbert I of Berg and his wife Margarete of Guelders. He was educated at the cathedral school in Cologne. From 1198 (at the age of twelve or thirteen) he held the office of provost of St. George in Cologne, and from 1199 to 1216 he also held the office of cathedral provost at Cologne Cathedral. He further acquired at various times a number of other provostships: in Cologne, Aachen, Deventer and Zutphen. He was elected Bishop of Münster in 1203, but he declined because of his age. Engelbert was excommunicated by Pope Innocent III in 1206, on account of his support for his cousin Adolf of Altena, archbishop of Cologne, in the interests of Philip of Swabia against Otto of Brunswick but was pardoned in 1208. In 1212, as an act of penance for his earlier rebellion, he took part in the Albigensian Crusade. In 1222, Engelbert crowned twelve year old Henry as King of the Romans in Aachen. Engelbert remained Henry's tutor and guardian until his death. It is not clear to what extent Engelbert was personally involved with the Confoederatio cum principibus ecclesiasticis, a treaty with the ecclesiastical princes, which Frederick signed on 26 April 1220, although as Administrator of the German Kingdom (Gubernator Regni Teutonici) he must have had at least some input. Clearly, however, in the increased powers it gave to all ecclesiastical princes it was of benefit also to the archbishops of Cologne, and the establishment and development of the new powers was part of Engelbert's archepiscopal strategy. When Engelbert succeeded, the rights and territories of the archdiocese were in bad order, following a long period of civil unrest in Germany. He engaged himself at once in a series of campaigns and strategies to win them back and safeguard them, principally against the Dukes of Limburg and their allies the County of Cleves. Engelbert in turn set up alliances with Brabant and Namur. Engelbert also defended his personal inheritance as Count of Berg against Duke Waleran III of Limburg. In 1218 Engelbert's elder brother Count Adolf VI of Berg died on the Fifth Crusade without a male heir. Waleran considered himself entitled to inherit the County of Berg because his son Henry was married to Irmgard of Berg, Adolf's only daughter. According to the Salic law, however, Engelbert was the heir. He won the dispute in two feuds. In 1220 a peace was concluded and Waleran's claim settled by the payment of a year's revenues. Engelbert granted town privileges to many places, including Wipperfürth, Attendorn, Brilon, Siegen, Werl and Herford, Vianden, Hamm, Neuerburg and Manderscheid. During his incumbency as archbishop, Engelbert continued to fight for the re establishment and security of the Archdiocese of Cologne both as an ecclesiastical authority and also as a secular territory. (It was said of him that despite his personal piety he was more of a monarch than a churchman). Not only did he constantly battle, by all means necessary, for the secular well being of the lands of the archdiocese, of which he may be counted the de facto founder as a significant state; he also took energetic measures for the effective regulation of the City of Cologne itself; and he was a zealous champion of the religious throughout his archdiocese.
Өлім
Энгельберт әділдікке деген берілгендігі мен заңды сақтаудағы күш-жігері арқылы халқының құрметі мен сүйіспеншілігін жеңіп алды және өкіметі астындағы дін қызметкерлерінің жақсы жағдайын қамтамасыз ету үшін бар күшін жұмсады. Дегенмен, мақсаттарына кез келген жолмен, соның ішінде әскери шаралар қолдану, папа мен императорға адалдығы, заңды және дін қызметкерлері мен ұйымдардың құқықтарын қатал қорғауы оны ақсүйектермен, тіпті өз отбасымен де қақтығысқа түсірді, бұл оның өліміне соқтырды. Оның туысы, Изенберг графы Фредерик Эссен аббаттығының vogt-ы болды және монахтарды алдап, лауазымын жемқорлыққа пайдаланды. Энгельберт монахтардың мүддесін қорғауға нық бел буды және Фредериктің жазалануын талап етті. 1225 жылдың 7 қарашасында Сост қаласындағы соттан Кельнге бірге жол жүргенде, Энгельберт, мүмкін Фредериктің қолынан, қазіргі Гевельсберг пен Швельм маңындағы тар жолда қаза тапты. Шабуылдың артында наразы ақсүйектердің тобы тұрған болуы мүмкін, олардың мақсаты Энгельбертті өлтіру емес, тұтқынға алу болған жатады. Энгельберттің денесі Кёльнге көлікпен жеткізілді, қарап шыққанда, оның денесінде қырық жеті жара анықталды.
Engelbert earned the respect and affection of his subjects through his devotion to justice and his energy in maintaining law, and took great pains to ensure the well being of the religious within his authority. However, his effectiveness in achieving his goals by all means necessary, including military action, his allegiance to the pope and the emperor, and his uncompromising defence of the law and the rights of religious persons and bodies, brought him into conflict with the nobility, including his own family, and this led to his death. His cousin Count Frederick of Isenberg was vogt of Essen Abbey, and abused his position by defrauding the nuns. Engelbert was determined to protect the nuns' interests and sought to bring Frederick to justice. On 7 November 1225 while they travelled together to Cologne from a judicial hearing in Soest, Engelbert was killed, possibly by Frederick, in a defile near present day Gevelsberg near Schwelm. It seems probable that a group of disaffected nobility was behind the attack which may have been intended to take Engelbert captive rather than kill him. Engelbert's body was taken to Cologne on a dung cart, and when examined, found to have forty seven wounds.
Құрмет
Энгельберттің денесі 1226 жылғы 24 ақпанда Кельн соборында, паптың легаты Кардинал Конрад Урахтың бұйрығымен жерленді, ол оны шейіт деп жариялады, бірақ ресми қанонизация болған жоқ. Оның қабір қалдықтары бүгінде Баварияның Фердинанды, Кельн архиепискобының өкілеттігімен дайындалған барокко стиліндегі киелі орында сақтаулы. Ол 1618 жылы 7 қарашада оның мерекесін тойлауға бұйрық берді.
Engelbert's body was buried in Cologne Cathedral on 24 February 1226 by order of Cardinal Conrad of Urach, the papal legate, who declared him a martyr, though a formal canonization did not take place. His remains are preserved today in a Baroque shrine prepared on the authority of Ferdinand of Bavaria, archbishop of Cologne, who in 1618 also ordered the celebration of his feast on 7 November.