Австралиялық кірпі балықтары: түрлері мен ерекшеліктері
Western carp gudgeon
Батыс карп гudgeоны (Hypseleotris klunzingeri) – Австралияның Муррей-Дарлинг өзен жүйесінде кездесетін шағын балық. Түрлері, мекендеу орындары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Балық түрлері
Species of fish
Батыс карп гуджон (Hypseleotris klunzingeri) – карп гуджондарының бірнеше түрінің бірі. Карп гуджондары – өте кішкентай шағалақ тәрізді балықтар (көлемі, пішіні және түсі ұқсас), олар Австралияның Мюррей-Дарлинг өзен жүйесінде, көбінесе жазық жерлерде кездеседі, бірақ кейбіреулері таулы аймақтарда да байқалған. Олар көбінесе кішкентай арналарда, сондай-ақ бильбангтарда және ірі өзендердің жағалауларында табалады. Олар 1-2 метр тереңдіктегі, су өсімдіктерімен және тастар немесе суға батқан ағаштармен (көбінесе соңғысы) құрылған ортаны ұнатады. Мюррей-Дарлинг өзенінде табиғи түрде қоныстанған басқа да көптеген балық түрлері сияқты, батыс карп гуджон да Ұлы Бөлу жотасын өзен арқылы табиғи түрде кесіп өтіп, Шығыс жағалауының көптеген су алаптарында кездеседі – Жаңа Оңтүстік Уэльстің солтүстігіндегі Хантер өзені жүйесінен Квинслендтің орталық бөлігіндегі Фицрой өзені жүйесіне дейін.
The western carp gudgeon (Hypseleotris klunzingeri) is one of several carp gudgeon species. Carp gudgeons are very small perciform fish (similar in size, shape and colour) found in the Australian Murray Darling River system, mainly in lowland environments, but some have been observed in upland environments. They are often found in small creeks, as well as billabongs and the edges of larger rivers. They prefer water 1 to 2 m deep with aquatic weed and structure provided by rocks or sunken timber (usually the latter). Like many other Murray Darling native fish species, western carp gudgeon have crossed the Great Dividing Range through natural river capture events and are found in a number of East Coast drainages, from the Hunter River system in northern New South Wales to the Fitzroy River system in central Queensland.
Сипаттама
Батыс карптың ұзындығы орташа есеппен 30-40 мм, бірақ өте ірілері 60 мм-ге дейін жете алады. Әдетте, олардың денесі сарғыш немесе мөлдір, көлеңкелі, қара сұр дақтармен және жартылай көрінетін қанаттарымен болады. Еркектер жазда ерекше шағылысу түсін алады, атап айтқанда, металл қоласынан тұратын дене түсі және құйрық (құйрық), аналь және тікенекті және жұмсақ арқа қанаттары арқылы өтетін қызыл жолақ. Анал және тікенекті және жұмсақ арқа қанаттары арқылы өтетін қызыл жолақтың үстінде көбінесе қанаттарда көзге түспейтін, бірақ тікенекті арқа қанатында жарқырап көзге шалынатын шағын, көкшіл ақ жолақ болады. Батыс карптары жазда шағылысып, жұмыртқаларын жағалаудағы су өсімдіктеріне жабыстырады. Өзеннің реттелуінен туындаған өзен деңгейінің шағын өзгерулерінен зардап шеккен болуы мүмкін, бұл жағалаудағы жұмыртқаларды ашыққа шығарып, жояды. Олар жас Мюррей балықтары үшін маңызды тағам болып табылады және көптеген су жолдарындағы ірі балық түрлері үшін маңызды жемдік балық саналады. Батыс карптары Мюррей-Дарлинг жүйесіндегі төменгі биіктіктегі, адам жасаған көлдер мен су қоймаларына жақсы бейімделіп, кейбіреулерінде кең таралған.
Western carp gudgeon are small fish, averaging 30–40 mm long, though very large specimens may approach 60 mm. Usually, their bodies are yellowish to clear with subtle, dark grey blotches, with semitranslucent fins. Males develop spectacular spawning colours in summer, namely a more metallic bronze body colour with a red stripe through the caudal (tail), anal, and spiny and soft dorsal fins. The red stripe through the anal and spiny and soft dorsal fins are topped with a tiny iridescent blue white stripe, which are somewhat subtle on most of the fins, but are prominent and eye catching on the spiny dorsal fin. Western carp gudgeons spawn in summer, attaching eggs to aquatic weed in the shallows. They may have suffered from small variations in river level caused by river regulation, which exposes and destroys eggs laid in shallows. They may be a critical food item for juvenile Murray cod, and likely are an important forage fish for larger fish species in many waterways. Western carp gudgeons have taken to lower altitude, man made lakes and impoundments in the Murray Darling system well, and are very common in some.
Аквариумда
Батыс карп балықтары аквариум үшін тамаша таңдау: олар белсенді, ойнақы, әдемі түсті және күшті. Олар тірі немесе мұздатылған артемияны, өте кішкентай жәндіктерді және саудалық микропеллеттерді қуана жейді. Қызығы, оларды аквариум дүкендерінде табу қиын, сондықтан оларды көбінесе табиғатты жақсы білетін және өздері аулайтын адамдар ұстайды.
Western carp gudgeon make superb aquarium fish: they are lively, interactive, attractively coloured, and hardy. They eagerly take live or frozen brine shrimp, very small invertebrates, and commercial micropellet fish feeds. Curiously, they are unavailable in aquarium stores and remain the province of keen naturalists who capture their own.
Жіктеу
Аталған атау неміс дәрігері және зоологы Карл Бенджамин Клунзингердің (1834–1914) құрметіне берілген, ол 1880 жылы бұл түрді Eleotris cyprinoides деп жаңылысқан. Батыс карп-гуджондары – карп-гуджондарының ең көп таралған түрі болып саналады. Дегенмен, жақында жүргізілген генетикалық зерттеулер карп-гуджондарының кем дегенде төрт түрден және көптеген будандардан тұратын жасырын түрлер кешені екенін көрсетті; олардың таксономиясы өте күрделі, әлі шешілмеген және қазіргі ғылыми және жалпылама атауларда дұрыс көрсетілмейді. Көптеген зерттеушілер қазір оларды таксономиясы шешілгенге дейін жай ғана "карп-гуджон" (Hypseleotris spp.) деп атауға көшкен. Атауына қарамастан, карп-гуджондары карппен (Cyprinus carpio) немесе Cyprinidae отбасының басқа өкілдерімен ешқандай туыстық байланысқа ие емес.
The specific name honours the German physician and zoologist Carl Benjamin Klunzinger (1834–1914), who, in 1880, mistook this species for Eleotris cyprinoides. Western carp gudgeon are purportedly the most common of the carp gudgeons. However, recent genetic research suggests that the carp gudgeons are a cryptic species complex composed of at least four species and many hybrids; their taxonomy is extremely complicated, unresolved, and not accurately reflected by current scientific and common names. Many researchers have now resorted to referring to them as simply "carp gudgeon (Hypseleotris spp.)" until their taxonomy is resolved. Despite their common name, carp gudgeon are in no way related to carp (Cyprinus carpio) or other members of the family Cyprinidae.
Кіргізілген паразит
Интродуцирленген паразиттік Азиялық балық тасқұрт Bothriocephalus acheilognathi Канберраның Берли Гриффин көлінде осы түрдің көптеген балықтарының қырылуына себеп болды және Австралияның басқа да жергілікті тұщы су балықтарына да әсер еткен болуы мүмкін деп күдіктенуде.
The introduced parasite Asian fish tapeworm Bothriocephalus acheilognathi had caused significant fish kills of the species in Canberra's Lake Burley Griffin and is strongly suspected of affecting other Australian native freshwater fish.
Бір ата-аналық геномды жою
Көптеген жануарлар жыныстық жолмен көбейеді, яғни екі түрлі ата-ананың әрқайсысында мейоз арқылы пайда болатын гаплоидты гаметалардың қосылуы арқылы. Мейоз әдетте генетикалық рекомбинацияны қамтиды. Дегенмен, австралиялық карптың (Hypseleotris) еркек және әйел будандары өнімді, бірақ жыныссыз көбейеді және генетикалық рекомбинациясыз, бір ата-аналық хромосомалық жоюды көрсетеді. Бұл процесс гибридогенез деп аталады. Бұл балықтарда гибридогенез, берілетін ата-аналық геномның мейозға дейінгі геномдық көшірмесі арқылы жүзеге асады, ал екінші ата-аналық геном жас даму кезінде біртіндеп жойылатын сияқты.
Most animals reproduce sexually, that is by a process of fusion of haploid gametes that arise by meiosis in each of two different parents. Meiosis ordinarily involves genetic recombination. However, male and female hybrids of Australian carp gudgeons (Hypseleotris) are fertile, but practice asexual reproduction and display uniparental chromosomal elimination without genetic recombination. This process is termed hybridogenesis. In these fish hybridogenesis occurs through premeiotic genome duplication of the parental genome to be transmitted, while the second parental genome appears to be gradually eliminated during development in juvenile individuals.