Жулау: Тарих және даму жолы

Кіріспе

Dewan Rakyat-та ұсынылған федералды сайлау округі

Джулау – Малайзияның Саравак штатындағы Сарыкей бөлімінің Джулау ауданының (1703,39 шаршы километр) астанасы. Аудан халқы (2020 жылғы халық санауы бойынша) 15 333 адамды құрайды. Халықтың көп бөлігі ибан тайпасынан, сондай-ақ қытайлардан, әсіресе Фучжоу тайпасынан тұрады.

Тарих

1853 жылы Джеймс Брук Бруней сұлтандығынан Ражанг өзенін және оның айналасындағы елді мекендерді басып алды. Сямэнь қаласынан келген Лима Дин (林结麟) 1929 жылы Джулауға келген алғашқы қытай болды. Ол Джулау өзенінің сағасына жақын жерде қоныстанды және бірнеше акр жерге каучук плантацияларын отырғызды. Содан кейін ол үйін Джулаудағы жергілікті тұрғындармен сауда-саттық жүргізу үшін пайдаланды. Оның Джулауды дамытудағы рөлін еске алып, қазір оның есімімен Лима Дин көшесі деп аталады. Қытайлар 1936 жылы Джулау өзенінің сағасында, Джулау мен Нанга Мелуан арасындағы бизнес-қызметін бастады. Сол жылы Брук үкіметі Пэнгулу Асун бастаған ибан шабуылдарынан қорғану үшін Мелуан төбесінде бекініс салған. 1938 жылы Брук үкіметі Джулауды ресми түрде Нг Мелуанның қарауына берді. Ибандар мен қытайлар арасындағы резеңке және Ынғабан жемісін (Shorea macrophylla) сату Джулаудағы маңызды экономикалық қызмет болды. Саравак жапондықтар басып алған кезде, билік вакуумын пайдаланып, өзен бойымен төмен қарай шабуыл жасаған ибандар болды. Сондықтан Джулаудағы қытайлар басқа, достық ибандармен бірігіп, қарауылдап, халықты қорғауға кірісті. Сонымен қатар, бірнеше ибан қытайларға өздерінің жерлерін күріш, жүгері және темекі өсіру үшін беруге келісті. 1953 жылы Бао Хуа кинотеатры (宝华戏院) ашылды. Бірақ 1980 жылдары теледидардың кең таралғандығына байланысты кинотеатр жабылды. 1954 жылы Джулауда 22 дүкен болды. Алайда 1965 жылы дүкендер өртеніп, бүгінде орны тастау болып қалды. 1955 жылы аурухана, телефон бөлімі және ауылдық кеңес құрылды. 1957 жылы мемлекеттік қызметкерлерге арналған жатақхана салынды. 1957 жылы бетоннан салынған бес дүкеннің алғашқы қатары салынды. Сол жылы Джулау ауылдық кеңесі электр стансасын, электр сымдарын және шамдарды орнатуды бастады, мұнай лампаларын алмастырды. Джулауды Ражанг өзені бойындағы Мачан, Кановит және Сибу сияқты басқа қалалармен байланыстыру үшін моторлық қайық компаниялары құрылды. 1960 жылы Джулау кәсіпкерлері өзен суын дүкендер мен үйлерге тасымалдау жобасын бастады. Кейіннен су жобасын мемлекеттік су басқармасы басқарды. 1963 жылы Малайзия құрылды. Жол жағдайы жақсарды, бұл Джулаудан Сарыкейге және Сибуға саяхат уақытын қысқартты. 1970 жылдары Джулау көпірі салынды. Моторлық қайық компаниялары клиенттер санының азайғандығына байланысты қызметін тоқтатуға мәжбүр болды. 1967 жылы Джулауда алғашқы мемлекеттік орта мектеп ашылды. Еңтабай, Пакан және Мелуан сияқты басқа ауылдардан келген студенттер оқуға келді. 1970 жылдары Джулау су басқармасы, телефон бөлімі, ауыл шаруашылығы бөлімі және полиция бөлімі салынды. Бұрын Джулау Кановит округінің құрамындағы кіші аудан болған. 1973 жылы Джулау аудан болып жаңартылды және Сарыкей бөлімінің басқаруына берілді.

In 1853, James Brooke was able to take over Rajang River and its surrounding settlements from the Brunei Sultanate. A person from Xiamen named Limah Din (林结麟) was the first Chinese to arrive in Julau in 1929. He settled near the mouth of the Julau river and started acres of rubber plantations. He then used his home to start a trade business with the natives in Julau. In memory of his role in opening up Julau, a road is now named after him as Limah Din road. The Chinese started business activities in 1936 at the mouth of the Julau river between Julau and Nanga Meluan. In the same year, the Brooke government set up a fort at a hill in Meluan in order to defend itself from the Iban attacks led by Penghulu Asun. In 1938, the Brooke government formally put Julau under the jurisdiction of Ng Meluan. The trading of rubber sheets and Engkabang fruits (Shorea macrophylla) between the Iban and the Chinese was the major economic activity in Julau. During the Japanese occupation of Sarawak, there were some Iban people who took advantage of the power vacuum and went downriver and perform raiding activities. Therefore, the Chinese in Julau decided to cooperate with other more friendly Ibans to start patrolling and protecting the people. Besides, several Ibans decided to let the Chinese to open up their lands for the cultivation of rice, corn, and tobacco. In 1953, the Bao Hua cinema (宝华戏院) was opened. However, in 1980s, due to the wide of availability of television sets, the cinema was closed down. In 1954, there were 22 shophouses in Julau. However, in 1965, all the shophouses were burnt down in a fire; while the land where the shophouses were built are left abandoned today. In 1955, a hospital, a telephone department, and a village council was set up. In 1957, a dormitory for the civil servants was built. In 1957, the first row of five concrete shophouses were built. In the same year, the Julau village council started to install power station, electrical wires, and light bulbs, replacing oil lamps. Motorboat companies were set up to connect Julau with other towns along the Rajang River such as Machan, Kanowit, and Sibu. In 1960, Julau businessmen started a pipe water project where river water was pumped into shophouses and homes. The water project was later taken over by the government water board. In 1963, Malaysia was formed. Road conditions were improved. This significantly shorten the travelling time from Julau to Sarikei and Sibu. In 1970s, Julau bridge was built. Motorboat companies have to close down their businesses due to reducing number of customers. In 1967, the first government secondary school in Julau was set up. Students from other rural areas such as Entabai, Pakan, and Meluan came to study here. In 1970s, Julau water board, telephone department, agriculture department and police department were built. Previously, Julau was a sub district under the jurisdiction of Kanowit District. In 1973, Julau was upgraded into a district and is put under the administration of Sarikei Division.

География

Джулау Кановит және Джулау өзендерінің тоғысында орналасқан. Джулау Сарыкей қаласынан 66 км, Бинтагордан 48 км, Кановиттен 39 км және Сибудан 60 км қашықтықта жатыр. Джулау ауданында 1968 жылдың қаңтарында, 1989 жылдың қаңтарында, 1993 жылдың желтоқсанында, 2003 жылдың қаңтарында, 2011 жылдың желтоқсанында және 2021 жылдың наурызында су тасқыны болды.

Климат

Джулауда тропикалық жаңбырлы орман климаты (Af) басым, жыл бойы мол жауын-шашын жауады.

Демография

Джулаудағы алғашқы христиан миссионерін 1946 жылы Сингапурдағы Наньян қыздар орта мектебін бітірген Лю Ян Син (刘杨馨) таратты. Ол бос уақытында жексенбілік мектеп ашты. Бірақ, сол жылдың соңында Сингапурдың Наньян қыздар орта мектебіне қайтарылғаннан кейін жексенбілік мектеп жұмысын тоқтатты. Содан кейін 1948 жылдан 1950 жылға дейін мұнда үзіліспен миссионерлер жіберілді. Тек 1958 жылы ғана тұрақты миссионерлерге айына бір-екі рет Джулауға барып, жексенбілік құлшылық қызметтерін өткізу міндеті тапсырылды. 1971 жылы Джулау методистік шіркеуі құрылды. 1988 жылы методист балабақшасы ашылды.

Көңіл көтеретін және демалыс орындары

Жулауда әр апта сайын жексенбі күні түрлі шаруашылық өнімдерін сату үшін адамдар жиналатын базар болады.