Кіріспе

Батыс Австралиядағы тас жол

Ғабр өзені жолы – Батыс Австралияның Кимберли аймағындағы жол.

Сипаттама

Жол бұрынғы мал өткелі болып табылады, ол Дерби қалалары мен Ұлы Солтүстік тас жолының Кунунура және Уиндхэм тоғысы арасындағы Кимберли аймағынан шығыстан батысқа қарай созылады. Өзімен аттас өзен сияқты, ол жолды тікелей кесіп өтпейді, бірақ жанынан өтеді, геолог және зерттеуші Эндрю Гибб Мейтлендтің құрметіне аталған. Гибб өзені жолы Кимберли аймағын бөліп тұратын екі маңызды жолдың бірі, ал екіншісі – Оңтүстікке қарай созылған Ұлы Солтүстік тас жолының солтүстік бөлігі. Жол көбінесе қарашадан наурызға дейінгі жаңбырлы маусымда су тасқынынан жабылады, бірақ кейде ашылуы кешігіп, туризм саласын және жолға тәуелді жергілікті тұрғындарды алаңдатады. 2000 жылдардың ортасынан бері жол екі жолақты, қиыршық таспен жабылған жолға жаңартылды, соның ішінде қысқа битумдалған учаскелер де бар, бірақ су өткелдері мен көптеген ойлы-қырлы бөліктері болғандықтан 4WD көліктері әлі де ұсынылады. Гибб өзені жолы геологиялық құрылымдардың және табиғи ландшафттардың, аборигендер мен мал шаруашылығы тарихының, сондай-ақ сирек және бірегей флора мен фаунаның әдемі көріністерін ұсынады. Жол бойындағы көрікті жерлерге Винджана шатқалы ұлттық паркі, Туннель-Крик ұлттық паркі, Адкок шатқалы, Маннинг шатқалы, Галванс шатқалы, Леннард шатқалы, Белл шатқалы және Унаамин Миливунди жоталары кіреді. Аймақтағы бірнеше мал шаруашылықтары тұруға жағдай жасайды, олардың ішінде Маунт Харт Уайлдернесс Лоджы, Маунт Барнетт станциясы, Маунт Элизабет станциясы, Драйсдейл өзен станциясы, Эль Квестро станциясы, Элленбре және Чарнли өзен станциясы бар.

Тарих

1948 жылдан бастап Гленрой станциясы мен Уиндхам арасында "Аэробиф" схемасы жұмыс істеді. Станцияда мал сою комбинаты, мұздатқыш және ұшу-қону жолағы салынды, ал ет оңтүстік қалаларға жіберілместен бұрын күніне екі рет әуемен жағалауға жеткізілді. Ірі қара мал шаруашылығын одан әрі дамыту мақсатында 1949 жылы жол салуға мемлекеттік грант берілді, ал келесі жылы Дербиге қарай жол құрылысы басталды, ол "Мал жолдары схемасы" деп аталатын бірнеше жолдың бірі болды. Кейде Дерби-Гибб өзені жолы деп те аталатын оңтүстік бөлігі 1956 жылы 713 677 фунт стерлинг сомасына аяқталды және тірі малдарды жүк көлігімен тасымалдау үшін пайдаланылды. Жолдың солтүстік бөлігі 1996 жылға дейін Уиндхам-Шығыс Кимберли округінің басқаруында болды, содан кейін Басты жолдар басқармасы (Main Roads Western Australia) оны басқаруға көшті және жолдың толық ұзындығын жаңартып, күрделі жөндеу жұмыстарын жүргізді.

Туған елінің атауы

1998 жылы Ванжина Вунггурр (Тұрғылықты құқық) абориген корпорациясы RNTBC үш халықтың атынан – Дэмбимангари Воррорасы, Уунгуу Уунмбал Гаамберасы және Вилингдин Нгариньині – Кимберлидің кең аумағын қамтитын, «Дэмбимангари» деп аталатын бірлескен жергілікті құқық талабын ұсынды. Гибб өзені жолы бойындағы аумақты қамтитын талаптың Вилинггин бөлігі 2004 жылғы 27 тамызда Нгаринин халқы үшін сот арқылы қаралып, үш талаптың біріншісі ретінде шешілді.