Жапондық Date әулетінің тарихы

Кіріспе

Жапондық ақсүйек әулеті.

Дата әулеті (伊達氏) – жапон самурайларының тегі.

Тарих

Дата әулетін Камакура дәуірінің басында (1185–1333) Иса Томомуне құрды, ол бастапқыда Hitachi провинциясының Иса ауданынан (қазіргі Ибараки префектурасы) шыққан және Фудзивара но Уонаның (721–783) он алтыншы ұрпағы болған. Әулет өзінің атын Муцу провинциясының Дата ауданынан (қазіргі Фукусима префектурасындағы Дата қаласы) алды, оны 1189 жылы Иса Томомунеге Генпей соғысына және Минамото но Йосицунемен билік үшін күрескенде Минамото но Йоритомо, бірінші Камакура сёгуны сыйлады. 1330-шы жылдардағы Нанбоку-чо соғысында Дата император Го-Дайгоның Оңтүстік сарайын, императордың тағайындаған Солтүстік қорғанысының бас қолбасшысы (немесе Чинжуфу сёгуны) Китабатакэ Акие арқылы қолдады. Сенгоку дәуірінде әскер иелері елді біріктіруге тырысып, билікті жеңіп, жоғалтып, Дата, басқа да бірнеше күшті отбасылармен бірге тәуелсіздігін және өздерінің жерінің үстемдігін сақтауға тырысты (Дата үшін, алыс солтүстік). Олар Ода Нобунага, Уэсуги Кеншин немесе Тоётоми Хидэёси сияқты атаққа ие болмаса да, солтүстікке шабуыл жасаған осы әскер иелерінің шабуылына қарсы тұрды. Масамуне (1567–1636) осы күш-жігерге ерекше үлес қосты, солтүстік әулеттерін ірі соғыс иелеріне қарсы одақтарға біріктірді. 1589 жылы Масамуне бұрынғы Ашина самурайы Инаваширо Морикунидің көмегімен Суриягехара шайқасында Ашинаның Айдзу доменін басып алды және Вакамацу провинциясындағы Курокава қамалына орналасты. Бірақ келесі жылы Хидэёси Одавараның Ходзёларын жеңіп алды, және Хидэёси Масамунені Йонезаваның (300,000 коку) феодымен қанағаттандыруға мәжбүр етті, бұл Токугава кланының тұқым қуалайтын вассалдары немесе одақтастары болған фудай даймё кландарынан өзгеше еді. 1600 жылы Иэясу Датаға Уэсуги Кагэкацуға қарсы күресуді тапсырды, және Могами Ёситерудің көмегімен Масамуне күштері Наоэ Канэцугуды жеңді. Осы жеңісі үшін Масамуне Уэсуги кланы иеленген он екі округтің феодаларын алды. Даталар Сэндайға (620,000 коку) қоныстанды. 1658 жылы Масамуне Иватезавадағы Уэсуги қамалының атын Сэндай қамалы деп өзгертті. Мұрагерлік даулар туды, Масамунеден тікелей ұрпақтар көп болды, ал жақын жерде тұратын көптеген туыстары мен мұрагерлік вассалдары кем дегенде 10,000 коку иеленді, сондықтан олар белгілі бір ықпалға ие болды. 1660 жылы Дата Цунамуне Эдода маскүнемдік және әдепсіздік үшін тұтқындалды, айыптаулар шындыққа сай деп есептелді. Цунамуне шогунның Эдо қамалын қоршап тұрған орларды қазуға сотталды. 1660 жылы оған Меганэ Басиден Усигомэ қақпасына дейін созылатын солтүстік-шығыс ордыны күшейтуді қадағалау және төлеу тапсырылды. Алғашқы айыптаулар әдепсіз өмір сүру туралы солтүстіктегі кейбір вассалдар мен туыстарының ықпалымен туды деп саналады. Бұл вассалдар мен туыстары Эдодағы Ақсақалдар кеңесіне Цунамуне билікке жарамсыз деп есептелмеуін және оның ұлы Масамуне немересі Цунамура Дата ханның даймёсы болуын өтінді. Осылайша Цунамура ағалары Дата Мунэкацу мен Мунэёсидің қамқорлығымен даймё болды. Солтүстік аймақта он жыл бойы зорлық-зомбылық пен қақтығыс болды, ол 1671 жылы Аки Мунэсиге, Датаның қуатты туысы, Цунамура мен оның ағаларының феодалды дұрыс басқаруына шогунатқа шағымданады. Кейінгі оқиға өте күрделі және драмалық болды, ол белгілі бір оқиғаға айналды, ол Дата Сōдо (Дата бұзылысы) және театрлық пьеса ретінде танымал болды. Аки Эдоға шақырылып, әртүрлі кеңестер мен лауазымды адамдар алдында өз ісін қорғады және басқа да бірнеше Датаның қызметкерлері сияқты бірқатар тергеулерге, тексерулерге және кездесулерге қатысты. Бірде Харада Мунэсуке Цунамура мен оның ағаларының жақтасы болды және Эдода жаман әсер қалдырды. Бір кезде Аки Хараданың кейбір шенеуніктермен кездесуін күтіп тұрғанын көріп, оны қорлай бастады. Содан соң семсерлер тартылып, Аки өлтірілді. Харада бірнеше минуттан кейін, шенеуніктер немесе олардың күзетшілері қолынан қаза тапты. Ресми үкім бойынша Харада бірінші болып семсерін тартты, Харада отбасы таратылды және Цунамура тиісті даймё ретінде бекітілсе де, оның ағалары жазаланды. Даталар солтүстіктегі өздерінің билігімен танымал болса да, Дата Хидэмуне, Масамуненің екінші ұлы, Шикокуда 100,000 коку феодалын иеленді.

The Date family was founded in the early Kamakura period (1185–1333) by Isa Tomomune who originally came from the Isa district of Hitachi Province (now Ibaraki Prefecture), and was a descendant of Fujiwara no Uona (721–783) in the sixteenth generation. The family took its name from the Date district (now Date City in Fukushima Prefecture) of Mutsu Province which had been awarded in 1189 to Isa Tomomune by Minamoto no Yoritomo, the first Kamakura shōgun, for his assistance in the Genpei War and in Minamoto no Yoritomo's struggle for power with his brother, Minamoto no Yoshitsune. During the Nanboku chō Wars in the 1330s, the Date supported the Imperial Southern Court of Emperor Go Daigo through Kitabatake Akiie, who had been appointed Commander in Chief (or Chinjufu Shōgun) of the Defense of the North, by the emperor. As warlords gained and lost power in the Sengoku period, trying to unite the country, the Date, along with a handful of other powerful families, did all they could to retain independence and dominance over their section of the land (in the case of the Date, the far north). Though not gaining the fame or power of the likes of Oda Nobunaga, Uesugi Kenshin, or Toyotomi Hideyoshi, they resisted the invasions of these warlords into the north. Date Masamune (1567–1636) contributed in particular to this effort, consolidating the families of the north into alliances against the major warlords. In 1589, Masamune with the help of former Ashina's samurai, Inawashiro Morikuni, seized the Aizu Domain of the Ashina at the Battle of Suriagehara; and he installed himself at Kurokawa Castle in Wakamatsu Province. However, the following year, Hideyoshi triumphed over the Hōjo of Odawara; and Hideyoshi then obliged Masamune to be content with the fief of Yonezawa (300,000 koku). in contrast with the fudai or insider daimyō clans which were hereditary vassals or allies of the Tokugawa clan. In 1600, Ieyasu charged the Date to fight against Uesugi Kagekatsu; and, with the assistance of Mogami Yoshiteru, Masamune's forces defeated Naoe Kanetsugu. In recognition of this success in battle, Masamune was granted the fiefs in twelve districts which had been held until that time by the Uesugi clan. The Date established themselves at Sendai (620,000 koku). By 1658, Masamune changed the name of the Uesugi's castle at Iwatezawa to Sendai Castle. Succession disputes erupted; there were a number of direct descendants of Masamune, and many kinsmen and hereditary vassals of the Date who resided nearby held estates of at least 10,000 koku, and thus had some influence. In 1660, Date Tsunamune was arrested in Edo, for drunkenness and debauchery; the charges were generally believed to have been true. Tsunamune was condemned to excavate the moats which encircled the shōgun's Edo Castle. In 1660, he was ordered to supervise and pay for enhancing the north east moat running from Megane bashi to the Ushigome gate. The initial charges of licentious living are now believed to have been encouraged heavily by certain vassals and kinsmen in the north. These vassals and kinsmen appealed to the Council of Elders in Edo that Tsunamune should not be considered fit to rule, and that his son Date Tsunamura, great grandson of Masamune, should become the daimyō (lord) of the Date han (fief). Thus, Tsunamura became daimyō, under the guardianship of his uncles, Date Munekatsu and Muneyoshi. Ten years of violence and conflict followed in the north, reaching a climax in 1671 when Aki Muneshige, a powerful relative of the Date, complained to the shogunate of the mismanagement of the fief under Tsunamura and his uncles. The episode that followed is so complex and dramatic as to warrant becoming a well known story known as the Date Sōdō (Date Disturbance) and a theatrical play as well. Aki was summoned to Edo to argue his case before various councils and officials, and was involved in a number of interrogations, examinations and meetings, as were several other retainers of the Date. One retainer in particular, Harada Munesuke, was a supporter of Tsunamura and his uncles and, it is said, made a poor impression at Edo. At one point, Aki came upon Harada waiting to meet with some of the officials, and Aki began shouting insults. Swords were then drawn, and Aki was killed. Harada was killed moments after, by the officials or their guards. The official verdict was that Harada drew first; the Harada family was disbanded and though Tsunamura was affirmed as the proper daimyō, his uncles were punished. Though the Date are most well known for their power in the north, Date Hidemune, the second son of Masamune, enjoyed a fief of 100,000 koku on Shikoku.

Күндері кланның шежіресі

Тозама Дате кланы 12 ғасырда Шимоса провинциясында пайда болды. Тамура Мунейоси (1637–1678) Муцу провинциясындағы (қазіргі Иватэ префектурасы) Ичиносеки доменіне (30,000 коку) қоныс тепті, және оның ұрпақтары 1868 жылға дейін сол жерде тұрды. Бұл кланның басшысы Мейдзи кезеңінде мұрагерлік "Виконт" атағымен марапатталды.

Сендайдағы кланның ғибадатханасы

Дате тайпасының қамқоршылығындағы Камеока Хачимангу ғибадатханасы Сендай қаласындағы жергілікті ғибадатхана ретінде бүгінге дейін сақталған.

Қызметшілер мен вассалдар

Бұл отбасылар Дате әулетінің қарастырылғандары болды. Ерекше көзге түскен мүшелері туған күндері бойынша тізімделген.

Танымал мәдениет

Дата кланы Masamune Datenicle аниме сериалында кеңінен көрсетілген. Даталар Shogun 2 ойынында ойналатын фракция. Дата Europa Universalis IV ойынында ойналатын мемлекет.