Кіріспе

Сингапурдағы терроризмге қарсы күрес – терроризмнің келтіретін зиянды азайтуға бағытталған анықтау және алдын алу шараларының кешені. Бұл шараларға қоғамның барлық деңгейлері қатысады, оның ішінде қорғаныс, ішкі қауіпсіздік, шекара және инфрақұрылымдық қауіпсіздік, азаматтық қорғаныс, медициналық дайындық және психологиялық тұрақтылық сияқты салаларға ерекше мән беріледі.

Стратегия

Сингапурдың терроризмге қарсы негізгі стратегиясы – аймақтық және халықаралық әріптестермен ынтымақтастық арқылы трансұлттық қауіпсіздік кеңістігін құруды қамтиды. Сингапур терроризмге қарсы халықаралық шаралардың құқықтық негізін қалаған Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесінің 1373-ші қарары сияқты маңызды халықаралық бастамаларды қабылдауда өте маңызды рөл атқарады. Ол сондай-ақ Оңтүстік-Шығыс Азиядағы терроризмге қарсы күштердің алдыңғы қатарында тұр және жаппай қырып-жоятын қарудың заңсыз саудасы мен таралуына қарсы күреске бағытталған Ядролық қаруды таратпау жөніндегі қауіпсіздік бастамасының (PSI) АҚШ-тың серіктесі болып табылады. Соңғы жылдары Сингапурдың терроризмге қарсы шаралары елдегі мұсылман халқы тарапынан саяси сынға ұшырады. Бұл әсіресе Сингапурдың Иракты қарусыздануға шақыруға халықаралық қауымдастықпен бірге қол қойған кезде айқын байқалды, бұл нәтижесінде АҚШ-тың елге басып кіруіне әкеп соқты.

Уақыт шкаласы

Бұл Сингапурдағы терроризм және терроризмге қарсы күрес оқиғалары.

1970 жылдар

1974 жылдың 31 қаңтарында Жапон Қызыл Армиясы және Палестинаны азат ету халық фронты террорлық ұйымдарының төрт қарулы адамы Плаула Букомдағы Shell мұнай өңдеу кешеніне шабуыл жасады, содан кейін "Лажу" паромдық кемесін басып алып, оның бес экипаж мүшесін кепілге алды. Дағдарыс Сингапур үкіметі Сингапур қарулы күштерінің (SAF) төрт коммандосымен және сегіз жергілікті мемлекеттік қызметкермен кепілдерді алмастырғаннан кейін шешілді, бұл процеске Қорғаныс министрлігінің Қауіпсіздік және барлау бөлімінің (SID) директоры С. Р. Натан жетекшілік етті, террористерге Таяу Шығысқа қауіпсіз өтуге мүмкіндік берді. Бұл оқиға Сингапурдың халықаралық терроризммен алғашқы кездесуі болды. Сондай-ақ, ол оқиғадан бір жыл өткен соң, 1975 жылы полиция күштері үшін толық уақытты Ұлттық қызметті (ПҰҚ) құруға тікелей себеп болды. Оның бастапқы мақсаты – маңызды объектілерде тағы бір террористік оқиға болған жағдайда полицияға жеткілікті адам күшін тарту және оларды қорғау мен қауіпсіздікпен қамтамасыз ету.

1980 жылдар

Тоталды қорғаныс 1984 жылғы 22 қаңтарда Сингапурдың басты қорғаныс стратегиясы ретінде ресми жарияланды, оның құрамында әскери, азаматтық, экономикалық, әлеуметтік және психологиялық бес элемент болды. Сингапурдың арнайы операциялар күштері (СОФ) құпия түрде құрылды.

1990 жылдар

1990 жылдың мамыр айы – Элиталық Апаттардан құтқару және көмек көрсету тобы (ДАРТ) құрылды. 1991 жылдың 26 наурызы – Төрт пакистандық Сингапур әуе компаниясының 117 рейсін қақпастап алып, Пакистан Халық партиясының мүшелерін Пакистан түрмелерінен босатуды талап етті. 1991 жылдың 27 наурызы – Сингапурдың арнайы операциялар күшінің коммандостары Сингапур әуе компаниясының 117 рейсіне шабуыл жасап, барлық қақпастаушыларды өлтіріп, барлық жолаушылар мен экипаж мүшелерін азат етті. 1992 жылдың 10 қыркүйегі – Полиция тактикалық тобы (ПТТ), Полиция тактикалық бөлімі (ПТБ) және Полиция иттер бөлімін біріктіре отырып, Арнайы операциялар басқармасы (СОБ) құрылды.

2000 жылдар

9 желтоқсан 2001 ж. – Сингапур елшіліктеріне шабуыл жоспары үшін «Жема Исламия» ұйымының 15 жауынгері тұтқындалды. 2002 жылдың тамызы – Сингапур «Жема Исламия» ұйымының тағы 21 мүшесін тұтқындады. 17 қаңтар 2003 ж. – Химиялық, биологиялық, радиологиялық және жарылғыш қорғаныс тобы химиялық және биологиялық қорғаныс мүмкіндіктерін көрсету үшін «Диамант қалқан» жаттығуын өткізді. 2003 жылдың наурызы – Химиялық қаруды тексеру зертханасы Химиялық қаруды тыйым салу ұйымы (OPCW) тарапынан химиялық қару агенттерін сынауға арналған белгіленген зертхана ретінде аккредиттелді. 14 тамыз 2003 ж. – Азаматтық авиацияға қарсы терроризм қауіп-қатеріне қарсы күресу үшін Әуе маршалы бөлімі құрылды. 1 қазан 2003 ж. – Сингапур азаматтық қорғаныс күштерінің бірінші арнайы құтқару батальоны құрылды. 6 мамыр 2004 ж. – Премьер-министр Го Чок Тонг Вашингтондағы Сыртқы қатынастар кеңесінде «Мадридтен тыс: Терроризмге қарсы жеңіс» тақырыбында сөз сөйледі. 15 тамыз 2005 ж. – Жаңадан құрылған Полиция МРТ бөлімі (қазір Қоғамдық көлік қауіпсіздігі басқармасы деп аталады) Сингапурдың қоғамдық көлігінің қауіпсіздігін арттыру үшін жаппай жылдам транзит желісінде жедел патрульдік жұмысты бастады. 15 тамыз 2005 ж. – Сингапур ядролық қаруды таратпау жөніндегі қауіпсіздік бастамасы аясында «Deep Sabre» кодолық атымен көпұлтты теңіздік жаттығу өткізді. 25 тамыз 2005 ж. – Француз тергеу судьясы Жан Луи Брюгиер Сингапурды Токио және Сиднеймен бірге «Әл-Қаиданың» ықтимал терроризм нысаналары ретінде атады. Ішкі істер министрлігі жақын арадағы терроризм қауіпі туралы нақты ақпарат алған жоқ. 21–25 қараша 2005 ж. – Сингапур аймақтық арнайы күштердің терроризмге қарсы күрес конференциясын қабылдады. 8 қаңтар 2006 ж. – 2005 жылғы 7 шілдедегі Лондон шабуылына ұқсас үлкен ауқымды терроризмге қарсы «Northstar V» жаттығуы Сингапурда өтті. 6 шілдеден 30 қыркүйекке дейін 2009 ж. – 2008 жылғы Мумбайдағы шабуылдарға, 2007 жылғы Вирджиния Техникалық университетіндегі оқиғаға және 1999 жылғы Колумбайн орта мектебіндегі оқиғаға ұқсас үлкен ауқымды терроризмге қарсы «Northstar VII» жаттығуы Сингапурда өтті. VivoCity, Sentosa, Raffles Place, Bedok, Tampines, Choa Chu Kang, Jurong East және Orchard Road сияқты жерлер оқиғаға қатысты.

2010 жылдар

19 мамыр 2010 – Индонезияда қаза тапқан терроризм күдіктісінің үйінен SMRT желісінің белгіленген картасы табылды, онда Орчард станциясы шеңберленген; ол Малайзия арқылы Сингапурға шабуыл жоспарлаған деген хабарлама тарады. 9 қараша 2010 – «Таймс-сквер» жаттығуы өтті. Нью-Йорктегі Таймс-скверде 2010 жылдың мамырындағы көлік бомбасының жолы табылған, ал оны жұртшылықтың ұлтарағы бұзған оқиғаға байланысты оқу өтті. Жаттығу барысында жүргізілген сараптама көрсеткендей, жұртшылықтың ұлтарағы өте төмен болды, өйткені 7200 адамның тек 52-сі ғана билік органдарына хабарласты. 3 қазаннан 15 қарашаға дейін 2012 жыл – «Heartbeat 2012» жаттығуы өтті. Ол ION Orchard, Marina Centre, Marina Bay және Sentosa сияқты жерлерде жүргізілді. 18 қараша 2013 – «Heartbeat 2013» жаттығуы өтті, ол Greenview орта мектебі, ITE колледжінің орталық бөлімі, Plaza Singapura, One North және Raffles Place SSWG ғимараты сияқты кездейсоқ жерлерде орналастырылды. Оқу кезінде екі «қарулы адам» Раффлз Плейсте атыс салғаннан кейін полиция көлігін ұрлап, кейін қашып кетті. Кейіннен қарулы топ Куинстаун орта мектебінде полиция қызметкерлері тарапынан атып өлтірілді. Полиция қызметкерлері жарылғыш заттарды тәркіледі. 3 сәуір 2014 – «Heartbeat 2014» жаттығуы Temasek Polytechnic-те өтті. 10 қазан 2014 – «Heartbeat 2014» жаттығуы ITE колледжінің шығыс бөлімінде өтті. 26 және 27 қазан 2014 – «Heartbeat 2014» жаттығуы Tampines GreenTerrace, Downtown MRT станциясы, Marina Bay Link Mall, IMM ғимараты, 287A блок, Юронг Шығыс көшесі 21, ITE колледжінің батыс бөлімі және Fengshan ауданында өтті. IMM ғимаратында және Downtown MRT станциясында граната жарылысын, Marina Bay Link Mall, IMM ғимараты, 287A блок, Юронг Шығыс көшесі 21 және ITE колледжінің батыс бөлімінде кешірушілерді ұстау және қарулы адамдардың атысын симуляциялады. 84-ші блокқа жақын жердегі Бедок Солтүстік базарда да «Heartbeat 2014» жаттығуының бөлігі болған көлік өртенді. Tampines GreenTerrace-де жол полициясының көлігі өртенді. 27 қаңтар 2015 – Шарли Эбдодағы оқиғалар мен Сиднейдегі кешірушілік дағдарысына байланысты «Heartbeat 2015» жаттығуы Eastpoint Mall және Northpoint Shopping Centre-де өтті. 18 қараша 2015 – 2015 жылғы қарашада Парижде болған шабуылдардан кейін президент Тони Тан көңіл айтып, «Франция құрбандарын жоқтап жатқанда Сингапур осы қиын уақытта француз халқымен бірге» деді, ал премьер-министр Ли Сянь Лунг шабуылдарды «адамдық емес» деп айыптап, «біздің ортақ адамзатымызға жасалған шабуыл» деп атады. Бірнеше күннен кейін Сингапур полиция күштері мен Сингапур азаматтық қорғанысы 18 қарашада Toa Payoh HDB Hub және Marina Bay One Marina Boulevard (OMB) және City Hall Esplanade Park-та, сондай-ақ 23 қарашада Sentosa-да төтенше жағдайға дайындық жаттығуларын жалғастырды. 30 маусым 2016 – Қорғаныс министрі әскерді орналастыру күшін құру туралы хабарлады, ол толық штаттық әскерлермен жабдықталған батальон өлшемді бөлімше. Бұл бөлімше Сингапурдағы террористік шабуылдарға жылдам жауап береді. Ол сондай-ақ төтенше жағдайларда Арал қорғанысы жөніндегі жұмыс тобымен және Арнайы операциялар жөніндегі жұмыс тобымен жұмыс істейді. Ол шетелдегі гуманитарлық немесе бейбітшілікке қолдау көрсету операцияларына жұмылдырылуы мүмкін. 5 тамыз 2016 – Индонезиядағы террористік ұяшықтың мүшелері Батам аралынан Марина Бей Сэндске зымыран атқылауды жоспарлағандары үшін тұтқындалды. 17 қазан 2016 – Сингапур қарулы күштері ел тарихындағы ең ірі терроризмге қарсы жаттығуды өткізді. SAF аралдың айналасындағы маңызды нысандарға жасалған шабуылдардан қорғану үшін жұмылдырылды. Бишан сауда орталығында кешірушілерге қарсы іс-қимыл үшін Жергілікті команда және Сингапур азаматтық қорғаныс күштері жұмылдырылды. Бұл жаттығу Сингапур тарихындағы ең ірі жаттығу болды, оған 3200-ден астам офицер қатысты. Ол «қазіргі қауіп-қатерлер туралы» хабарлау және жұртшылықтың сақ болуын қамтамасыз ету мақсатында өткізілді. 2019 жылы цифрлық қорғаныс Тоталь қорғаныстың алтыншы құрамы ретінде қосылды, үкімет кибер кеңістіктегі қауіптердің артуын атап өтті.

2020 жылдар

27 қаңтар 2021 ж. – Ішкі қауіпсіздік департаменті 2020 жылдың соңында 16 жастағы протестант жасын Ішкі қауіпсіздік туралы заң бойынша 2019 жылғы Крайстчерч мешіттеріне жасалған шабуылдың жылдығында екі жергілікті мешітке шабуыл жасау жоспары үшін ұстағанын хабарлады. Жас Брентон Тарранттың әрекеттерінен шабыттанды және мұсылмандарға қарсы пікір білдірді. Ол ИСА бойынша айыпталған ең жас адам және бірінші оңшыл экстремист. 10 наурыз 2021 ж. – Ішкі қауіпсіздік департаменті 2021 жылдың ақпан айында Ішкі қауіпсіздік туралы заңға сәйкес, Израиль-Палестина қақтығысына жауап ретінде Магаин Абот синагогында үш яһуди ғибадатшысына шабуыл жасау жоспарлаған 20 жастағы Әмірулла Әли есімді ұлттық қызметкерді ұстағанын хабарлады. Әли Газаға барып, ХАМАС-тың әскери қанаты – Изз ад-Дин әл-Кассам бригадасына қосылуды жоспарлаған. 24 қаңтар 2024 ж. ISD Солтүстік Америка мен Еуропадағы африкалық американдықтарға, арабтарға және ЛГБТҚ+ адамдарына қарсы шабуыл жасауды көздеген 16 жасар қытайлық сингапурлық жасөспірімге қатысты Ішкі қауіпсіздік туралы заң бойынша шектеу бұйрығын шығарғанын растады. Жас экстремистік оңшыл онлайн чаттар мен арналар арқылы радикалданды. Ол өзін ақ нәсілшіл деп санады және Ұлы алмастыру теориясын қабылдады. Шектеу бұйрығына сәйкес, жасөспірімге тұрғылықты жерін өзгертуге, Сингапурдан шығуға, интернетке немесе әлеуметтік желілерге кіруге және ISD директорының рұқсатынсыз қоғамдық мәлімдеме жасауға тыйым салынды.

"Джима Исламия" мүшелерінің тұтқындалуы

Сингапурға басты террористік қауіп – «Аль-Каида» және «Абу Саяф» ұйымдарымен байланысы бар «Жема Исламия» (JI) террористік ұйымы. «Жема Исламия» 2002 жылы Балиде жасалған, 202 адамның қаза болуына әкелген жарылысқа, сондай-ақ 2004 жылы Жакартада Австралия елшілігі алдындағы, 11 адамның өмірін қиған жарылысқа қатысқандығы белгілі. 2001 жылғы 11 қыркүйекте АҚШ-қа жасалған шабуылдан кейін, Сингапур Ішкі қауіпсіздік департаментіне ақпарат беруші, «Аль-Каидамен» серіктес топтың мүшесі болған, Пәкістандық тегі бар Сингапур азаматы Мұхаммед Аслам Яр Али Хан туралы мәлімет берді. Мұхаммед Аслам Яр Али Хан Сингапур Ішкі қауіпсіздік департаментінің бақылауына алынды, содан кейін 4 қазан күні Пәкістанға кетіп қалды. Бұл адам Ауғанстанда Ауғанстан-Солтүстік Альянсы күштерімен ұсталды. Оның тексеруі тергеушілерді Сингапурдағы «Жема Исламия» мүшелеріне жеткізді. 2001 жылдың 9 желтоқсанында 13 күдікті ұсталды. Одан кейін, Ауғанстанның Кабул қаласындағы тастап кетілген үйден табылған видеода, Сингапурдан келген баяндаушы американдықтарға қарсы жарылғыш заттарды қалай қолдану керектігін түсіндіріп берген. Тергеушілер ұсталғандардың үйлерінен ұқсас таспаларды тапты. Барлығы 33 адам осы құйрыққа қатысы үшін ұсталды. 2002 жылдың тамызында «Жема Исламияның» тағы 21 мүшесі ұсталды, бұл JI-дың Сингапурдағы ұясын жойды. Малайзия, Филиппин, Индонезия және Таиландта да ұсталды. 2005 жылдың 11 қарашасына қарай, JI немесе Moro Islamic Liberation Front ұйымдарының 36 мүшесі Ішкі қауіпсіздік заңы бойынша ұсталды. Дегенмен, Сингапур «Жема Исламияның» Оңтүстік-Шығыс Азияда әрекет етуін жалғастырып, жаңа мүшелерді қабылдап жатыр деп санайды. 2005 жылдың 25 тамызында француз тергеу судьясы Жан Луи Брюгиер Сингапурды Токио және Сиднеймен бірге «Аль-Каиданың» ықтимал терроризм нысаналары ретінде атады. Ішкі істер министрлігі кейін Сингапурға қарсы жақын арадағы террористік қауіп туралы нақты ақпарат алмағанын, бірақ шекараларда, маңызды инфрақұрылымдарда және танымал ғимараттарда қауіпсіздікті күшейту үшін қауіпсіздік шаралары қабылданғанын мәлімдеді.

Ішкі қауіпсіздік

Сингапур полиция күштері соңғы жылдары елдің әртүрлі аймақтарында қауіпсіздікті күшейтті. 2005 жылдың 15 тамызында жаңа құрылған Қоғамдық көлік қауіпсіздігі басқармасы, халыққа арналған көлік жүйесін қорғау мақсатында, жаппай жылдам транзит желісінде жедел патрульдеуді бастады. Арнайы операциялар командасы (SOC) және Гуркха жасағының (GC) қызметкерлері де патрульдеуге кіріскен басқа полиция қызметкерлерін күшейту үшін жұмылдырылды. Бұған қоса, Полиция жағалау күзеті (PCG) Сингапурдың ішкі суларындағы паромдар мен басқа да кемелерді тексеру жұмыстарын күшейтті. 2005 жылдың 26 қазанында Премьер-министрдің орынбасары және қауіпсіздік және қорғаныс министрі С. Джаякумар, Сингапурдың ұлттық қауіпсіздікке жаңа төнген қауіптерді анықтау және бағалау үшін тәуекелді бағалау және айналаға шолу жасау деп аталатын ерте ескерту жүйесін әзірлеп жатқанын хабарлады. Ұлттық қауіпсіздікті координациялау хатшылығы әзірлеген бұл жүйе 2007 жылдың ортасына дейін қолданысқа енгізіледі.

Әскериге қосымша күш

2007 жылдың мамыр айында парламент Сингапур қарулі күштеріне қосымша өкілеттіктер беретін SAF Заңына түзету жасады. Шамамен 2000 қызметкерден тұратын таңдаулы топ белгіленген аумақтарда қауіпсіздік операцияларын жүргізуге дайындалады. Әскери қауіпсіздік куәлігімен анықталатын бұл қызметкерлер терроризм күдіктілерін тексеруге, ұстауға және қажет болған жағдайда күш қолдануға құқылы болады.

" Солтүстік жұлдыз V " жаттығуы

2006 жылғы 8 қаңтарда кең ауқымды төтенше жағдайға дайындық жаттығуы өтті. "Northstar V" кодолық атымен белгіленген бұл жаттығуға 22 мекеме және 2000 шұғыл қызметкер қатысты. Тағы 3400 жолаушы да жаттығуға қатысты. Жаттығу төрт MRT стансасына (Раффлз Плейс, Дхоби Гаут, Тоа Пайо және Марина Бей) және бір автобус стансасына (Тоа Пайо) жасалған террористік бомбалық шабуылды модельдеуді қамтыды. "Жарылыстардың" салдарынан және химиялық заттардың әсерінен 500 адам түрлі "жарақаттар" алды. Бұл ел тарихындағы ең ірі азаматтық төтенше жағдай жаттығуы.

Зерттеуді жүргізу

Жаттығу 2006 жылдың 8 қаңтарында, жексенбі күні, жергілікті уақыт бойынша сағат 6:25-те басталып, шамамен үш сағатқа созылды. Халықтың арасында паниканың туындауына жол бермеу үшін, жаттығу басталар алдында әсер еткен теміржол станцияларында, сондай-ақ теледидар мен радио арқылы хабарламалар жасалды. Көрнекті ескерту белгілері де орнатылды. Метро пойыздарында және төрт MRT стансасында (Дхоби Гаут, Тоа Пайо, Раффлс Плейс және Марина Бей), сондай-ақ Тоа Пайо автобус айырмасының екі қабатты автобусында жарылыс құрылғылары сияқты жауқырлар дерлік бір уақытта жарылды. Сағат 6:45-те Дхоби Гаут стансасында химиялық агентке шабуыл жасалғандай жағдай жасалды. Раффлс Плейс стансасында жарылмаған жасанды бомба орналастырылды. Оқу-жаттығу барысында метро вагондарында болған 3400 жолаушы эвакуацияланды. 13 MRT стансасында қызмет уақытша тоқтатылып, аймаққа жақын жолдар да қозғалысқа жабылды. Жаттығуға қатысқан жолаушыларды тасымалдау үшін шаттл автобустары пайдаланылды. Жарылыстың салдарына ұқсас жағдайды көрсету үшін жауқырлар, түтін генераторлары және өрт имитаторлары қолданылды, ал оқиға орнындағы жедел құтқарушыларды тексеру үшін 500 жасанды зардап шеккендер жөнелтілді. Бұл жасанды зардап шеккендердің барлығы жарақаттарының ауырлығы туралы ақпаратты жедел жәрдем қызметкерлеріне жеткізу үшін таңбалар таққан, оның ішінде бомба жарылысынан туындаған ашық жаралар мен күйіктер де болды. Сондай-ақ, химиялық агенттерден зардап шеккендер де болды. Зардап шеккендерді бейнелеу үшін манекендер де пайдаланылды. 7 аурухана мен 2 поликлиника да жаттығуға қатысып, жасанды зардап шеккендерді қабылдады. Сингапурдың жалпы ауруханасы мен Тан Ток Сенг ауруханасы сияқты екі ауруханадағы медицина қызметкерлері, сарин газы деп күдіктенген химиялық агенттерден зардап шеккендерді емдеуге дайындалғанда, залалсыздандыру костюмдерін киді. Лондон қалалық полициясының және Британдық көлік полициясының офицерлері, соның ішінде полиция бастығы Иан Джонстон, жаттығуды бақылау және билік органдарына пікір білдіру үшін қатысты.

Әлеуметтік үйлесімділік

Жергілікті «Жема Исламия» ұяшығына қарсы шаралар қабылданғаннан кейін, сол кездегі премьер-министрдің орынбасары Го Чок Тонг мұсылман қауымының басшыларымен әңгімелесті. Тергеудің толық мәліметтері Сингапур мұсылман қауымына немесе Ислам дініне бағытталмағанын түсіндіру үшін таратылды. Мектептер мен жұмыс орындарында түрлі этникалық және діни топтар арасындағы өзара сенімділік пен түсіністікті нығайту мақсатында этникалық аралық айналымдар құрылды, ал Сингапурдағы ислам ғалымдары мен кеңесшілері тұтқынға алынған «Жема Исламия» мүшелерін қайта оқытуға қатысты.