Кіріспе

1919 жылғы Чарли Чаплиннің қысқа үнсіз фильмі

"Саннисайд" – 1919 жылғы американдық қысқа үнсіз фильм, сценарийін, режиссурасын және бас рөлді Чарли Чаплин сомдаған. Бұл "First National Pictures" үшін түсірген үшінші фильмі болды.

Сюжет

Чарли таңғы 4-тен кешке дейін фермада жұмыс істейді. Ол "Саннисайд" ауылдық ауылындағы "Эвергрин" қонақ үйінде тұрады. Оның мейрамханада, сондай-ақ фермада атқаратын көптеген міндеттері бар. Шаплиннің бастығы - жергілікті діни қызметкер, оған жамандық жасайды. Ол өзінің тамағын алады, ал қожайыны қашып кетеді (қораны кофеге сауытып, қуырылған жұмыртқа алу үшін қуырды табаның үстінен ұстап). Чарли бейсенбіде сиырларды жоғарғы жайылымға алып баруы керек. Ол жолдан шығып, шаң-тозаңға толы бұрышта жүріп, сиырларды жоғалтады. Олар ауылдағы, негізінен шіркеудегі, іс-әрекеттерін көрсетеді. Чарли шіркеуден шығып, көпiрден өткенде құлап түседi. Ол ойдан қалмай, билеп тұрған нимфаларды көреді. Босс оны үйге дейін тепкілейді. Чарлидің ауылдағы махаббат қызығы - Эдна Пурвианс ойнайтын қыз. Ол қызды жақсы көреді, бірақ оның әкесі оны ұнатпайды. Ол әкесі үйден шыққанша күтеді, содан кейін кіріп, қызға гүл сыйлайды. Олардың кездесуіне Вилли бауырлас кедергі жасайды. Ол Уиллидің көзін байлап, оны бас есіктен шығарып, соқырдың ойын ойнайтынын айтады. Чарли қызына пианино ойнайды. Пианиноның артында ешкі мен бала пайда болады және Чарли оны жазық нота деп санайды. Әкесі қайтып келеді де, ол кетуге мәжбүр болады. Қалалық кішкентай бала көлік апатынан зардап шегеді және оны семіз бала қонақ үйге алып кіреді. Ол қабылдау үстеліне қойылады және Чарли оны тіркеуге тырысады. Сыршаң бала дәрігерді алып келеді. Дәрігердің қорабында негізінен виски мен ампутация үшін қажетті құралдар бар. Дәрігер рецепт жазып береді, ал қаладағы шымшыл оған ақы төлейді. Дәрігер кетіп барады да, семіз бала слайкерді жатын бөлмеге қояды. Чарли қонақ үйдің қонақ бөлмесіне оралады, онда ол дәрігердің, семіз баланың және баланың кішкентай әкесімен бірге еденді сүртуі керек. Экранның атауы "Lounge lizards" деп жазылған, бұл терминнің алғашқы басылған қолданылуы. Қалалық шымшыл жан қалпына келеді. Ол қабылдау бөлмесінде тұрып, темекі шегеді. Мейманханада азық-түлік сататын шағын алаң бар. Бір әйел азық-түлік дүкенінде тұрып, қолын ұш параққа тығып қалады. Ол не сатып алуға келгенін ұмытып кетті. Чарли бірнеше бұйымдарды ұсынады, соның ішінде қырғыш. Иісі бар ірімшік оның жамылғылары керек екенін еске салады. Ол доллармен төлейді, ал доллар қағазға жабысады. Ол кетеді де, онымен бірге кішкентай жігіт шығады да, жоғалтқан бір тыйынды қайтарып береді. Чарли екеуі бірге кетіп бара жатқанда, қатты күйзеледі. Чарли оның терезеден қарап, оның бөлмеде әкесімен бірге, жаңа талапкерді қабылдап жатқан көрінеді. Оның ерекше стилі бар: жеңінде қолқап, таяғының басында от жағу құралы бар. Чарлиде шпаттар мен таяқ бар. Жергілікті тұрғындар оның қасынан өтіп бара жатқанда күледі. Қыздың үйінде ол қыздардың назарын аударған және оның қолмен жасалған темекі тұтқыршысына назар аударды. Слайкер келіп, Чарли жеңіліп кетеді. Мейрамханада оның бастығы оған айқайлайды. Сол кісінің өзі қонақ үйден шығып, Чарлиге ақы береді. Чарли қызын құшақтап, жігіт кетіп барады. Сыншылар соңғы көрініс шынайы ма, әлде түс пе деп көптен бері пікір таластырып келеді.

Өшірілген көрініс

1983 жылы түсірілген "Белгісіз Чаплин" деректі фильмінде Чарли сонымен қатар қонақ үйдің шеберсіз шаштаразы рөлін атқаратын, алынып тасталған көрініс бар. Альберт Остин қырқылуға келген және Эвергрин қонақ үйінің нашар шаштаразынан күткенінен артық нәрсе алатын адамды сомдайды.

Қабылдау

1919 жылы 16 маусымда шыққан "Нью-Йорк таймс" газетінде мынадай пікір жазылған: "Шарли Чаплин өзінің соңғы "Саннисайд" фильмімен "Странд" кинотеатрында, сондықтан, әрине, оған барғандар күледі. Бұл жолы Чаплин шаруаның жұмыскері және шағын қонақүйдің қызметкері рөлінде. Ол өзінің ең жақсыларын көрсетеді, өзінің ешқайсысына ұқсамайтын [[Немой комедия]]сына сүйенгенде. Түс көрісіндегі нимфа биі Васлав Нижинскийдің "Фавнның оңтүстік шамы" балетіне құрмет көрсету немесе пароди ретінде сипатталған."