Франциядағы Sénanque аббаттығы

Кіріспе

Сенанк аббаттығы (окситан: abadiá de Senhanca, француз: Abbaye Notre Dame de Sénanque) – Францияның Прованс аймағындағы Воклюз департаментіндегі Гордес ауылының жанында орналасқан цистерциандық аббаттық.

Бірінші негіз

Ол 1148 жылы Кавайон епископы Альфант пен Барселона графы, Прованс графы Рамон Беренгуер II-нің қамқорлығымен, Ардештен келген цистерциандық монахтармен құрылды. Алғашқы кедей монахтар уақытша шатырларда тұрды. 1152 жылға қарай қауым мүшелерінің саны соншалықты көбейді, Сенонк Вивье епархиясында Шамбонс аббаттығын құра алды. Жас қауым Симиан феодалдарынан қолдау тапты, олардың көмегімен 1178 жылы киеленген аббат шіркеуі салынды. Кейіннен Систерциандықтардың аналық үйі – Сито аббаттығының ережелеріне сәйкес Сенонкте басқа да құрылыстар бой көтерді. Оның қазіргі құрылыстарының арасында аббат шіркеуі, монастырь, жатақхана, басқару үйі және кішкентай калефактория – романдық сәулеттің танымал үлгілері бар. Калефактория – монахтардың жазу үшін жиналатын скрипторийі болған, қатал аймақтағы жалғыз жылы орын. 17 ғасырда ескі қабырғаларды жөндеу жұмыстары жүргізілген кезде асхана қосылды, бірақ аббаттың сұлулығы мен қатаңдығы сақталған ескерткіш сирек кездеседі: монастырь аркадаларындағы жұп бағаналардың капительдері сезімдік ынталандыру үшін ең қарапайым жапырақ пішіндеріне дейін азайтылған. Аббат шіркеуі аббаттың сыртқы қабырғаларынан шығып тұратын апсидасы бар тау кресті пішіндес. Ерекшелігі, оның литургиялық шығыс жағы солтүстікке қараған, себебі тар және усақ аңғарда дәстүрлі орналасуға орын болмады. 13 және 14 ғасырларда Сенонк өркендеп, төрт диірмен, жеті астық қоймасын басқарды және Прованста кең аумақтарға ие болды. 1509 жылы, бірінші аббаттың тағайындалуы – құлшыныстың төмендеуінің нақты белгісі болды, Сенонк қауымы онға жуық адамға дейін азайды. Дін соғыстары кезінде дінге бейім емес бауырлардың жатақтары қиратылып, аббат гугеноттар тарапынан тоналанды. Франция революциясы кезінде аббаттың жерлері мемлекеттік меншікке алынып, соңғы монах қуылды, ал Сенонк жеке тұлғаға сатылды.

It was founded in 1148 under the patronage of Alfant, bishop of Cavaillon, and Ramon Berenguer II, Count of Barcelona, Count of Provence, by Cistercian monks who came from Mazan Abbey in the Ardèche. Temporary huts housed the first community of impoverished monks. By 1152 the community already had so many members that Sénanque was able to found Chambons Abbey, in the diocese of Viviers. The young community found patrons in the seigneurs of Simiane, whose support enabled them to build the abbey church, consecrated in 1178. Other structures at Sénanque followed, laid out according to the rule of Cîteaux Abbey, mother house of the Cistercians. Among its existing structures, famed examples of Romanesque architecture, are the abbey church, cloister, dormitory, chapter house and the small calefactory, the one heated space in the austere surroundings, so that the monks could write, for this was their scriptorium. A refectory was added in the 17th century, when some minimal rebuilding of existing walls was undertaken, but the abbey is a remarkably untouched survival, of rare beauty and severity: the capitals of the paired columns in the cloister arcades are reduced to the simplest leaf forms, not to offer sensual distraction. The abbey church is in the form of a tau cross with an apse projecting beyond the abbey's outer walls. Somewhat unusually, its liturgical east end faces north, as the narrow and secluded valley offered no space for the conventional arrangement. In the 13th and 14th centuries, Sénanque reached its apogee, operating four mills, seven granges and possessing large estates in Provence. In 1509, when the first abbot in commendam was named, a sure sign of the decline of vocation, the community at Sénanque had shrunk to about a dozen. During the Wars of Religion the quarters for the lay brothers were destroyed and the abbey was ransacked by Huguenots. At the French Revolution the abbey's lands were nationalized, the one remaining monk was expelled and Sénanque itself was sold to a private individual.

Екінші негіз

1854 жылы бұл жер траппистерден гөрі талаптары азырақ ереже бойынша, Таза ұғым цистерциан монахтарының жаңа қауымы үшін қайтадан сатып алынды. 1903 жылы қауым қуылды және Канн қаласына жақын Сент-Онорат аралындағы Лерен абаттығына көшті. 1988 жылы шағын қауым Лерен абаттығының қарастырылымы ретінде қайта келді. Сенанкте тұратын монахтар лаванда өсіріп, ара шаруашылығымен айналысып, күнкөріс табады. Жеке адамдар рухани сергіту үшін абаттықта тұруға келісе алады. Прованстағы тағы екі ерте цистерциан абаттығы – Сильвакан және Ле Торонет абаттықтары; Сенанкпен бірге олар кейде «Прованстың үш қарындасы» («les trois soeurs provençales») деп аталады.