Кіріспе

Швед өндіріс компаниясы (1916–1979)

NOHAB (Nydqvist & Holm AB) – Швецияның Троллхеттан қаласында негізделген өндіріс компаниясы болған.

Тарих

Компанияны Антенор Нидквист, Йохан Магнус Лидстрём және Карл Олоф Холм 1847 жылы гидроэлектр станциялары үшін турбиналар өндіруші ретінде Trollhättans Mekaniska Verkstad деп құрды. 1865 жылы компания алғашқы бу локомотивін жасады, ал 1912 жылы зауыттан 1000-шы локомотив бумен шықты. 1912 жылы Нохабтың "Мың локомотив" атты жылнамалық кітабында компания Титаник кемесінің құтқару шлюпкаларына арналған құбырлы кронштейндерді де жасағаны айтылған. 1916 жылы компания шектеулі серіктестік ретінде қайта құрылып, NOHAB аталды. 1920 жылы НОХАБ Кеңес Ресейінен 1000 локомотивке тапсырыс алды. 1921 және 1924 жылдар аралығында барлығы 500 данасы жеткізілді. 1924 жылы Нохаб Рио-де-Жанейро штатындағы (Бразилия) Estrada de Ferro Rio d'Ouro үшін #1727, #1728 және #1729 нөмірлерімен 4-6-0 конфигурациясында үш бу локомотивін жасады. Estrada de Ferro Rio d'Ouro-ның сақталған деректеріне сәйкес, олар Бразилияға 1926 жылға дейін жеткен жоқ. 1930 жылы NOHAB Bristol Aeroplane Company лицензиясы бойынша Bristol Jupiter ұшақ қозғалтқышын өндіруді бастады. Бірнеше жылдан кейін NOHAB компаниясының және AB Svenska järnvägsverkstäderna (Швед теміржол шеберханасы) компаниясының авиациялық қозғалтқыштар бөлімшелері Linköping қаласында SAAB авиациялық өндіріс компаниясын құрды. 1930-1936 жылдары олар Ljungström бу турбиналы локомотивтерін жасады. 1948 жылы NOHAB португалиялық теміржолдарға (CP) 1668 (Série 0100) және 1000 (Série 9100) үлгілерінде дизельдік пойыз вагондарын жеткізді. 1950 жылдары NOHAB General Motors компаниясының Electro Motive бөлімшесінің лицензиясы бойынша дизельдік локомотивтерді өндіруді бастады. Дания мемлекеттік теміржолы ірі клиент болды. 35 Di 3 локомотиві де Норвегия мемлекеттік теміржолына жеткізілді. Локомотивтер мен ұшақтардан басқа NOHAB электр станциялары үшін турбиналардың ірі өндірушісі болды және орташа өлшемді кемелерге арналған қозғалтқыштарымен танымал болды. NOHAB сонымен қатар S танкының корпустарын да өндірді. 1970 жылдары дизельдік қозғалтқыштарды өндіру зауыты Wärtsilä компаниясына сатылып, Wärtsilä Nohab деп аталды. Компания 1979 жылы банкротқа ұшырады.

НОХАБ Венгрияда

1960 жылдардың басында Венгрия мемлекеттік темір жолы (MÁV) үшін жиырма NOHAB дизель локомотиві жасалды, бірақ «Темір перде» салдарынан, импорт тоқтатылып, оның орнына Совет Одағында жасалған M62 локомотивтеріне басымдық берілді. Швед локомотивтері MÁV жүйесінде M61 типі ретінде тіркелді және әмбебап, өте сенімді әрі экономикалық тиімді болып дәлелдеді. Советтік M62 локомотивтері болғанына қарамастан, олар Пакс атом электр стансасынан советтік қайта өңдеу орталықтарына радиоактивті қалдықтарды тасымалдайтын арнайы пойыздарды тартты. M61 типі Венгрияда аса құрметті локомотив ретінде танылды, себебі олар Балатон көлі маңындағы демалыс орындарына көптеген экспресс пойыздарды тасымалдады. Олардың суреттері социализм дәуірінде, орташа азаматтардың шетелге саяхаттауы шектелген кезде, жасөспірімдердің жазғы лагерьлерімен, саяхаттармен және отбасылық демалыстармен байланысты болды. Бүгінде M61 локомотивтері MÁV-та тұрақты түрде пайдаланылмайды, көпшілігі жойылды, бірақ кейбіреулері сақталды. Олардың біреуі Венгрия мен Румыниядағы қорғау тобының тапсырысы бойынша жұмыс істейді, ал екіншісі Будапешт аймағында рельстер төсеу машиналарын тасымалдайтын пойыздарды тартады.