Кіріспе

Батыс Австралиядағы зиянкестерден қорғайтын қоршаулар

Батыс Австралияның мемлекеттік кедергі қоршауы, бұрын Қоянға қарсы қоршау, Мемлекеттік зиянкестерге қарсы қоршау және Эму қоршауы деп аталған, 1901 және 1907 жылдар аралығында қояндар мен шығыстан келген басқа да ауыл шаруашылығы зиянкестерін Батыс Австралияның мал өсіру аймақтарына өткізбеу үшін салынған. Батыс Австралияда үш қоршау бар: түпнұсқа No. 1 қоршауы штаттың солтүстігінен оңтүстігіне дейін созылады, No. 2 қоршауы кішірек және одан да батысқа қарай орналасқан, ал No. 3 қоршауы одан да кішірек және шығыстан батысқа қарай жүреді. Қоршауларды салуға алты жыл уақыт кетті. Салынғаннан кейін, қоянға қарсы қоршау (барлық үш қоршауды қоса алғанда) 2023 миль (3256 км) ұзын болды. Ол кезде бір километр қоршау салудың құны шамамен 250 долларға бағаланған (1907 жылғы 250 доллар қазіргі жылдарда шамамен <есептелген сомаға> тең). 1950 жылы аяқталған 1139 миль (1833 км) ұзындығындағы No. 1 қоршауы әлемдегі ең ұзын, үздірілмеген қоршау болып табылды.

Тарих

Қоянды Австралияға 1788 жылы Бірінші флот әкелді, бірақ олар 1859 жылдың қазан айынан кейін мәселеге айналды, Томас Остин Англиядан 24 жабайы қоянды аң аулау үшін босатты, "Бірнеше қоян әкелудің зияны аз болады және ол үйге жақын сезім сыйлап, аң ауруға мүмкіндік берер" деп ойлады. Қояндар өте шапшаң көбейіп, елдің оңтүстік бөлігіне жылдам тарады. Австралияда қоян популяциясының өсуіне қолайлы жағдайлар болды, соның ішінде жергілікті жыртқыштардың жоқтығы да осыған себеп болды. 1887 жылы қояндардың келтірген зиянынан туған шығындар Жаңа Оңтүстік Уэльс үкіметін "колонияда бұрын белгілі болмаған, қояндарды тиімді жоюға арналған кез келген әдіс" үшін 25 000 фунт стерлинг (1887 жылғы 25 000.0 соңғы жылдары шамамен <есептелген сомаға> тең) сыйлық тағайындауға мәжбүр етті. 1901 жылы жағдайды зерттеу үшін Корольдік комиссия құрылды.

Құрылыс

Қоршау бағаналары 3,66 метр (4 метр) аралыққа орналастырылған және ең аз диаметрі болған. Бастапқыда жерден 0,3 метр, 1 метр және 3 метр биіктікте 12 1/2 калибрлі үш сым тартылды, содан кейін 3 метр (1 метр) биіктікте тікенек сым және 3 метр (1 метр) биіктікте қара сым қосылды, бұл қоршауды түлкілер мен динголардан да қорғауға мүмкіндік берді. Сым тор, жер астына дейін созылып, сымға бекітілді. Қоршау жергілікті климатқа және ағаш қолжетімділігіне қарай әртүрлі материалдардан салынды. Алғашында қоршау бағаналары лосось ағашынан және гимлеттен жасалған, бірақ олар термитке (жергілікті тұрғындар ақ құмырсқа дейді) тартып, ауыстыру қажет болды. Ақ шырыш ағашы қоршау үшін қолданылған ең жақсы ағаш түрінің бірі болды. Басқа қолданылған ағаштар – мулга, воджил, қарағай және шай ағашы, қоршау салынатын жерге жақын жерде табылғандарына байланысты. Ағаш болмаған жерлерде темір бағаналар қолданылды. Көптеген материалдар бұқа, есек және түйе арбаларымен теміржол станцияларынан және порттардан жүздеген шақырым тасымалданды. 1901 жылдан бастап қоршау жеке мердігерлермен салынды, бірақ 1904 жылы жоба Ричард Джон Анкетеллтің қадағалауымен Батыс Австралияның Қоғамдық жұмыстар департаментінің жауапкершілігіне көшті. Кроуфорд қоршауды бұзған қояндарды жоюға жауапты болды. Қоршау аяқталғаннан кейінгі алғашқы жылы қоршау ішінде, Куроу, Муллева және Нортгемптон сияқты жерлерде қоян колониялары табылып, жойылды. Ол көп жылдар бойы қояндарды тоқтатты, сондықтан қоян торымен жабдықтау бойынша үкіметтік схема, ұзақ мерзімді несиелер беру арқылы, осы қоршаудың батысындағы фермерлерге ешқашан қолданылмады. Екі қоршаудың арасындағы фермерлер көп жылдар бойы қояндардың зиянына ұшырады, олар жұмаққа айналып, №2 қоршаудың батысындағы ауылшаруашылық аудандарға тарады. Жалпы алғанда, қояндарға қарсы ұзақ мерзімді кедергі ретінде қоршаулар сәтсіз болды; тіпті құрылыс кезінде қояндар қоршаулар қорғауға арналған аймақтарға секіріп кірді.

Австралияның басқа жерлері

Дарлинг Даунс Моретон қоян алқасының қоршауы – Квинсленд және Жаңа Оңтүстік Уэльс шекарасының бір бөлігімен жүретін қоян қоршауы.

Мәдени сілтемелер

1907 жылы No 1 мұнарасының құрылысында жұмыс істеген австралиялық жазушы Артур Апфилд шөлде дене жоюдың жолын сипаттайтын көркем әңгіме жазуды бастады. Кітап жарыққа шықпастан бұрын, жазушының танысы, малшы Сноуи Роулз кем дегенде екі адамды өлтіріп, кітапта сипатталған әдіспен денелерін жойды. 1932 жылы өткен сот Батыс Австралия тарихындағы ең сенсациялық соттардың бірі болды. Оқиға туралы "Қоян қоршауындағы кісі өлтіру: Артур Апфилд және Сноуи Роулздың ерекше ісі" атты кітап жарық көрді. Бұл оқиға қазір Мерчисон қырқындары деп аталады. Дорис Пилкінгтон Гаримараның "Қоян қоршауын ұстан" (1996) кітабы 1930 жылдары үш абориген қызының Джигалонгқа қарайтын жолдарында қоршауды пайдалануын баяндайды. Батыс Австралиядағы ата-аналарынан "ұрланған ұрпақ" ретінде алынған қыздар Мур өзенінің аборигендер қонысынан қашып, қоянға қарсы қоршауды ұстанған күйі отбасына, Джигалонгқа қайтып келді. "Қоян қоршауы" (2002) атты көркем фильмі кітап негізінде түсірілген. 2016 жылы ағылшын қызы Линдси Коул Мур өзенінің қонысынан Джигалонгқа дейін қоршау бойымен жүрді. 2016 жылдың қыркүйек айында ол Дорис қызымен кездесті.