Париж Орли әуежайының жеңіл рельстік көлігі және шаттл қызметі

Кіріспе

Orlyval – Париж қаласының Орли әуежайындағы жеңіл рельстік шаттл және шаттл қызметі. Бұл Véhicule Automatique Léger (VAL, ағылшын тілінде: автоматты жеңіл көлік) жүргішсіз, резеңке дөңгелекті жолаушылар тасымалдау технологиясын пайдаланады. 1991 жылдың 2 қазанында ашылған бұл желі екі әуежай терминалы арасында тегін қызмет көрсетеді, ал Антоний станциясына премиум тарифпен қызмет көрсетеді, онда жолаушылар қалалық RER B пойыздарына көше алады. Orlyval – Лилль метросынан кейін VAL технологиясын қолданған екінші желі және VAL технологиясын қолданған алғашқы әуежайдағы жолаушылар тасымалдау жүйесі. Желіге қаржылай қолдау көрсеткен және бастапқыда оны VAL технологиясын әзірлеген Matra компаниясы мен бірнеше халықаралық әзірлеушілер басқарған. Бұл желі коммерциялық тұрғыдан сәтсіз болды және операторлар банкротқа ұшырады. Париж аймағының көлік операторы RATP тобы 1992 жылы желіні өз басқаруына алды.

Тарих

Орли әуежайы Париж қаласы және Францияның басқа қалалары арасындағы ішкі рейстер үшін негізгі әуежай болып табылады. 1980-жылдары әуежайға барудың жалғыз мүмкіндігі автомобиль жолдары болды. Әуежайға қатынайтын автобус бағыттары көбінесе толы болып, көлік кептелісі жиі кездесетін. Бірнеше жоба ұсынылды: Париж метросының 7-ші желісін ұзарту, RER B желісіне қосымша тармақ салу және RER C желісін ұзарту. Соңында, 1987 жылдың желтоқсанында билік органдары 1983 жылы ашылған Лилль метросы үшін Matra компаниясы әзірлеген Véhicule Automatique Léger (VAL) технологиясын пайдалана отырып, RER B желісіндегі Антоний станциясына дейін шаттл желісін салуды жөн көрді. Бұл жоба Matra компаниясының жаңа VAL жүйелерін әлемнің түрлі қалаларына сату ниетімен жасалған көрнекі жобасы ретінде қарастырылды (және сынға ұшырады). Жак Ширак үкіметі шаттл желісін қаржыландыруға күмәнданып, оның орнына жеке компанияға әуежай аумағында шаттл желісін пайдалану құқығын беру туралы концессия ұсынды. Желіні салу үшін консорциум құрылды, оған Air Inter (үлесі 26,7%), Lyonnaise des Eaux Dumez (18%), VAL өндірушісі Matra (17,3%) және қоғамдық көлік операторы RATP (3,3%) кірді. Консорциумның қалған 34,7% үлесі Caisse des Dépôts, Crédit Lyonnais және Indosuez сияқты бірнеше банктерге тиесілі болды. Күнделікті жолаушылар ағыны 14 000-нан аспайды деп болжанып, банктер топқа 1,55 миллиард франк (шамамен 21,65 миллион еуро) көлемінде несие алуға көмектесті. Орливал 1991 жылдың 2 қазанында, жоспардан үш ай бұрын ашылды. Бірақ, дер кезінде жолаушылар саны күтілгеннен кем болды. Бұған 55 франк (8 еуро) тұратын жол ақысының жоғары болуы және Антоний станциясында VAL және RER пойыздары арасындағы ауысу ыңғайсыздығы себеп болды. Күнделікті жолаушылар ағыны шамамен 4 500 адамды құрады, бұл болжамдағы трафиктің үштен бірі ғана. Жұмыс істеген алғашқы айларда жол ақысы төмендетілді, бірақ жолаушылар саны өспеді. Бірінші толық жыл ішінде желі бастапқыда күтілген 4,3 миллион емес, тек 1,2 миллион жолаушыға қызмет көрсетті. 1992 жылдың желтоқсанында желі мәжбүрлі түрде таратылды. Желіні басқару RATP-қа жүктелді, оған Иль-де-Франс аймағы 2021 жылдың соңына дейін жылына он миллион франк көлемінде операциялық субсидия төледі. Келісімге сәйкес, 2021 жылдың соңына дейін әрбір жол ақысының бір бөлігі несие берушілерге қайтарылуы керек еді, олардың бастапқы инвестициясының шамамен 67% қайтарылатыны күтілді. Осы келісімнің нәтижесінде желідегі жол ақысы аймақтағы басқа көлік түрлеріне қарағанда жоғары болды. 2016 жылдың соңына қарай желі жылына шамамен 10,5 миллион еуро көлемінде жол ақысын өндірді. RATP желіні басқаруды қолға алғаннан кейін жолаушылар саны артты. 1994 жылдың басында RATP жолаушылар арасында зерттеу жүргізіп, клиенттердің басым бөлігінің қала мен әуежай арасында қызметтік мәселелермен саяхаттайтын бизнесмендер екенін анықтады. Зерттеу нәтижелеріне сәйкес, 1994 жылдың маусым айында RATP Орливалдың жұмыс уақытын ұзартып, әуежайдың алғашқы және соңғы ішкі рейстерімен байланыстыруды қамтамасыз етті. 2000 жылдардан бастап жолаушылар ағыны жыл сайын 8-10% өсті. 2013 жылы желі бойынша 3,1 миллион сапар жасалды.

Orly Airport is the primary airport for domestic flights between Paris and other cities in France. During the 1980s, the only transportation options to the airport were by road. Bus routes to the airport were often crowded and traffic jams were frequent. Several projects were suggested: an extension of Paris Métro Line 7, an additional branch of the RER B, and an extension of the RER C. Ultimately, in December 1987, authorities opted for the construction of a shuttle line from the airport to Antony station on the RER B line using the Véhicule Automatique Léger (VAL) technology developed by Matra for the Lille Metro which opened in 1983. The project was seen (and criticized) as a showcase project for Matra who was hoping to sell VAL systems to cities across the world. The government of Jacques Chirac was skeptical about financing the shuttle line and instead offered up a concession: the right for a private company to operate the shuttle line on the airport grounds. A consortium was formed to build the line, consisting of the domestic airline Air Inter (26.7% share), builder Lyonnaise des Eaux Dumez (18% share), VAL manufacturer Matra (17.3% share), and public transport operator RATP (3.3% share). The other 34.7% of the consortium was owned by several banks including Caisse des Dépôts, Crédit Lyonnais, and Indosuez. With daily ridership forecasted at over 14,000 passengers, the banks helped the group secure loans worth 1.55 billion french francs (about €21.65 million). The Orlyval opened on 2 October 1991, about three months ahead of schedule. Almost immediately, ridership was lower than expected. Blame was placed on the premium fare, 55 francs (about €8), and the transfer between VAL and RER trains at Antony station. Daily ridership was around 4,500, only a third of the predicted traffic. After a few months of operation, fares were reduced, but ridership remained low. In the first full year of operation, the line only served 1.2 million travelers, instead of the 4.3 million initially forecasted. In December 1992, the line was put into compulsory liquidation. Operation of the line was taken over by RATP, who would receive an operating subsidy of ten million francs per year until the end of 2021, paid by the Île de France region. The settlement also included the requirement that until the end of 2021, a portion of each fare should go to repaying creditors, expected to return about 67% of their original investment. Because of this agreement, fares on the line remained higher than other forms of transportation in the region. As of the end of 2016, the line generated about 10.5 million euros in fares per year. Ridership increased after the RATP took over operation of the line. The RATP carried out a study of riders in early 1994 and learned the clientele mostly consisted of businessmen traveling between the city and the airport for professional reasons. As a result of the study, in June 1994, RATP increased operating hours of the Orlyval to enable connections to the first and last domestic flights. Since the 2000s, traffic has experienced an annual increase of 8 to 10%. Ridership for the year 2013 amounted to 3.1 million trips.

Билеттер мен билеттер

Әуежай терминалдары арасындағы саяхат тегін. Антоний станциясына баратын немесе одан келетін жолаушылар ақы төлеуі керек, сондай-ақ әуежайдан келген жолаушылар үшін Антонийде шығу баға төлеу қақпалары орнатылған. 2023 жылғы наурыз айынан бастап Орлиден Антонийге немесе кері саяхаттаудың бір бағасы 11 евроны құрайды; бұл 2022 жылғы наурызда жарияланған RER билеттеріне арналған 5 евролық баға шегіне қатысты емес. 4-тен 10 жасқа дейінгі балалар бағаның жартысын төлейді, ал 3 жасқа дейінгі балалар тегін. RER стансасына дейін жарамды бірлескен билеттер саяхат еткен қашықтыққа байланысты бағамен қол жетімді. Бұл маршрут үшін жарамды жалғыз билет – Парижге 1-ден 5 күнге дейінгі билет; Mobilis күндік билеттері мен Navigo маусымдық билеттері жарамсыз.

Болашақ

Орливалдың болашағы белгісіз: Grand Paris Express жобасының аясында Париж метросының 14-желісі 2024 жылдың мамырында әуежайға дейін созылуы жоспарланған, бұл Париж орталығына тікелей барып-келуге мүмкіндік береді. Бірнеше жыл өткен соң Париж метросының 18-желісі әуежайды RER B және C желілерімен байланыстыруы күтілуде. Антоний және Виссос қалалары, сондай-ақ Париж-Сакле қауымдастығы Орливал желісін сақтап, оны өздерінің қауымдастығы үшін метро желісіне жақындату, яғни желіге үш қосымша станция қосу үшін лоббилеу жұмыстарын жүргізуде. Дегенмен, 30 жылдан астам қызмет еткеннен кейін инфрақұрылымға толыққанды жаңарту қажет. Тағы бір қарастырылып жатқан нұсқа – инфрақұрылымды толықтай құрастырып алу және бұл жерді велосипед жолы немесе автобус қатынайтын жолақ ретінде пайдалану.