Готфрид Михаэль Кёниг: Немец-голландиялық композитор өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Готфрид Михаэль Кениг (1926 жылғы 5 қазан – 2021 жылғы 30 желтоқсан) – неміс-голландиялық композитор.

Өмірбаян

Магдебургте туған Кениг Брауншвейгтегі шіркеу музыкасын, Детмольд музыка мектебінде композицияны, фортепианоны, талдауды және акустиканы, Кёльн музыка мектебінде музыканы бейнелеу техникасын және Бонн университетінде компьютер техникасын оқыды. Ол Дармштадт музыкалық жазғы мектептеріне (Darmstädter Ferienkurse) қатысып, кейін сабақ берді. 1954 жылдан 1964 жылға дейін Кениг Батыс Германия радиосының (WDR) электрондық студиясында жұмыс істеді. Ол өзінің электрондық композицияларын – Klangfiguren, Essay және Terminus 1 – шығарды, сондай-ақ оркестрлік және камералық музыка жазды. Бұдан басқа, ол Маурицио Кагель, Франко Евангелисти, Гьёрги Лигети (Artikulation), Герберт Брун және Карльхайнц Стокхаузенге (Gesang der Jünglinge және Kontakte жұмыстарында) көмектесті. 1961-1965 жылдары Коениг Билтховендегі Гаудеамус қорында, ал 1962-1964 жылдары Кёльн музыка мектебінде сабақ берді. 1964 жылы Коениг Нидерландыға көшіп барды, онда ол Утрехт университетінде сабақ берді және 1986 жылға дейін электрондық музыка студиясының директоры, кейіннен төрағасы болды, ол Сонология институты болып өзгерді. Мұнда ол музыкалық құрылымның нұсқаларын формалдауға бағытталған компьютерлік композициялық бағдарламаларын – Project 1 (1964) және Project 2 (1966) – әзірледі. Екі бағдарлама да алгоритмдік композиция жүйелерінің одан әрі дамуына маңызды үлес қосты. Оның атақты студенттерінің қатарында Хорхе Антунес, Марио Бертончини, Конрад Боймер, Карл Готфрид Брунотт, Мигель Анхель Кория, Йоханнес Фрич, Анеа Локвуд, Лука Ломбарди, Томас Марко, Пьер Мариэтан, Золтан Понграц, Кис ван Проойен, Атли Хеймир Свейнссон, Клод Вивье және Ян Вриенд болды. Оның дыбыс синтездеу бағдарламасы SSP (1971 жылы бастау алған) дыбысты уақыт бойынша амплитудалар тізбегі ретінде бейнелеуге негізделген. Ол Project 1 және Project 2 жобаларында қолданылған элементтерді кездейсоқ және топтық таңдау әдістерін пайдаланды. Ол электрондық туындыларын жасауды жалғастырды (Terminus 2, Funktionen сериясы). Содан кейін оның компьютерлік бағдарламаларын қолдану нәтижесінде камералық музыка (пианиноға арналған Übung, Segmente сериясы, 3 ASKO Pieces, 1987 жылғы скрипкалық квартет, скрипкалық трио) және оркестрге арналған шығармалар (Beitrag, Concerti e Corali) пайда болды. Оның теориялық еңбектерінің алты томы 1991 және 2008 жылдар аралығында Pfau Verlag басылымымен Ästhetische Praxis деген атпен жарық көрді. Итальяндық таңдауы Genesi e forma (Рим: Semar, 1995) деген атпен, ал ағылшын тіліндегі нұсқасы Process and Form (Hofheim: Wolke, 2018) деген атпен жарық көрді. 2002/03 жылдары Кениг Берлин техникалық университетінде алгоритмдік композициядан сабақ берді. Оның Terminus 2 және Funktion Grün шығармалары 1998 жылы британдық The Wire журналы әлемді дүрліктірген 100 жазбаның тізіміне енді (ешкім тыңдамай тұрғанда).

Born in Magdeburg, Koenig studied church music in Braunschweig at the , composition, piano, analysis and acoustics at the Hochschule für Musik Detmold, music representation techniques at the Hochschule für Musik Köln and computer technique at the University of Bonn. He attended and later lectured at the Darmstädter Ferienkurse (Darmstadt music summer schools). From 1954 to 1964 Koenig worked in the electronic studio of West German Radio (WDR) producing his electronic compositions Klangfiguren, Essay and Terminus 1 and wrote orchestral and chamber music. Furthermore, he assisted other composers, including Mauricio Kagel, Franco Evangelisti, György Ligeti (Artikulation), Herbert Brün and Karlheinz Stockhausen (with the realization of Gesang der Jünglinge and Kontakte). From 1961 to 1965 Koenig taught at the Gaudeamus Foundation in Bilthoven, and from 1962 to 1964 at the Hochschule für Musik Köln. In 1964 Koenig moved to the Netherlands, where he taught at Utrecht University and was, until 1986, director and later chairman of the electronic music studio, which became the Institute of Sonology. Here he developed his computer composition programs Project 1 (1964) and Project 2 (1966), designed to formalise the composition of musical structure variants. Both programs had a significant impact on the further development of algorithmic composition systems. Among his notable students are Jorge Antunes, Mario Bertoncini, Konrad Boehmer, Karl Gottfried Brunotte, Miguel Ángel Coria, Johannes Fritsch, Annea Lockwood, Luca Lombardi, Tomás Marco, Pierre Mariétan, Zoltán Pongrácz, Kees van Prooijen, Atli Heimir Sveinsson, Claude Vivier and Jan Vriend. His sound synthesis program SSP (started 1971) is based on the representation of sound as a sequence of amplitudes in time. It makes use of the methods of aleatoric and groupwise selection of elements employed in Project 1 and Project 2. He continued to produce electronic works (Terminus 2, the Funktionen series). These were followed by the application of his computer programs, resulting in chamber music (Übung for piano, the Segmente series, 3 ASKO Pieces, String Quartet 1987, String Trio) and works for orchestra (Beitrag, Concerti e Corali). Six volumes of his theoretical writings were published between 1991 and 2008 under the title Ästhetische Praxis by Pfau Verlag; an Italian selection appeared under the title Genesi e forma (Rome: Semar, 1995), an English one under the title Process and Form (Hofheim: Wolke, 2018). Koenig taught Algorithmic Composition in 2002/03 at the Technical University of Berlin. His works Terminus 2 and Funktion Grün were selected by the British magazine The Wire in 1998 for its list of 100 Records That Set the World on Fire (While No One Was Listening).