Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Pseudoplatystoma – Pimelodidae тұқымдасына жататын Оңтүстік Америкаға тән бірнеше балық түрінің туысы. Бұл түрлердің көптеген қолданылатын атаулары бар. Олар көбінесе өзендердің негізгі арналарын мекендейді, ең терең жерлерде болады, бірақ кейбір түрлерін көлдерде, су тасқан ормандарда және басқа да тұщы сулы орталарда да кездестіруге болады. Олардың денесі күшті және маңызды тағамдық балықтар болып саналады. Соңғы кезде олардың саны шамадан тыс балық аулау және гидроэлектр станцияларының салынуынан туындаған ортаның қырылуы сияқты бірнеше факторларға байланысты күрт төмендеп барады.
Genus of fishes
Pseudoplatystoma is a genus of several South American catfish species of family Pimelodidae. The species are known by a number of different common names. They typically inhabit major rivers where they prefer the main channels and tend to stay at maximum depth, but some species can also be seen in lakes, flooded forests, and other freshwater habitats. They have robust bodies, and are important food fish. Recently, their population size has been on the drastic decline due to a variety of factors including overfishing and habitat destruction due to the construction of hydroelectric dams.
Жалпы атаулар
Өздерінің туған суларында бұл балықтарды гуарани тілінде суруби деп атайды. Әсіресе Парагвайда, испан және гуарани тілдерін әлі де қолданатын елде, осы атау қолданылады. Бұл атау сондай-ақ кейбір испан тілінде сөйлейтін елдерде және Бразилияда (суруби немесе сурубим) қолданылады. Перу испан тілінде оларды донселья немесе сунгаро деп атайды. P. corruscans балығын молеке немесе пинтадо деп атау мүмкін. Көбінесе оларды халық арасында багре раядо/раядо немесе пинтадилло/пинтадо (жолбарыс басы немесе жолбарыс шовельноз) деп атайды. Бұл туысқа аквариум хоббисінде кеңінен танымал жолбарыс тұмсықты балық кіреді, бірақ осы туыстағы түрлерді шатастыру өте оңай.
In their native waters, these fish may be called surubí in Guaraní. Specially in Paraguay a country that still speaks both Spanish and Guaraní This name is also used in some Spanish speaking countries and in Brazil (surubi or surubim). In Peruvian Spanish, they are called doncella or zúngaro. P. corruscans may be called moleque or pintado. They often are referred to in the vernacular as bagre rayado/rajado or pintadillo/pintado (tiger catfish or tiger–shovelnose). This genus contains the fish commonly known as the tiger shovelnose catfish in the aquarium hobby, though the species in this genus are relatively easy to confuse.
Таксономия
Псевдоплатистома - балықтардың монофилеттік тобы. Pseudoplatystoma туысының жаңа ескерілмеген түрлері ондаған жылдар бойы P. fasciatum және P. tigrinum аттарымен жіктелген. Бұл туысқа дәстүрлі түрде 2007 жылға дейін үш түр ғана кірді; қазіргі таңда сегіз түр осы туысқа жатады. P. orinocoense, P. magdaleniatum және P. reticulatum бұрын P. fasciatum деп есептелген, бірақ қазір дербес түрлер ретінде танылған. P. metaense де қазір P. tigrinum-нан бөлек түр ретінде танылған. Туыстың ішінде екі клад анықталған. Бірі – P. fasciatum клады, оған P. fasciatum, P. orinocoense, P. magdaleniatum, P. reticulatum және P. corruscans кіреді. Осы кладтың ішінде P. fasciatum және P. punctifer туысқан түрлер, ал P. orinocoense осы екі түрдің құрамындағы кладқа туыс. Екіншісі – P. tigrinum клады, оған тек P. tigrinum және P. metaense жатады. Олар анатомиялық ерекшеліктерімен ажыратылады.
Pseudoplatystoma is a monophyletic assemblage of catfishes. Unrecognized species of Pseudoplatystoma have been included under the names P. fasciatum and P. tigrinum for decades. This genus traditionally contained only three species until 2007; currently, eight species are in this genus. P. orinocoense, P. magdaleniatum, and P. reticulatum were formerly recognized as P. fasciatum, but are now recognized as distinct species. P. metaense is also now recognized as a distinct species from P. tigrinum. Two clades are recognized within the genus. One is the P. fasciatum clade which includes P. fasciatum, P. orinocoense, P. magdaleniatum, P. reticulatum, and P. corruscans. Within this clade, P. fasciatum and P. punctifer are sister species, and P. orinocoense is sister to the clade formed by these two species. The other, the P. tigrinum clade, includes only P. tigrinum and P. metaense. They are differentiated by anatomical characters.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Псевдопластистома түрлерінің таралу аймағы Оңтүстік Американың ірі өзен алаптарын қамтиды: Амазонка, Ориноко, Парана, Сан-Франциско, Магдалена, Рупунуни, Эссекибо және Суринам өзендері. Олар Бразилияның Мату-Гросу штатындағы Куиаба өзенінде де кездеседі. Тынық мұхитына құятын өзендердің бассейндерінен олардың табылғаны туралы мәлімет жоқ.
The distribution of Pseudoplatystoma species includes the great river basins of South America: the Amazon, Orinoco, Paraná, São Francisco, Magdalena, Rupununi, Essequibo, and Suriname Rivers. They can also be found in the Cuiabá river, located in the Brazilian State of Mato Grosso. They have not been reported from river basins draining into the Pacific.