Кіріспе

Ағаш өңдеу құралы, араны бағыттау үшін қолданылады.

Митр қорабы (американдық ағылшын тілінде) – дәл кесулер жасауға, әсіресе 45° бұрышты кесулерге қолмен араны бағыттауға арналған ағаш өңдеу құралы. Дәстүрлі митр қораптары қарапайым конструкциялы және ағаштан жасалған, ал реттелетін митр қораптары металдан жасалған және 45°-тан 90°-ға дейінгі кез келген бұрышта кесуге бейімделуге болады. Көптеген шеберханаларда және құрылыс алаңдарында митр қораптары электрмен жұмыс істейтін митр арасымен алмастырылды, бірақ митр қораптарын қолдаушылар олардың электрмен жұмыс істейтін митр арасына қарағанда дәлірек, қауіпсіз, тыныш, арзан және аз орын алатынын айтады.

Бастапқы митра қорап

Митра қорабының ең көп таралған және қарапайым түрі – ағаштан, пластиктен немесе алюминийден жасалған, жоғарғы жағы мен екі шеті ашық U пішіндес блок. Қораптың ені кесілетін детальдің еніне сай етіп жасалады. Қораптың қабырғаларына кесуге қажетті бұрышпен ойықтар кесіледі. Осы ойықтар аралыққа бағыт көрсетеді. Көбінесе митра қорабындағы ойықтар 45° және 90° бұрыштарында болады. Ағаштан жасалған митра қораптары көптеп өндірілсе де, құрылысы қарапайым болғандықтан, ағаш шеберлері оларды көбінесе үш ағаш бөлігінен бұрап немесе желімдеп өздері жасайды. Содан кейін ойықтар сол аралықпен бірге қораппен қолданылатын арамен кесіледі. Ағаштан жасалған митра қораптарының қызмет ету мерзімі шектеулі, себебі уақыт өте келе ара ойықтың қабырғаларын және түбін тозады, бұл кесудің дәлдігін азайтады. Кейбір митра қораптары ойықтың тозуын азайту және қорапқа беріктік беру үшін жоғарғы жағына бағыттағыштармен жабдықталған. Митра қораптары 45° бұрыштан өзгеше бұрыштарда кесу үшін немесе қисық (еңіс) бұрыштарда кесу үшін, немесе белгілі бір өлшемдегі детальді бекіту үшін ағаш шеберлерімен арнайы жасалуы мүмкін.

Реттелетін митра қорабы

Бағыттауыш қорап 45° пен 90° аралығындағы кез келген бұрышпен кесуге арналған. Олар металдан жасалған және негізден, қоршаудан және белгіленген бұрышта артқа пісіру арасын ұстап тұратын механизмнен тұрады. Жұмыс дайындамасы ара қолданылғанда қоршауға тығыз ұсталады. Тарихи тұрғыдан алғанда, митралы ара – бұл бағыттауыш қораппен қолдануға арналған кең жапырақты артқа пісіру арасының бір түрі, бірақ қазір бұл термин көбінесе қуатты митралы араға сілтеме жасайды, ол бағыттауыш қораптың ізбасары болып табылады.

Қолдану

Ағаш өңдеуге арналған ағаш бөліктерімен қатар, митр қорабы шеберханаларда және құрылыс алаңдарында әртүрлі жиектерді кесу үшін де жиі қолданылады. Нақты кесу үшін, митр қорабында кесілген деталь, қолмен тегістеу және ату тақтасы арқылы одан әрі жетілдірілуі мүмкін.

Бастапқы митра қорап

Жұмыс дайындамасы қорапқа салынады және тақтаны кесу қажетті жері митра қорабының қабырғаларындағы сәйкес ойықтармен бірқатар етіп келдіріледі. Содан кейін жұмыс дайындамасы бекітіледі немесе қысқыштармен орнында тұрақталды. Митра қорабымен ең көп қолданылатын қол арасы – арқалы ара, бірақ басқа да қол аралары да пайдаланылады. Аралау алдында ара ойықтардың арасына орналастырылады.

Реттелетін митра қорабы

Жұмыс дайындамасы арамен тураластырылады және қоршауға қатайтылады немесе бекітіледі. Қаптаманың конструкциясына байланысты, кесу арнайы бұрышпен кесетін арамен немесе нұсқаулардың арасына сыйып кететін басқа да қолайлы арамен жасалады.