Кіріспе

Эзаттолла Сәхаби (ғ. 9 мамыр 1930 - 31 мамыр 2011) - ирандық саясаткер және журналист. 1980-1984 жылдары парламент мүшесі болды.

Ерте өмір

Сахаби 1930 жылы 9 мамырда Тегеранда дүниеге келген. Оның әкесі Ядолла Сахаби 1979 жылғы Иран төңкерісіне ықпал еткен. Оның ағасы, Ферейдун Сахаби Иранның Атом энергиясы ұйымының бірінші президенті және Иран президенті әкімшілігінің екінші президенті болды. Тегеран университетінің инженерлік факультетінде механика мамандығы бойынша білім алған.

Саяси мансап

Ол 1979 жылы 12 ақпанда Рухолла Хомейнимен Ислам революциясы кеңесінің мүшесі болып тағайындалды. Иранның сол кездегі премьер-министрі Мехди Базарган Сахабиді Ұлттық бюджет орталығының басшысы етіп тағайындады. 1980 жылы парламентке депутат болып сайланды. Соңғы жылдары Сахаби ислам үкіметі тыйым салған "Иран мен Фарда" (Келесі күннің Иран) журналының бас редакторы болды және 2000 жылы Берлинде өткен "Шайлаудан кейінгі Иран" конференциясына қатысты, ол үшін төрт жарым жылға бас бостандығынан айырылды. Ол Иранның ұлттық діни саяси одағының басшысы ретінде танымал болды. 1979 жылғы ислам төңкерісіне дейін және одан кейін Сахаби жалпы саны 15 жыл түрмеде отырды.

Жеке өмір

Сахаби Зарриндохт Атаейге үйленген, оның анасының ағасы Мехди Базарган. Олардың бір ұл, бір қызы болды. 2011 жылдың сәуірінде ол Персия ауруханасына жатқызылды. 2011 жылдың 1 мамырында Сахаби инсульттан кейін комаға түседі. 2011 жылы 31 мамырда 81 жасында Модаррес ауруханасында қайтыс болды.

Жерлеу рәсімі

Сахабидің жерлеу рәсіміне оның денесін азаматтық киім киген билік өкілдері алып кеткені, оның қызы Халех Сахабидің әкесі туралы фотосуретті ұстағаны үшін азаматтық киім кигендер ұрып-соққаннан кейін жүрек тоқтауынан қайтыс болғаны туралы хабарлар бар. Сонымен қатар, аза тұтқандардың бірнешеуін тұтқындап, азаматтық киімдерін қыздырды. Жерлеу рәсіміне қатысқан аты аталмаған журналисттің айтуынша, рәсімге қатысқан азаматтық киім киген "көптеген топ" және қауіпсіздік күштері "жазаға ұшырағандарды ұрып-соқты", оның ішінде Халех Сахаби де бар. Хәлә Сахаби әкесі өлгеннен кейін оның денесін алып кетуді тоқтатуға тырысқаннан кейін құлдырап кетті. Халехтің ағасы айтқандай, әйел "азаматты қатты ұрып-соғудан" қайтыс болған. Алайда, оның ұлы Шамехи үкіметпен бірлесіп жұмыс істеуге мәжбүр болды, өйткені оның анасы "сабап, бірақ жүрек тоқтауынан" қайтыс болды. Жерлеу рәсіміне қатысқан аза тұтқындар арасында Иранның бостандық қозғалысының мүшесі Хабиболла Пейман, саяси белсенді Хамид Ахрари және марқұм диссидент дін қызметкері Ұлы аятолла Хосейн Али Монтазеридің немересі Хамед Монтазери бар. Fars ақпарат агенттігі полициямен қақтығысты жоққа шығарды және оппозициялық қозғалысты оқиғаны саясаттастыруға тырысуда деп айыптады.